State of Control: DE documentaire over de uitrollende digitale gevangenis in aanbouw met CBDC

‘Wil je meedoen’, vroeg regisseur Benjamin me deze lente, tijdens het naar binnen vouwen van een hap salade niçoise. En ik zeg altijd ‘ja’, tegen beter weten in, maar deze keer was het inderdaad de verstandige keuze. Het doel: een documentaire maken over de nakende digitalisering. De EU krijgt een digitaal paspoort, met twee doelen. Ten eerste moeten medische en andere data makkelijker verhandeld kunnen worden. Dat is een doel dat niet het gevolg is van een debat in het maatschappelijk middenveld, maar een vrij agressieve lobby van het WEF. Zie daarover de video die ik met David van Ineveld maakte: eerst kijken, dan vragen stellen. Er is een uitputtende bronvermelding, wie vragen heeft wordt daarnaar verwezen.

De tweede noodzaak tot Europese digitale identiteit komt voort uit overkreditering. Ons financieel systeem zit vol met rommelkredieten die nooit meer terugbetaald kunnen worden. Als een centrale bank dan nog wil stimuleren, moet de rente doorlopend worden verlaagd. Op een gegeven moment zit je op de nul procent. Als je dan verder verlaagt, krijg je negatieve rente op digitale tegoeden maar niet op contant geld, dat kan niet. Mensen gaan dan pinnen, waardoor de centrale bank een instrument kwijt is. De oplossing: contanten geld afschaffen en vervangen door een enkel digitale munt. Op een CBDC-saldo van een paar duizend euro - meer zal het niet worden - kun je immers ook rente gebruiken om mensen aan te sporen tot uitgeven. Dat is waar dit over gaat. Bij het Kamerdebat van 23 november over CBDC kon Kaag desgevraagd ook niet uitleggen wat het voordeel van CBDC voor burgers is. Dat is er ook niet. Het is leuk voor de grotere tech-bedrijven die in uw data willen rondstruinen, alsmede een illegale reddingsboei voor brakke banken en failliete landen.

Burgers zijn slecht geïnformeerd. De beslissing om CBDC in te voeren is gemaakt bij de eurotop van juli 2022. Ik was aanwezig bij de persconferentie, dat moment is gebruikt in de documentaire. U kunt zelf tellen hoeveel andere journalisten daarbij aanwezig waren; uiteindelijk was er maar een Nederlander. CBDC en de discussie hierover wordt vaak in de complothoek geduwd, maar dat gebeurt door mensen die om deze reden geen flauw benul hebben van wat er aan zit te komen.


Kijk naar de documentaire ‘State of Control’, over de digitale gevangenis die de antidemocratische krachten nu stilletjes om ons heen aan het bouwen zijn. Let wel, het einde is optimistisch. Deze aanval op onze vrijheid gaat mislukken, mensen zullen zich op een gegeven moment verzetten, als ze doorhebben wat er gebeurt. Hoe eerder dat gebeurt, hoe beter.

Mijn werk mogelijk maken en meeborrelen over deze onderwerpen? Kijk op mijn BackMe-pagina voor de mogelijkheden.

Lees meer

Lessen uit Dubai 1/3: de noodzaak van een ‘volatiliteitsfonds’

Disclaimer! Beleggingsadvies geven is gevaarlijk. De huidige omstandigheden zijn voor beleggers uniek, meestal niet in positieve zin. Overkreditering, geopolitieke instabiliteit maar bovenal voltooid extreem monetair ingrijpen door centrale banken zorgen ervoor dat het maken van een eerlijke waardering geen sinecure is. Wat je ook koopt, het risico op een kat in de zak is immens. Dat staat los van het nut van het gekochte actief, zoals een pand voor verhuur of een financiële innovatie. De kans is levensgroot aanwezig dat je ‘op de top van de markt’ koopt en dan ligt een stevig verlies in de lijn der redelijke verwachtingen. Ga dus niets letterlijk nemen wat u op mijn site leest en in mijn video’s hoort, als het betrekking heeft op het maken van een keuze met het doen van deze of gene specifieke belegging. Het is kennis die dient als algemene achtergrondinformatie. Over de complexiteit van beleggen in 2022 komt later een aparte video (gratis!).

Dat gezegd hebbende, mogen we concluderen dat de lage, risicovrije rente is verdwenen. ‘Vroeger’ zou iemand een deel van het spaargeld misschien wel beleggen, maar zou er altijd de mogelijkheid zijn van het aanhouden van tegoeden tegen een lage spaarrente zonder excessief risico. Inmiddels is de rente negatief of nul maar loopt de inflatie op naar meer dan vijftien procent. Wie tienduizend euro spaargeld heeft en niet belegt, want het risico wordt te groot geacht, verliest dus vijftienhonderd euro aan koopkracht in een enkel jaar. Dat is een treurige constatering, meer niet.

Bij Future of Finance in Dubai stelde ik daarom maar een ‘Volatily Fund’ voor: maak een belegging met een extreem hoog (mogelijk) rendement maar bijbehorend excessief risico, waar een deel (een klein deel) van het vermogen in belegd kan worden. Met opties en leverage kan er dan geprofiteerd worden van bepaalde gebeurtenissen. Dat klinkt bepaald niet calvinistisch, maar het vat de huidige omstandigheden zo goed samen. Die zijn, historisch gezien, vrij krankzinnig. Ik mocht spreken met Willem Middelkoop, Ruud Hendriks en Jeroen Blokland, onder leiding van Marleen Evertsz van Gold Republic. Een uur kijkplezier op deze natte vrijdagavond, met de warme woestijn van Dubai als achtergrond.

Mijn werk mogelijk maken? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden. Voor twee euro per maand koop je door die inflatie tegenwoordig niet eens meer een frikandel. Of is het frikadel? Hierna komen er nog twee artikelen die hun bestaansrecht danken aan de trip naar Dubai.

Lees meer

Máxima is een digitale dictatuur aan het pushen

‘Ze kleedt zich zo goed’, ‘ze lacht zo leuk’, ‘ze ziet er fantastisch uit’. Menig polderbewoner draagt de Argentijnse ‘Max’ op handen maar dat kunnen ze beter niet doen. Ze is helemaal niet zo leuk. ‘Max’ wil programmeerbaar digitaal geld invoeren, zogenaamd om de armen te helpen. Dat is een onzinnig argument. Deze central bank digital currency (CBDC) vernietigt onze privacy. Straks wordt je geregeerd door een app, waarmee de overheid jouw leven met een druk op de knop stil kan zetten. De QR-app van tijdens de pandemie wordt namelijk omgetoverd tot een Europees paspoort. Daaraan gekoppeld zitten straks de CBDC, de vervanger van contant geld, en je medische data. Die kunnen dan verkocht worden: je medische geschiedenis is een economisch goed. Ook als u dat niet wil, is het al te laat, de relevante wetgeving is al aangenomen. CBDC zal betaald worden uit het Coronafonds.

CBDC is nodig omdat centrale banken in een wereld vol overkreditering de rente onder de nul willen zetten. Bij een volgende renteverlaging gaan mensen echter contant geld opnemen, dan voel je de negatiever wordende rente niet. Daardoor mislukt de opzet van de ECB in dit geval. Economen hebben het in dat verband over de ‘zero bound’ met betrekking tot ‘monetary policy transmission’. De oplossing is simpel: schaf contant geld af en waar je dat zou willen gebruiken komt er een CBDC. Die is digitaal, dus ook daar kan negatieve rente over worden geheven. Het zou kunnen dat u het tegoed van de bank dan op uw CBDC-rekening zet. Banken verdienen dan minder geld en dat is iets waar het koninklijk huis zich druk om maakt. Máxima wil daarom het gebruik van CBDC reguleren: bepaalde overboekingen worden dan verboden, wat makkelijk kan als alles digitaal is omdat cash is afgeschaft. Je bent dan wel je vrijheid en je privacy kwijt. Maar dat vindt ze prima. Dit onderwerp is bijzonder politiek en een ongekozen lid van het koninklijk huis zou zich daar in een constitutionele monarchie niet mee moeten bemoeien. Op 23 november is er een groot debat over CBDC in de Tweede Kamer. Die is unaniem tegen programmeerbaar geld maar Máxima zegt doodleuk dat het er wel komt. Als ze daarmee het standpunt van de regering deelt, wat heel waarschijnlijk is, dan wordt de uitkomst van het debat bij voorbaat al genegeerd. Dat is bijzonder ondemocratisch en dat maakt dat Máxima dus helemaal niet zo’n leuk mens is. Ze heeft lak aan het parlement en onze democratische tradities. Het belang van de banken moet gediend worden! Maar waarom eigenlijk?

Ik nam er een video van twee uur over op bij V for Valentine. Daar zit alle bronvermelding in, eerst kijken en dan pas oordelen. De video gaat om 19:00 in première en is helemaal gratis: nu jullie weer! Deze onderzoeken zijn voor mij extreem tijdrovend en verlieslatend, want ik moet letterlijk door honderdduizenden pagina’s Europese wetten doorspitten. Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe.

https://www.youtube.com/watch?v=ImzT8d2yLV8



Lees meer

‘Babyboomers hebben de welvaart beleend en sleuren die nu mee het graf in’

Dat het in NRC Handelsblad stond, maakt het niet minder waar: wie het druk heeft is een looser. Regel het allemaal gewoon beter. Maar dat kost ook tijd. Daarom, vandaag, om tijd te besparen, eentje uit de oude doos die tijdens de bespreking van de nieuwe pensioenwet niet minder relevant is; de Löllen met Hulleman over huizen, pensioenen en babyboomers. Een half uur van uw tijd kost het, maar dan is het wel cabaret en voorlichting ineen.

Er staat een hoop op het programma; meerdere congressen, het finale Euro Evangelie ligt bij de drukker te wachten op papier, er komt een boek over een specifieke fraudeur en een over de liefde (geen geintje), noem maar op. Ook maak ik nu een minidocu over CBDC, onder de noemer van ‘project accountability’; de programmeurs die daaraan meewerken hebben geen idee wat voor heftigs ze met al hun goede bedoelingen aan het bouwen zijn. Dat moet deze beroepsgroep in hapklare brokken worden uitgelegd. In het begin van 2023 wordt de desbetreffende wet gepresenteerd en dan kan het hard gaan. De borrelagenda heeft daarna de eerste prioriteit, voor je het weet heb je een nieuwe lockdown. Zit je binnen terwijl de stroom is afgesneden omdat die te duur was, ook lekker. Een kater helpt dan een hoop.

Tot zeer binnenkort bij de borrels en dank voor de niet aflatende steun via BackMe: anders was dat project over CBDC bijvoorbeeld niet mogelijk geweest!


Lees meer

Die ‘stikstofcrisis’ is veel rottiger dan u denkt: er kan straks echt niks meer

Nog even over dat ‘stikstof’, er was sprake van een soort crisis inzake dat stofje. De aanhalingstekens danken hun bestaan aan het feit dat de stikstofcrisis helemaal niet om stikstof gaat, maar om verbindingen met dat element. Dat wordt hier uitgelegd, alsmede de achtergrond van de ellende. Waarom is die veel heftiger en schadelijker dan gedacht? Omdat je elk jaar een stikstofcrisis krijgt.

Het heeft alles te maken met: lijsten. Bij de recente presentatie voor Holland Gold in Leusden kwamen ze al ter sprake, de lijsten met de grootste uitstoters van stikstofoxiden en ammoniak. Johan Remkes is door de regering gevraagd met de boeren te onderhandelen over een scherpe daling van de uitstoot ervan. In dat proces kwam naar boven dat er lijsten zijn met de grootste uitstoters, de ergste zondaars zeg maar. Alleen bleken dat helemaal geen boeren te zijn, maar grote industriële bedrijven. Als je dan boeren gaat wegpesten, kun je het niet uitleggen dat bijvoorbeeld Schiphol niet ook gesloten wordt. De boeren hebben juist een grote bijdrage geleverd aan de reductie van stikstofoxiden sinds 1990. Bij ammoniak stagneert de afname wel, de laatste paar jaar, misschien is het daarom beter om over een ammoniakcrisis te praten.



De speciale stikstofminister Van der Wal plaatst die lijsten steeds online, het is nogal relevante informatie, om ze dan weer weg te halen. Het blijkt namelijk dat helemaal niet uit te rekenen valt wie precies verantwoordelijk is voor welk deel van de uitstoot. De cijfers zijn het gevolg van modelmatige schattingen, geen harde metingen. Ga daar straks maar mee proberen, bij de rechter, hard te maken dat deze of gene boer weg moet.

Als de grootste uitstoters inderdaad weg moeten, is Nederland een ontwikkelingsland geworden. Op de lijsten staan energiecentrales, afvalverwerkers, de grotere industriële bedrijven maar ook Schiphol. Chemelot is het oude DSM en is de kern van een reeks bedrijven met een jaarlijkse omzet van tien miljard euro. Overigens zit er in de buurt van Chemelot een geanonimiseerde veehouder, die in zijn eentje net zoveel ammoniak uitstoot als dat complex. Dat bleek dan weer een rekenfout te zijn: de lijst is aangepast en de specifieke veehouder blijkt ineens helemaal niet zoveel ammoniak uit te stoten.

De cacao-industrie in de Zaanstreek moet dicht, net als de hele Nederlandse raffinagecapaciteit, Yara Sluiskil (kunstmest) en Rockwool (isolatiemateriaal). Over Tata Steel hoeven we het niet eens te hebben. In Terneuzen en de hele omgeving is straks niks meer mogelijk, want al het omringende water is tot Natura2000-gebied gebombardeerd. Net als bij Chemelot is de hele infrastructuur ingericht om die industrie daar draaiende te kunnen houden. Als die bedrijvigheid wordt verboden, is de infrastructuur ook waardeloos. Op de terreinen van de weggepeste bedrijven kun je straks allemaal vegan foodtruckfestivals organiseren maar daarmee houdt je ook maar zoveel mensen aan het werk. Die stikstofgekkigheid heeft de potentie een economische schade aan te richten waar je met ontzag naar mag kijken.

En het vervelende is: de gerechtelijke uitspraak waar de stikstofcrisis zijn bestaan aan dankt, valt of staat met een interpretatie van de Europese richtlijn over stikstof. Die stelt - kennelijk - dat er elk jaar een reductie van de stikstofuitstoot in de buurt van ‘natuur’ met zijn. Als een klein weilandje ineens tot Natura2000-gebied wordt bestempeld, dan moet elke activiteit in de buurt in termen van stikstof meer dan gecompenseerd worden, elk jaar weer. Als het in het ene jaar stikstoftechnisch klopt maar een jaar later wil je huizen bouwen voor migranten, dat is broodnodig, dan moet er iets anders weg, elk jaar opnieuw. Als je opzettelijk mensen tegen elkaar in het harnas wil jagen, moet je het zo aanpakken. Daarom, die stikstofcrisis heeft de Nederlandse economie in de wurggreep. Nu is er zojuist door de rechter een streep gehaald door de vrijstelling voor de bouw. Dat betekent dat alle bouwvergunningen weer opnieuw worden moeten worden bekeken. Gevolg: de nieuwbouw gaat ook op slot, dan maar geen toekomst voor uw kinderen.

Mijn presentatie voor Holland Gold is hier helemaal gratis te bekijken. Leuk is anders maar het klopt wel.

Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe.org, borrel gezellig inhoudelijk mee.


Lees meer

De ‘vierde industriële revolutie’ is de overgang naar een middeleeuws, feodaal systeem

De overgang van een democratie naar de technologie-gedreven controlemaatschappij is de grootste sociale verandering sinds de geboorte van de landbouw. Die stelling doet wat dramatisch aan, maar dat maakt het niet minder waar. De Westerse mens is een slaaf van de telefoon aan het worden. Daar zitten allemaal appjes op die het leven controleren. Straks is er een app ‘die de anderen beheerst’: de doorontwikkeling van de Coronapas. Bewegingsvrijheid wordt voorwaardelijk gemaakt aan eisen die via de digitale identiteit worden gecommuniceerd. Vliegen? Alleen als u dit jaar niet te veel vlees heeft gegeten, de mogelijkheden zijn eindeloos.

Zelf kende ik ze ook niet, maar een treffend filmpje maakten de mensen van ‘This Pivotal Moment’ zeker. Ze hebben het over de ‘techno-feodale’ beweging. De vorige industriële revolutie bracht mensen meer vrijheden, om naar keuze te reizen bijvoorbeeld. Nu wordt technologie gebruikt om die vrijheden juist te beknotten, denk maar aan de Coronapas. De minidocu This Pivotal Moment kijkt u hierrrrr, helemaal gratis.

Het sluit op drie punten aan bij mijn werk dat u hier eerder heeft kunnen lezen. Ten eerste is er de QR app. Men neemt aan dat die een reactie was op de pandemie, maar die relatie is omgekeerd. De pandemie volgt (in chronologische zin!) op het concept van een digitale Europese identiteit. Proeven met een QR-app voor toegang tot de horeca zijn al in 2019 bedacht, volgens ons eigen Rijksoverheid.nl. In de herfst van 2019 was al aangekondigd dat de horeca in 2020 een proeftuin voor digitale identificatie zou moeten zijn. Er was alleen geen aanleiding en geen budget. Dankzij de pandemie waren ze er allebei.

De pandemie was ook de aanleiding om de Europese commissie geld te laten lenen, een plan van voorzitter Juncker die in 2019 afscheid nam - ruim voor de pandemie. Dankzij eurobonds, obligaties uitgegeven door Brussel, zou de commissie zo’n 800 miljard moeten kunnen lenen en daarmee uitgeven zonder vervelende inmenging van de lidstaten. Daar was geen politiek draagvlak voor en de pandemie veranderde dat. De eurobonds kregen de naam ‘coronabonds’ en toen waren ze wel acceptabel. Het was zogenaamd nodig ‘voor de zorghelden’ maar die krijgen helemaal niks. De respectabele verpleegkundige is een schaamlap voor een staatsgreep geworden.

Neem het Nederlandse onderdeel in dat Coronafonds, bedacht in 2015. Het Nederlandse aandeel bedraagt 42 miljard. Daarvoor krijgen we twee jaar na de pandemie 67 extra IC-bedden, daar waren er tijdens de pandemie te weinig van. Dat is een kostprijs van dik 600 miljoen per veel te laat opgeleverd bed, daarvoor mogen ze wel van goud zijn. Dat zijn ze helaas niet. Wel is geregeld dat de bedden genderneutraal zijn, dat is geen geintje. Het Coronageld gaat niet naar de zorg maar naar hele andere zaken, zoals de digitale identiteit. In de relevante wetgeving staat letterlijk dat het Coronageld wordt gebruikt om een digitaal paspoort en digitaal geld te bouwen.

Ten tweede is het normaal geworden om die technologie in te zetten teneinde vrijheden te beperken. Dat werd tijdens de pandemie gedaan, omdat China het ook deed. De Chinese communistische partij is de dodelijkste terreurmachine uit de geschiedenis, bouwt concentratiekampen, steelt Westers intellectueel eigendom en koopt onze strategische bezittingen op onder het goedkeurend oog van onze naïeve leiders. Dat regime verspreidde statistieken rondom de pandemie die onmogelijk kunnen kloppen. In die statistieken verdwijnt Corona namelijk als doodsoorzaak, een dag nadat de meeste slachtoffers vielen. Dat kan natuurlijk niet. Westerse regeringen namen de causaliteit tussen repressie en het statistisch verdwijnen van Corona als doodsoorzaak voor waar aan. Als China een avondklok kent, moet Nederland dat ook doen. Zo werd het wandelverbod ingevoerd langs een kroeg die toch al gesloten was. Geen enkel wetenschappelijk bewijs, maar de communisten doen het ook dus Nederland neemt dat beleid over.

En als het adagium dan is dat ‘China het ook doet’, kun je daarmee oneindig culinair variëren. De Chinese communisten koppelen alle data via verschillende apps aan elkaar en daar werkt het, zeggen ze zelf. Dus gaat de EU dat ook doen. De risico’s voor cybercriminaliteit zijn immens, de burger is nooit gevraagd of hij zijn medische data als economisch goed wil zien en het verandert de relatie tussen burger en overheid fundamenteel. Dat maakt niet uit, als Peking het doet volgt Brussel.

Ten derde heeft de EU digitaal geld nodig, omdat de rente langdurig in het negatieve gebied zal zitten. De recente, tijdelijke renteverhogingen zullen zo snel mogelijk weer omgekeerd worden. Bij zo’n ‘CBDC’ hoort ook een digitale identiteit en die kan mooi uit het Coronapotje worden betaald. Dat gebeurt ook aantoonbaar. CBDC is onderdeel van een wereld met negatieve spaarrente, eigenlijk vermogensbelasting zonder stemrecht. Daarmee gaan we met recht weer terug naar de middeleeuwen, een glimmende app op een mooie nieuwe mobiel doet daar niets aan af.

Samengevat zijn de recente ontwikkelingen immens en zeker niet onverdeeld positief. Het spreekt naar mijn bescheiden mening boekdelen dat de digitale transitie, met een overheid die via een enkele app straks alles weet van zijn burgers, met die eurobonds (of Coronabonds) gefinancierd moest worden. Burgers waren er niet voor op te porren en pas toen die pandemie er eenmaal was, bleek dat een prachtige gelegenheid om te doen wat toch al bedacht was: een Europees digitaal paspoort. Er wordt dus niet gereageerd op een behoefte van mensen, een overheid grijpt op vrij opportunistische wijze de ruimte die een pandemie met veel doden biedt. Dat is eigenlijk best een morbide vorm van politiek bedrijven, maar dat past dan wel weer mooi bij het doel: de democratie ten grave brengen.

Deze onderzoeken kosten mij bijzonder veel tijd en geld en zijn enkel mogelijk dankzij mijn volgers op BackMe. Meldt u zich aan en weet als eerste wat er gebeurt.



Lees meer

De inflatie blijft langdurig hoog, koopkrachterosie is een politiek geaccepteerd verschijnsel (1/2)

Een gevoelsvraag, om mee te beginnen. Stel, je hebt een economie die een vrij evenwichtige aanblik biedt. Aan de ene kant blijkt er ineens tien kilo inflatie te zijn en het evenwicht is verdwenen. Dat kan men corrigeren door wat renteverhoging aan de andere kant te plaatsen. De centrale bank die daarvoor verantwoordelijk is - stel, de ECB - komt dan met een half procent renteverhoging. Zou dat genoeg zijn?

De intuïtie zal met een resoluut ‘nee’ op de proppen komen. Terecht ook. Een te hoge inflatie, gemeten vanaf acceptabel geachte inflatie, moet met een renteverhoging worden beantwoord in dezelfde orde van grootte. Zeven procent inflatie vraagt om een reactie van de centrale bank van ook ongeveer zeven procent, het liefst een klein beetje meer. Dat staat bekend als de Taylor-rule, naar de econoom die het verband met terugwerkende kracht heeft geconstrueerd. Een betere uitleg is hier te vinden. Maar, kort door de bocht: een kilo inflatie vraagt om een kilo renteverhoging. Tien procent inflatie beantwoorden met een half procent renteverhoging haalt niets uit.

De ECB en het CBS hebben de historische inflatie en beleidsrente in online databanken ter beschikking gesteld. Er is een duidelijk patroon zichtbaar tot dat niet meer zo is. In 2000 is er de aandelenbubble en de ECB verhoogt de rente. Dat zorgt voor het begin van de crash, die wel eens aan 9/11 wordt toegeschreven. Dan verlaagt de ECB de rente om de economie te stimuleren. Dat zorgt voor een vastgoedbubbel die in 2007 leeg begint te lopen. Ook nu verhoogt de ECB eerst, om af te remmen, waarna de heftigste speculanten als eerste in de problemen komen. Hier zijn veel, veel meer verhalen te vertellen, van dichtbij, maar dat komt later.

De kredietcrisis begint in 2007 en zorgt in 2009 voor een zeer voelbare recessie. Dan daalt de inflatie in de regel. Het is duidelijk zichtbaar in de grafiek dat de rente meebeweegt, want de ECB wil de stagnerende economie stimuleren. Rente en inflatie dansen om elkaar heen, Taylor is hier duidelijk aan het werk. Dan komt de eurocrisis er overheen en een ding is duidelijk; de EU zucht onder de schulden. In 2010 en daarna is het nog wijsheid om de rente laag te houden, want een stimulering is nodig. Maar dan begint de inflatie terug te keren. De ECB moet dan een renteverhoging toepassen maar doet dat niet. De economie zit nog steeds vol met oninbare speculatieve schulden, failliet overheden en banken en een krankzinnige, kredietgedreven huizenmarkt. Als je dan de rente verhoogt vraag je om een meltdown van het hele financiële systeem. Dat durft niemand aan, dus die rente blijft laag terwijl de inflatie oploopt. Nu beginnen mensen te klagen dat hun koopkracht wordt aangevreten - terecht. In de grafiek is een duidelijke kloof tussen rente en inflatie aan het groeien.

Eind 2018 begint de inflatie hoger te worden dan twee procent, de doelstelling van de ECB. De rente blijft toch laag, vooral om banken te redden. Dat is een complex verhaal, komt terug in het volgende boek en een filmpje. Voor nu is relevant: ook als de inflatie boven de doelstelling komt, is er ook geen renteverhoging - om de genoemde reden, de economie zucht onder de schulden. Als iedereen die moet oversluiten - denk aan eigen hypotheek en studieschuld bijvoorbeeld - dan wordt het vrij rampzalig.

Dan is er een meevaller: een pandemie. Daardoor loopt de economische activiteit vanzelf terug en is de inflatie even weg. De ECB lanceert een opkoopprogramma van pak hem beet vier biljoen euro. Dat moet ooit inflatie geven en aan het einde van de lockdown is het zover, vanaf de zomer van 2021 gaan de prijzen omhoog. In februari 2022 tikt de inflatie de zeven procent aan en ook dan is er geen renteverhoging. De kloof tussen inflatie en rente begint Zimbabwaans aan te doen - en dat laat men gebeuren. Hoe ver mag dit escaleren?

Maandag deel twee. Mijn werk ondersteunen? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden!


Lees meer

Uitbreiden IC-capaciteit kost € 626.865.671,64 per bed (maar is dankzij Coronafonds wel 'genderinclusief')

Weet u wat ‘intersectionaliteit’ is? Dat is een marxistisch principe dat mensen verdeelt over groepen, op basis van verschillende ‘meetlinten’. Elk mens bevindt zich op een kruispunt van die meetlinten, vandaar de term. Een zwarte homoseksuele man verschilt op drie vlakken van een heteroseksuele Chinese vrouw, om maar iets te noemen. Het aantal te bedenken meetlinten is oneindig, en daarmee ook de mogelijkheid om conflicten te zaaien. Mensen kunnen namelijk ook een beetje zwart zijn en dan heb je een nieuwe onderverdeling in mensen gemaakt. Onder extreem-links is het een graag gebruikte methode om een relletje op te stoken (‘er zitten te veel witte heteromannen in de directie’) en de gang van zaken rondom het Coronafonds laat zien dat de huidige regering er ook voor is gevallen. Het Coronafonds, oftewel het ‘Herstel- en Veerkrachtfaciliteit’ (HVF) is namelijk opgesteld met ‘genderorganisaties door een bril van intersectionaliteit’. Het staat er letterlijk in.


Terug naar het voorjaar van 2020. De pandemie is net losgebarsten en de economie raakt beschadigd door de lockdown. Er wordt gesproken over een Coronafonds, in eerste instantie om verplegers in Italië en Spanje te helpen. Later blijkt dat het vooral een politiek speeltje is. Nederland legt bijvoorbeeld 42 miljard euro in en krijgt daarvan afgerond een tiende weer terug. Het fonds is bedoeld als Europese herverdeling, wat lastig aan een virus te koppelen is. Van de 4,7 miljard die Nederland van de eigen inleg van 42 miljard mag uitgeven, gaat een procent naar de verbetering van de IC-capaciteit in tijden van crisis (denk aan een pandemie). Als dat het doel was, dan is dit een erg ondoelmatige route.

Het idee van het Coronafonds, het HVF, is dat de Europese commissie de uitgaven zelf mag lenen en dat lidstaten een begroting indienen bij die commissie. Die krijgt dus zeggenschap over de manier waarop regeringen van lidstaten geld uitgeven, waar dat eerder de exclusieve bevoegdheid van nationale parlementen was. Het is dus vooral een politiek verhaal, een staatkundige hervorming, die niet heel veel met virussen te maken heeft. Nederland kreeg in oktober 2022 pas geld uit het fonds, dat is rijkelijk laat. Het leverde een leuke discussie op met onze eigen Kaag. Ze reageerde op mijn kritiek met de stelling dat het inzetten op gendergelijkheid ook economische voordelen biedt. Dat durf ik te betwijfelen, maar het ging bovenal toch om een virus? Waarom ga je dat bespreken met ‘genderorganisaties’?


Er zitten grofweg twee problemen aan deze aanpak. Ten eerste vertroebelt het de discussie over wat nu echt nodig is vanwege de pandemie en wat niet. Dat is geen zuiver virologische discussie meer. Het liefst zou je gespecialiseerde wetenschappers met een lange staat van dienst meteen willen geloven, maar Corona is een politiek en geen medisch verhaal. Daardoor is het een kwestie van gelijkwaardige meningen geworden. Een dansleraar met een kapsel waar hij eigenlijk te blank voor is krijgt dan vanzelf hetzelfde recht van spreken als een ervaren viroloog; en die ruimte wordt dan ook genomen, helaas. Corona wordt voor allemaal zaken gebruikt, of misbruikt, die de zuiver medische vraagstukken overstijgen. De rare complottheorieën die dan ontstaan, zijn het gevolg van die vertroebeling - en die is toch echt de regeringen van de Europese lidstaten aan te rekenen. Was nu bij de puur wetenschappelijke, virologische kant van het verhaal gebleven.



Neem de noodzaak van dit HVF. Op de website van de Europese commissie staat dat het gebruikt zal worden om ‘acht miljoen kinderlevens te redden’. Wie nu tegen is, is een enorme aso. Wie wil er nu geen ‘kinderlevens redden’? De Europese commissie wil zelf geld kunnen lenen, het gaat hier om een fonds dat met geleend geld gefinancierd wordt. De Europese commissie krijgt dan een recht dat de Amerikaanse of Chinese overheid ook heeft. Dat is waar deze discussie over gaat. Zodra de Europese commissie zelf een creditcard krijgt en en overheidje mag spelen, zal er driehonderd miljoen worden gestoken in het redden van die kinderlevens. Nederland was destijds tegenstander van dit fonds, het werd als lid van de ‘vrekkige vier’ weggezet. Maar kijk nog eens goed naar de datum van het persbericht van de Europese commissie met de dramatische oproep: dat was 4 juni 2020. Het genoemde bedrag zou naar Gavi moeten gaan, een internationale organisatie die vaccinaties voor ontwikkelingslanden regelt. De directeur is vorige commissievoorzitter Barosso, toevallig of niet de bedenker van de mogelijkheid dat de Europese commissie zelf geld moet kunnen lenen.

Waarom 4 juni? Op die dag was er een donorconferentie van Gavi. Nederland toonde zich daar bereid een bedrag te doneren, uit de begroting die met het parlement was afgestemd, dat groter was dan de ‘pledge’ van de Europese commissie. Meteen daar achteraan gaf de Nederlandse regering aan niks in Eurobonds te zien. Op diezelfde conferentie start commissievoorzitter Von der Leyen de campagne van emoterreur tegen Nederland. Immers, de driehonderd miljoen die de commissie zal verstrekken om die ‘acht miljoen kinderlevens te helpen redden’ zal enkel verstrekt worden als Nederland akkoord gaat met een creditcard voor Ursula. Dan is het vrij kwalijk dat de Nederlandse gift op dezelfde conferentie onvermeld blijft. Dat is eigenlijk het verspreiden van desinformatie. Op die dag is er overigens bijna negen miljard opgehaald, dus aan ‘vrekkigheid’ heeft het niet gelegen, dat is vooral richting Nederland een vals en onjuist frame.

Uiteindelijk geeft Nederland toe en krijgt de Europese commissie zijn creditcard. Zou Gavi dan inderdaad de toegezegde driehonderd miljoen storten om kinderlevens te helpen reddden? De laatste jaarrekening van Gavi zegt er dit over;


Het wordt een lening, geen gift. Het geld is niet uitgegeven. Merk ook op dat Gavi vanaf 2017 tien miljard aan giften van onder meer Nederland heeft gekregen, maar dat daarvan negen miljard niet is uitgegeven. De pandemie zorgde voor een toegenomen bereidwilligheid om aan dit soort fondsen te doneren, waardoor het balanstotaal is verdrievoudigd naar een niet misselijke twintig miljard. Dat geld van de EU was dus totaal overbodig. Als de EU zegt: ‘geef ons een creditcard zodat we zelf geld kunnen lenen en geld doneren aan Gavi om kinderlevens te helpen redden’ dan gaat het helemaal niet om die kinderlevens maar om die creditcard zelf.

Op het moment dat die creditcard een jaar later daadwerkelijk wordt getrokken, laat eurovoorstander Guy Verhofstadt weten dat hij blij is met dit ‘eurofederale’ succes.


Het gaat dus helemaal niet om vaccins en kinderlevens. Destijds greep de ECB al in op de financiële markten met een aankoopprogramma. Daardoor was de rente van Italië bijna nul. Als dat land toen geld had willen lenen om verplegers en ondernemers te helpen, dan had dat in enkele dagen afgerond kunnen zijn. In plaats daarvan werd er met een langdurige juridische procedure begonnen, die de commissie het recht zou geven zelf te lenen. De commissie mag het dan zelf uitdelen aan de lidstaten. Daarvoor is een andere bureaucratische procedure opgetuigd, waarbij de commissie het recht heeft plannen van overheden te beoordelen. De commissie mag zich dus bemoeien met de vraag hoe lidstaten hun eigen geld uitgeven. Dat proces is tijdrovend, wat bij een pandemie om medische en economische redenen onwenselijk is. Dus, tijdens een noodsituatie start de commissie een langdurige juridische procedure die resulteert in een andere, bureaucratische procedure die steun aan de economie met minstens zeven maanden vertraagt.

Puur geredeneerd vanuit een pandemie zou het logischer zijn om overheden van lidstaten de kans te geven snel te reageren, maar dan heeft de commissie niet ineens meer macht en een creditcard. Merk in dat opzicht ook op dat Nederland pas in de herfst van 2022 geld krijgt, terwijl het fonds is opgezet in de zomer van 2020. Er is voor een weg gekozen die medisch en economisch slecht uitpakt voor Nederland, dus daar was het niet om te doen. Door een pandemie zo te misbruiken, vraag je irritaties bij burgers. Dan gaan ze op zoek naar alternatieve verklaringen en zo worden ook de gekkere complottheorieën geboren. De overheid had zich ook kunnen beperken tot beleid dat in elk opzicht logisch was. Op dezelfde manier is niet uit te leggen dat een fonds, opgezet vanwege een pandemie, op ‘intersectionele manier’ moet worden uitgegeven. En de organisaties die de overheid mochten adviseren zijn niet wetenschappelijk. Zo is er de club ‘WO=MEN’ die volledig van subsidie afhankelijk is. Dat zijn eigenlijk ambtenaren. Wederom, de pandemie wordt misbruikt om ‘intersectionaliteit’ de overheidsfinanciën in te fietsen. Dat is geen zuiver wetenschappelijke term. Frans Timmermans, de klimaatpaus in de Europese commissie, is ook van mening dat Nederland enkel Coronageld mag krijgen om bijvoorbeeld de IC-capaciteit uit te breiden, als de hypotheekrenteaftrek wordt afgeschaft. Hij is daar tegen, om eigenlijk best goede redenen. Maar wat heeft dat met een virus te maken? Door deze vertroebeling wordt de pandemiediscussie onwetenschappelijk en daarmee vatbaar voor discutabele interpretaties.

Als je door overmatig alcoholgebruik op de brits van de dokter belandt, dan is het goed mogelijk dat ze een behandelplan opstelt voor de acute situatie maar ook vast de risico’s van overmatig alcoholgebruik op langere termijn bespreekbaar maakt. De dokter is dan de onafhankelijke medisch experts wiens woorden zijn gebaseerd op harde wetenschap, daar kunnen we enkel respect voor hebben. Als diezelfde dokter dan ineens over nieuwe vormen van consumptieve financiering begint en u een hogere hypotheek gaat verkopen en stelt dat u voortaan enkel nog wijn mag inslaan bij wijnboeren waarvan tien procent van het personeel lesbisch is, dan haalt die dokter de eigen academische geloofwaardigheid omlaag. Schoenmaker, blijf bij je leest. Bij het Coronafonds is dat ook het geval. Wie meent dat de pandemie voor allemaal beleid heeft gezorgd waar een andere politieke agenda achter zit, heeft aantoonbaar gelijk.

Kijk alleen al in de juridische documentatie rondom de emoterreur met die acht miljoen kinderlevens. De begroting waarvan de commissie vond dat Nederland die moest accepteren (met daarin de creditcard voor de commissie), was al in conceptvorm opgesteld. Zo werkt dat bij emoterreur, als je iemand met valse feiten richting een beslissing wil duwen, dan moet het te ondertekenen contract al op tafel liggen. De conceptbegroting was in de maanden voor februari 2020 al opgesteld, eigenlijk na de Europese verkiezingen van mei 2019. Dat was allemaal voor Corona. Het principe van ‘eigen middelen’ voor de commissie, daar gaat het over, dankt zijn juridisch bestaansrecht aan een beslissing van de Europese raad van 8 februari 2013. Dat staat er letterlijk in, je bent er met een enkele muisklik.


Wat de commissie doet met die creditcard, zorgt voor extra schulden. Die vragen om rente en aflossing. Voor dat doel wordt er een klimaatbelasting ingevoerd, ook niet echt te linken aan een virus. Corona is zo misbruikt voor allerlei andere politieke doelen (klimaat, gendergelijkheid, Europees herverdelen en Europese federalisering) waardoor er slechts een promille van het opgehaalde geld vanwege problemen bij zorghelden op de IC, ook echt naar die IC’s gaat. Van elke duizend euro gaan er 999 naar iets anders maar strikt genomen heeft Kaag gelijk, er gaat ook iets naar de zorg.


Een tweede bezwaar tegen deze route is dat het moral hazard veroorzaakt. Door een boekhoudgrap zijn gemaakte creditcardschulden onzichtbaar gemaakt maar dat wordt een artikel op zich.

Mijn werk ondersteunen? Kijk op BackMe.org voor de mogelijkheden. Duur is het niet, wel nuttig. Dit soort onderzoeken zijn extreem verlieslatend.

Bronvermelding:

https://www.gavi.org/investing-gavi/funding/donor-profiles/netherlands

https://www.gov.uk/government/topical-events/global-vaccine-summit-2020

https://twitter.com/Minister_FIN/status/1577616651889119232

https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/skn/ip_20_989

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A32020D2053&qid=1609775612824

https://twitter.com/Minister_FIN/status/1577261009697648640


Lees meer

Werkende Nederlanders betalen nu de prijs voor een decennium van doormodderen

De Fransen noemen het de ‘comportement attentiste’, de afwachtende levenshouding; Amerikanen hebben het over ‘kicking the can down the road’, waarom nu doen wat je tot morgen kunt uitstellen. De bekende Zambiaanse econome Dambisa Moyo gebruikt liever het woord ‘procrastineren’. Als u puberende kinderen heeft, of er zelf ooit een bent geweest, dan weet u waar het over gaat: het lamlendig uitstellen van verplichtingen, zoals leren voor een tentamen wiskunde. Er zijn bepaalde biologische, evolutionaire redenen waarom elk mens deze eigenschap bezit. Helaas is deze levenshouding de belangrijkste Europese regeringsleiders sinds de kredietcrisis ook niet vreemd geweest en daar mag de burger nu een hoge prijs voor betalen.

Het begint op de laatste dag van 1991. In Maastricht spreken de leden van de Europese Economische Gemeenschap (EEG) af dat er een gemeenschappelijke munt zal komen. Uit alle wetenschappelijke literatuur blijkt dat een euro alleen kan bestaan als rijkere landen in het collectief grote financiële offers brengen. Het opgaan in een financiële federatie betekent namelijk dat de zwakkere landen geen lokaal economisch beleid meer kunnen voeren. Er is bijvoorbeeld een rentestand en wisselkoers voor elk land in de uiterst diverse muntunie en die passen bij niemand. In de VS dragen rijke staten in bepaalde gevallen zelfs wel eens tien procent van het lokale inkomen af, om de unie te laten slagen. Nederlanders zijn daar niet toe bereid, wat een succesvolle euro onmogelijk maakt. Immers, bij de eerste de beste onvermijdelijke economische tegenslag reageert elk land in de Europese muntunie anders en dat verscheurt het blok. In 2010, tijdens de eurocrisis, daalde de werkloosheid in Duitsland bijvoorbeeld, terwijl de Griekse jeugdwerkloosheid meer dan de helft bedroeg. Dat rechttrekken kost geld maar Nederlanders blijken daar niet toe bereid te zijn. Daar kan men wat van vinden, maar in een democratie is het wat het is. Bij de laatste peiling over dit onderwerp, van I&O Research in 2020, gaf drie kwart van de ondervraagde Nederlanders aan geen belastinggeld voor het Europese Coronafonds te willen geven. De euro en Europese integratie moeten slagen maar het mag niks kosten. Dat moet wel misgaan.

De regeringsleiders in Maastricht in 1991 bedachten een truc. Ze pakten een vel papier en daar schreven ze op dat het toch erg belangrijk was dat de euro zou slagen. Om de Nederlanders binnenboord te houden schreven ze op dat het op magische wijze niks zou kosten, het belangrijke artikel 125 van het verdrag. In de preambule van dat verdrag staat dat de regeringsleiders, namens Nederland toen Wim Kok, ‘vastberaden’ waren er desondanks een succes van te maken. Nu maar hopen dat het vanzelf goedkomt! Bijna geen Europeaan weet het, maar dit is het wankele fundament van de euro.

In 2008 brak de kredietcrisis uit. De Amerikanen kregen de schuld, maar de zwakkere eurolanden hadden op eigen houtje ook veel te veel schulden opgebouwd, vaak bij Noord-Europese, onvoorzichtige banken. Omdat er geen Europees minister van Financiën is die over de euro kan waken (het mocht niks kosten) belooft de centrale bank het zaakje tegen elke prijs te redden. Alleen heeft de ECB weinig middelen. Het kan rentes drukken, rommel van banken overkopen en zo de geldhoeveelheid geld. Dat gebeurt sinds 2008 onafgebroken maar bijzonder genoeg heeft de ECB het steeds over tijdelijke maatregelen. Het wordt tijd dat de Europeaan begrijpt dat ‘tijdelijk’ niet bestaat. In ongeveer twee jaar zal de ECB in dit tempo een omvang hebben zo groot als de hele Europese economie, een ongekend economisch experiment. En het helpt niet, want het maakt landen lui.

Neem Italië. In 2000 had het land al meer dan 100% staatsschuld, tegenover de economie. Het land had nooit bij de euro gemogen. De banken wisten toen: als het puntje bij paaltje komt, krijgen wij ook gratis geld. Dat is verboden, maar de EU breekt nu eenmaal regels. Het werd een sjoemelunie. Italië was verplicht de schuld vanaf 1998 af te bouwen maar schond de regels, zonder enige schaamte. Nederland accepteerde het. In 2010 zat Italië in een heftige schuldencrisis, want door de begrotingstekorten was de schuld verder gegroeid. Er kwam paniek op de financiële markten, dus Italië moest een rente van vijf procent op de staatsschuld betalen. Daar zou het land onder bezwijken, dus er kwam Europese steun - gericht op landen en banken die er zelf een potje van maakten.

Door die steun, vooral van de ECB, daalde de rente van Italië weer, de paniek was even over. Nu zou het land de schulden kunnen saneren in overleg met de andere eurolanden. Het slaapmiddel van de ECB zorgde echter voor verder doormodderen, waardoor er alleen maar meer schulden werden gemaakt. Inmiddels zit Italië op een schuld van 155%, veel meer dan de juridische bovengrens van 60% - waar Nederland zich met veel pijn en moeite wel aan houdt. Men kan Lehman Brothers, het virus of Poetin de schuld geven maar feit is dat bepaalde landen het domweg vertikken om de boekhouding op orde te brengen. De ECB koopt het aantoonbaar toch wel op en daarmee verdwijnt de noodzaak van begrotingsdiscipline. Maar elk tijdelijk noodmiddel dat je te lang gebruikt wordt bot.

Als we jaarrekeningen van de Italiaanse centrale bank bestuderen, dan blijkt dat de staatsschuld sinds de kredietcrisis met 591 miljard is gestegen - tegen alle afspraken en regels in. Waar is die geparkeerd? Rijke Italianen maakten in 2021 nog 200 miljard euro winst op hun beleggingsportefeuilles, omdat aandelen omhoog gingen door het ingrijpen van de centrale bank vanwege Corona. Op een totaal vermogen van tienduizend miljard zijn Italianen ook in 2021 niet bereid de eigen overheid te helpen. Die positie bleef steken op een schamele 130 miljard euro. Waarom? Omdat de ECB het wel oplost. Alle Italiaanse begrotingstekorten verdwijnen direct naar de balans van de ECB. Dat maakt Italië lui. Nederlanders hebben er ook last van, want het verruimen van de geldhoeveelheid zorgt hier voor inflatie.

Nederland kampt nu met een inflatie van zeventien procent, maatschappelijk onacceptabel. De ECB zou daarom de rente moeten verhogen om de inflatie af te remmen. Alleen zou Italië dan in de problemen komen met al hun schulden, dus dat doet de ECB niet. De eurocrisis met een dreigend uiteenvallen van de munt zou dan weer actueel worden. Dat is een les voor de toekomst: hoge inflatie in Nederland is politiek acceptabel, als je daarmee de euro bij elkaar houdt.

Nu is er, pijnlijk genoeg, toch weer paniek ontstaan op de financiële markten. De doormodderende politici hebben alleen maar meer schulden gemaakt en bankiers worden daar terecht zenuwachtig van. Ze beginnen schuldpapier van overheden weer te dumpen, het is letterlijk net zo erg als in 2010. Dus ondanks alle offers, voor Nederlanders was dat het slikken van inflatie en een ontploffende huizenmarkt, zijn voor niets geweest. De eurocrisis is terug in alle hevigheid. De energiecrisis maakt het erger, want alle eurolanden samen verliezen nu elke maand zo’n vijftig miljard euro per jaar aan de rest van de wereld. De ooit zo stabiel geachte export van Duitsland is bijvoorbeeld helemaal ingestort, naar het niveau van de vroege jaren ‘90. Veel mensen zien de ernst van de situatie niet in.

Dat is het slechte nieuws. Nederland en de andere leden van de eurozone zitten nu in een zeer zware recessie, precies op het moment dat de inflatie hoog is. Die bestrijden zou neerkomen op een renteverhoging maar dan gaat Italië failliet. Daarom zal de huidige hoge inflatie niet geremd worden. De werkende ruggegraat van Nederland zal tot aan ongeveer 2024 wel een derde van de koopkracht kunnen verliezen, bij ongewijzigd beleid. Dat is wat er op het programma staat, als iedereen dat slikt.

De komende dagen ga ik hier uit de doeken doen hoe dat doormodderen er juridisch uitziet. Immers, de overkreditering gaat daar en dat moet met trucs uit de boeken worden gehouden. De EU vervalt in het ouderwetse 'koken van de boeken'. Het kost wat pagina's om dat uitgelegd te krijgen.

Mijn werk ondersteunen en inhoudelijk meeborrelen? Kijk op BackMe.org voor de mogelijkheden (kost geen drol).

Lees meer

Video: Europa zit nu in een dikke economische depressie en dat zie je ook aan de banken

Een ding kunnen mijn BitCoin-vrienden NIET en dat is genuanceerde koppen maken. Dan valt deze nog mee. Boris en Robert vroegen me wat ik vond van de perikelen bij Credit Suisse: dit dus. Dik een uur gratis kijkplezier! Mijn werk mogelijk maken en meeborrelen over deze opbeurende onderwerpen? Kijk op mijn BackMe-pagina.

Lees meer

Koers Credit Suisse gaat die van Deutsche Bank achterna (waarom)

Op de valreep van het weekend een terechte lezersvraag. De koers van de stabiel geachte bank Credit Suisse is in een vrije val geraakt - naar het niveau van Deutsche Bank. Morgen komt er een nieuw lijstje met zwakste banken van de eurozone. In 2019 is reeds genoemd dat Deutsche Bank, Unicredit en SocGen het meest in de gevarenzone zitten. De beste maatstaf is price-to-book ratio (p2B): wat betalen andere bankiers voor een zeker aandeel, met in hun achterhoofd de meeste kennis van een zekere bank? Het aandeel Credit Suisse is recentelijk zo hard gedaald dat de marktwaarde nog maar een kwart is van wat er in de boeken staat. Kennelijk zijn die te optimistisch. Voor nu is de samenvatting; er is goed nieuws en slecht nieuws.

Ik kom later deze week met een groter profiel van Credit Suisse. Voor nu; het is een bank vergelijkbaar in omvang met ING, met op papier gezonde cijfers. In de afgelopen jaren was de Zwitserse bank zeer winstgevend. In 2021 veranderde dat. Het bleek dat Credit Suisse feitelijk geld had uitgeleend aan piramidebedrijf Archegos. Dat heeft in eerste instantie een verlies opgeleverd van 5 miljard euro (afgerond), iets meer dan de eerdere jaarwinsten: pijnlijk, als het om een enkele foute klant gaat. In theorie zou de totale schade door Archegos uit kunnen komen op twintig miljard dollar. Dat is immers de totale omvang van de positie van Credit Suisse in Archegos, die nu dus twijfelachtig is geworden.


Credit Suisse heeft, blijkens een toelichting in de jaarrekening, ruim 217 miljard aan liquide bezittingen. Salarissen betalen zal voorlopig dus prima lukken en dat geldt ook voor boetes, mochten die weer komen. Een schandaal is geen oorzaak van de ondergang van een bank, zo werken die dingen nu eenmaal. Het eigen vermogen bedraagt 44 miljard, meer dan het dubbele van de genoemde schade en daarvan is 5 miljard al in de boeken opgenomen. Het is goed mogelijk dat er meer slecht nieuws volgt waardoor er nog meer kapitaal opgehaald moet worden. Dat zou een redelijke verklaring zijn voor de recente koersval, want nieuwe aandelen uitgeven verwatert het bestaande bezit. Dat is het goede nieuws, er is een gunstige mogelijke uitgang; Credit Suisse trekt het boetekleed aan, belooft voortaan beter op te letten, slaat nog wat klimaatneutrale koffiebekers in en kan dankzij de kapitaalverhoging doorgaan alsof er niets is gebeurd.

Het slechte nieuws heeft betrekking op de ontploffende koers van de Credit Default Swap (CDS). Dat is een derivaat waarvan de koers aangeeft hoe groot de kans is dat een zekere bank failliet gaat. De ontwikkelingen in die koers baren meer zorgen. Immers, de schade van de reeds bekende problemen zijn groot en zullen een flinke hap uit het eigen vermogen nemen. Dat zou verklaren waarom de koers daalt, tot tientallen procenten onder de boekwaarde. Die koers is echter gedaald tot onder een kwart van de boekwaarde per aandeel en dat feit moeten we combineren met de gebeurtenissen op de CDS-markt. Sinds het begin van het jaar is de koers met meer dan 56 procent gedaald en dat hoort niet bij een bank, waarvan wordt aangenomen dat deze stabiel is. De daling zette al voor de huidige oorlog in en bovendien is er de laatste weken een versnelling van de koersval zichtbaar.

Daarom, een lang verhaal kort; de bekende informatie (uit de jaarrekening) rechtvaardigt de huidige paniek niet. Die paniek is dus onterecht, of degenen die wel erg fanatiek short gaan weten iets dat de mindere goden pas later tot zich mogen nemen. Op deze zondagavond, zeker ook binnen de ruimte die een artikel in de categorie ‘kort antwoord’ biedt, kan ik niets anders zeggen dan dat ik het niet weet. Ik ben met enkele andere dingen bezig (‘stikstof’ is er ook nog) en dit was een verrassing, mogen we zeggen. De huidige volatiele omstandigheden bieden genoeg mogelijkheden voor verrassingen en daarnaast heeft Credit Suisse ook 'off-balance' bezittingen en schulden; het is goed mogelijk dat daarin gebeurtenissen hebben opgetreden die voor het grote publiek onbekend zijn. Maar dat weten we nu dus nog niet. De bank komt later deze maand met een volledig saneringsplan en waarschijnlijk zal de directeur dan meer openheid van zaken geven.

Mijn werk mogelijk maken en van Zwitsere kaasfondue genieten bij een van de inhoudelijke borrels? Kijk op mijn BackMe-pagina voor de mogelijkheden.

Lees meer

Europese rentes stijgen angstwekkend hard, duiden op nieuwe eurocrisis

Yield. Niet iets voor een feestje, maar belangrijk is het wel. Yield is de rente op de tweedehandsmarkt voor leningen en die explodeert op dit moment, waar het staatsschulden betreft. De bizarre pijplijnplof van vandaag duwde die rentes nog verder omhoog en nu is jaren van pijn door ‘tijdelijk’ ECB-beleid voor niets geweest - kijk eens naar de grafiek van Italië.


Eerst een poging om ‘yield’ op het netvlies te krijgen, mocht u niet dagelijks met financiële markten bezig zijn. Stel eens dat u duizend piek bezit en die wilt u uitlenen aan de Italiaanse overheid. U maakt een papiertje waarop staat dat u over tien jaar uw geld terugkrijgt van de regering in Rome, zo’n stukje papier is een obligatie - in dit geval met een hoofdsom van die duizend euro. De afgesproken rente bedraagt veertig euro per jaar, komen de partijen overeen. Dat delen door de hoofdsom is vier procent, u krijgt dus deze rente. Dan leest u slecht nieuws over de fiscale situatie van Rome, of er breekt een pandemie uit. U twijfelt of u uw hoofdsom ooit nog terugkrijgt, dus in paniek verkoopt u het stuk papier voor vijfhonderd euro aan uw Laotiaanse buurvrouw - tegen de helft van de hoofdsom dus.

De koers van de obligatie is nu met de helft gezakt, dat is niet best. U hebt vijfhonderd euro verloren. Maar voor Italië is dit rampzalig. De obligatie die u hebt gedumpt, kent nu een prijs van vijfhonderd euro bij een rente van acht procent. Immers, de vertrouwde rente van veertig euro delen door de nieuwe hoofdsom geeft die rente. Als Italië nieuwe obligaties wil verkopen, in ruil voor een beloofde rente van veertig euro per jaar, dan zullen beleggers voortaan geen duizend euro maar slechts de helft willen neerleggen. Geld lenen wordt voor Italië nu twee keer zo duur. ‘Vroeger’ kregen ze tijdelijk de beschikking over duizend euro in ruil voor een rente van veertig euro, nu is dat slechts vijfhonderd. Bij een halvering van de koers van een obligatie op de tweedehandsmarkt, verdubbelt de rente op nieuwe leningen. Andere percentages kunnen natuurlijk ook gekozen worden, het gaat hier om het principe.

Als er toch duizend euro geleend moet worden om salarissen van ambtenaren te betalen of andere gaten in de begroting te dichten dan gaat dat voor het dubbele tarief. Italië moet bij elke volgende lening de dubbele rente betalen. Ook als er vandaag, morgen, of de rest van de maand geen nieuwe Italiaanse staatsschuld wordt uitgegeven dan is dit voor Italië akelig. Alle volgende schuld moet dan tegen het nieuwe tarief worden afgesloten. Italië kan dan enkel geld lenen om rente te betalen en als je daar bent aangekomen mag je een bedrijf of land technisch failliet noemen.

Dan komt de ECB. In de zomer van 2012 belooft president Mario Draghi om ‘alles te doen wat nodig is’ om de euro te redden. Maar de ECB was al bezig om grote hoeveelheden obligaties op te kopen om de eurocrisis te dempen. Dat kan door de tweedehandsmarkt te sturen. Stel dat u in paniek raakt en uw Laotiaanse buurvrouw staat op de stoep om uw belegging voor de helft op te kopen. Net op dat moment komt Mario Draghi langs en hij biedt de gebruikelijke duizend euro; dan verkoopt u uw stukken natuurlijk aan hem. Nu blijft het normaal om bij Italiaans schuldpapier een rente van vier procent te verwachten en geen acht. Nieuwe leningen kunnen tegen het lage tarief worden afgesloten en dat houdt de staatsschuld van Italië beheersbaar - voorlopig tenminste.

De ECB koopt zelf oude obligaties op om een hoge prijs in stand te houden. Daarmee blijft de rente voor de desbetreffende overheid laag. Dat effect is zichtbaar, sinds het opkopen dalen de rentes door de hele eurozone en al helemaal in de zwakkere staten als Griekenland en Italië. Het op deze manier scheppen van geld gaat wel ten koste van de koopkracht van de sparende Nederlander. Die kan op een gegeven moment geen huis meer kopen of de energierekening betalen, maar nu is wel de eurozone gered. Mario zei toch dat hij alles zou doen om de euro te redden? Hem kun je op een boodschap sturen.

De balans van de ECB wordt op een gegeven moment net zo groot als de hele economie van de eurozone. Het effect van het opkopen wordt steeds minder zichtbaar, elk mes dat je te vaak ‘tijdelijk’ gebruikt wordt bot. Dat zien we sinds de pandemie. Toen is de geldprinter nog een keer aangezwengeld en nu werkt het niet meer. Ondanks het bezwerende opkopen door de ECB stijgen de rentes alleen maar verder. Dat effect is al zichtbaar sinds vorige zomer, bij het escaleren van de energieproblematiek. Dit speelt al voor de huidige oorlog, dat is niet de enige oorzaak. Heel veel schulden van geholpen landen zijn te hoog om ooit terugbetaald te worden. Dat verklaart de voortdurende paniek bij beleggers - en daarmee de voortdurende noodzaak voor de ECB om het zaakje met kunstmatig opkopen te bezweren.


De balans van de ECB groeit naar de negen biljoen, meer dan het tienvoudige van de omvang van de Nederlandse economie. En natuurlijk veroorzaakt dat kunstmatige beleid inflatie, dat kan niet anders. Maar het was allemaal voor niks, want de rentes stijgen weer - en hard ook. Tijdens de eurocrisis lagen de rentes in alle eurolanden (en voor de vergelijking Zwitserland) op een onhoudbaar hoog niveau. Het gekunstel van Draghi en zijn opvolger werkte, dat is zichtbaar in de rentegrafieken. En nu stijgen de rentes naar niveaus die sinds de eurocrisis niet meer gezien zijn, ook in Nederland. Beleggers raken duidelijk in paniek. Daarom, alles was voor niets. Daar gaan we het de komende dagen eens over hebben. Hieronder de langjarige yields op een lening van tien jaar van enkele landen, met dank aan Trading Economics. Ik ben niet thuis, anders had ik mooiere grafieken gemaakt maar u begrijpt waar het heengaat.

Mijn werk helpen ondersteunen kan via BackMe, borrel gezellig en inhoudelijk mee, zonder rente.


Lees meer

Ambtenaren Kaag: ‘MKB mag kapot met hoge energierekening, goed voor de dynamiek’

In de categorie ‘het staat er echt’ en ‘wel doodchecken’: het staat er echt. Het MKB mag kapot, want dat heeft voor de samenleving geen vitale functie. Banken worden wel gered, tot zover het idee dat er sprake is van een eerlijke markteconomie.

Weet u wat een beslisnota is? Om inzichtelijk te maken waarom een bepaalde beslissing is genomen, deelt de regering sinds juli 2021 de argumentatie die ambtenaren hebben aangedragen bij een bepaald maatschappelijk vraagstuk. Het is onderdeel van de nieuwe bestuurscultuur, het moet allemaal opener. Dat is gelukt, maar wat er in die nota’s staat stemt dan weer somberder. MinFin Kaag zit in haar maag met de energierekening van het Jan Hagel. In juli was er een eurotop in Brussel, waarvan ik de persconferentie heb bijgewoond. Toen was het al duidelijk, er zit een recessie aan te komen. Mensen zullen ernstig lijden onder de hogere energierekening, datkan niet anders. Omdat de Europese raad en de eurogroep (voor Nederland; Rutte en Kaag) geen generieke maatregelen willen nemen, kan er enkel een vangnetje worden gebouwd voor de allerarmsten, hoorden we toen op de persconferentie. Ook als het nu voorgestelde prijsplafond doorgang vindt, is het nog steeds zo dat mensen die hogere energieprijs moeten voelen. Het zal ook aanzetten tot ‘duurzaamheid’ en voor dat doel mag alles wijken. In de beslisnota over het prijsplafond noemen de ambtenaren van Kaag dan ook dat maatregelen gericht moeten zijn op ‘huishoudens die onzekerheid niet goed kunnen dragen’.

Een vangnet voor huishoudens die in de problemen komen bestaat dan ook uit een afsluitverbod, een noodfonds en alternatieve schuldhulproutes. Burgers moeten eerst een coulante betalingsregeling aangeboden krijgen door de energieleverancier, vervolgens aangemeld worden bij de gemeente en eventueel is er dan een noodfonds met twee keer 75 miljoen euro (voor 2023 en 2024). Daaruit blijkt wel dat de ambtenaren er rekening mee houden dat de huidige problematiek de komende jaren zal blijven bestaan. Bij het kiezen van varianten om huishoudens te helpen wordt dan ook steeds beoordeeld of er wel ‘besparingsprikkels’ zijn. Die bereiken is heel simpel: niks doen, want dan ontploft de energierekening en zullen mensen vanzelf de kachel uitzetten - of de deurwaarder neemt hem mee. In beide gevallen doet men iets voor het klimaat, zou de cynische medemens zeggen.

Een maatregel om iedereen te helpen is een prijsplafond voor ook het bedrijfsleven, zoals het MKB. Elke prijsstijging boven de energierekening van vorig jaar, bij een normaal gebruik, kan dan worden opgevangen. Dan is er nog steeds een prikkel (extra stoken moet dan tegen de hogere huidige marktprijzen) maar niemand gaat kopje onder. Dat zou 31 miljard per jaar kosten. Enkel huishoudens helpen kost slechts een derde, maar dan is wel het MKB de klos. Een bakker heeft ook gewoon een energierekening.


Waarom het MKB niet helpen? Simpel, faillissementen van MKB’ers zijn eigenlijk prachtig. Ben je ook van het gezeur over personeelstekorten af en het is lekker innovatief en groen. Faillissementen zijn goed voor de ‘dynamiek’ in de economie - een bakker of slager is geen bank.

Het lijkt erop dat Kaag en Rutte deze lijn volgen. Kortom, het MKB mag kapot. Die hogere prijzen zijn niet vol te houden. Als ze worden doorberekend is er alsnog een hoge inflatie en als ze dat niet doen verdwijnt het MKB in enkele jaren uit het straatbeeld. Dat vergroot de monocultuur en daarmee verdwijnt de karakteristieke binnenstad. Met marktwerking heeft het ook weinig te maken, want juist door economisch mismanagement van overheden is de energierekening ontploft. Dat valt buiten het normale ondernemersrisico.

Het lijkt erop dat mensen niet inzien hoe ernstig de situatie is. Pas sinds het einde van de zomer beginnen mensen op ‘energierekening’ te zoeken, maar de inflatie stijgt al meer dan een jaar. Het komt niet (alleen) door Poetin. Als het MKB geen steun krijgt wordt het een bloedbad. De kille toon van de ambtenaren (‘u legt het zus en zo uit’) alsmede het feit dat de rest van het advies is opgevolgd doet het ergste vrezen.

Wilt u mijn werk ondersteunen en (indien mogelijk warm) inhoudelijk meeborrelen? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden.


Lees meer

Europa heeft door groen mismanagement tekort van vijftig miljard euro PER MAAND

In de categorie ‘best wel een dingetje’; de handelsbalans van de eurolanden en de optelsom ervan. Niet om dramatisch te doen, maar de economische statistieken van de volkeren die ongevraagd onder het juk van Ursula met haar haarlak leven zijn niet zo best - en dat is een eufemisme. Om te beginnen: waar hebben we het over?

De handelsbalans van een land is het verschil tussen import en export. Een land dat meer exporteert dan het importeert, maakt per saldo winst en dat is mooi. Landen met een tekort echter maken schulden en dat is in de eurozone een oud probleem. De euro is een unie tussen concurrerende Noord-Europese landen en de minder concurrerende broeders van Zuid-Europa, de GIIPS. Even een grafiekje lenen uit Het Euro Evangelie.



Toen de euro werd ingevoerd kregen de zwakke broeders feitelijk de munt van Duitsland. De euro is voor hen te duur, dus die landen kregen meteen grote tekorten. Voor concurrerender landen als Duitsland gold het tegenovergestelde, die gingen juist meer winst maken. De tekorten konden de zwakke eurolanden lenen bij banken, die daarmee vanzelf op een bankencrisis afstevenden - de kredietcrisis. Tussen 2000 en 2010 was duidelijk zichtbaar dat het Duitse overschot het tekort van de probleemlanden was. De euro had dan ook nooit geboren mogen worden, de gemeenschappelijke munt tussen economisch zeer verschillende landen is een ramp die zijn bestaan enkel dankt aan politieke en ideologische overwegingen.

Op een gegeven moment zaten de mediterrane landen zo vol met schuld, dat er niks meer bij kon. Sowieso waren de banken al aan het omvallen. Om die reden daalde de toename van de schuld. In de grafiek is duidelijk te zien dat het tekort van onder meer Italië en Griekenland begon te verbeteren. Dat gebeurde om de verkeerde reden, maar het gebeurde wel. Duitsland moest zijn waar toen wel elders verkopen, want Zuid-Europa voldouwen met nog meer leverancierskrediet kon sinds de kredietcrisis echt niet meer. Daarom werden de Leopard-tanks en BMW’s maar aan Qatar en China verkocht. Die landen financieren terreur in de vorm van aanslagen op Duitse kerstmarkten en het bouwen van concentratiekampen naar oud-Duits design.

Merkel zette zichzelf neer als halve heilige door wat gedweep met vluchtelingen en migranten maar stond oogluikend toe dat ze financieel afhankelijk was geworden van afschuwelijke regimes. Intussen moest Europa ‘groen’ worden en gooide het de eigen fossiele industrie in de prullenbak en kernenergie moest er door een antiwetenschappelijke, ‘groene’ lobby ook aan geloven. Het gevolg was dat Duitsland compleet afhankelijk werd van Poetin en zijn gas alsmede het opfikken van bossen, ook bekend als ‘biomassa’. Voor het milieu en het klimaat is het rampzalig, daarom doet die groene lobby altijd wat koddig aan. Nog steeds gelooft een meerderheid van de Europeanen echt dat hiermee het stijgen van de zeespiegel wordt tegengegaan. Dat is het bijzondere groene geloof, zeg er maar niks van of je wordt verketterd als ‘klimaatontkenner’. Maar achteraf mag je misschien stellen dat kerncentrales dichtdoen, vervolgens compleet je energieonafhankelijkheid eigenhandig slopen maar die dan wel als wapen gebruiken tegen Poetin allemaal niet erg slim was.


Vanaf het einde van de kredietcrisis (die eigenlijk helemaal niet over is) heeft de eurozone een positieve handelsbalans. Immers, de Zuid-Europese landen zijn kapot en mogen niet meer bijlenen, waardoor hun saldo in de buurt van de nul komt. Duitsland maakt onder Merkel winst over de handel met de terreurstaten, waarbij ze uit mercantilistische overwegingen zwijgt over schendingen van mensenrechten. Je gaat toch niet over die concentratiekampen beginnen als je in China auto’s kunt verkopen? Veel Europeanen vinden haar toch geweldig, want het is een vrouw. Deze gender-religieuzen zijn ook vaak aanhangers van het groene geloof, maar dat terzijde. Omdat de Europese zwakke broeders nu geen verlies meer maken maar Duitsland wel een lichte winst kent, heeft het collectief per saldo een overschot van tientallen miljarden. Zodoende denken mensen aan de vooravond van de pandemie ten onrechte dat de eurocrisis definitief weg is.

Ze laven zich aan het deugen, het belijden van het groene - en gendergeloof en maken zich druk over alles behalve de realiteit. Ze worden idolaat van Netflix, daar is een serie te zien over een fictief continent met veel politiek gekonkel, de dreiging van een buitenlandse invasie en een nakende winter (‘winter is coming’). Interessant genoeg is dat hun eigen realiteit, om science fiction te zien hoef je tegenwoordig alleen maar de gordijnen te openen. Het deug-geloof verstomt de zintuigen echter, waardoor het schuldbewuste continent zich lavend aan consumptie en morele verantwoordiging opschakelt in een doodlopende straat. Dan breekt de energiecrisis uit, vooral het gevolg van onderinvestering. Door het groene geloof heeft de EU de eigen fossiele industrie weggedaan, onder luid gejuich van de deugende massa’s. Dat is al te zien aan de jaarrekeningen van Shell; de 'capex', capital expenditures met blauwe stip oftewel investeringen in de eigen infrastructuur lopen onder druk van de politieke opinie hard terug. De oranje stippen zijn het voortschrijdende gemiddelde van die dalende investeringen.


Maar diezelfde mensen die eisen dat Shell 'iets doet tegen klimaatverandering' wilden wel vier keer op vakantie, met het vliegtuig naar Bali en daar foto’s schieten voor Instagram. Deugen is leuk maar het mag geen offers vergen. De energieschaarste maakte de import van energie daarom duurder. Zodoende begon de handelsbalans van het euro-evangelische project weer af te nemen. En het begint echt wel een beetje precair te worden.

Deze grafiek is in miljoenen euro. Sinds de lente van 2021 (dus voor de oorlog in Oekraïne) begint de handelsbalans van het collectief in te storten. Er is nu zelfs sprake van een tekort van vijftig miljard euro op de Europese handelsbalans PER MAAND. Het overschot van Duitsland is namelijk ingestort, terwijl de zwakke broeders nooit concurrerend zijn geworden. Nederland heeft nu de hoogste handelsbalans van de EU maar het saldo van het collectief is zwaar negatief en zal dat ook lang blijven.


De eurozone kent dus vier tijdperken; Euforie (2001 tot 2007), Kredietcrisis, (2008 tot 2012), Decadentie (2013 tot 2020) en Verval (2021 tot waarschijnlijk 2030). In Euforie lijkt de mislukte muntunie een succes, omdat de zwakke landen die er nooit bij hadden gemogen, zich scheel lenen bij de risicominnende bankiers. Daarmee kopen ze Duitse auto’s, wat ook gunstig is voor de Nederlandse toeleveranciers van Duitsland. De illusie van een succesvolle euro ‘door handel’ ontstaat nu. In 2007 begint de Amerikaanse kredietcrisis en al snel heeft iedereen door dat er in Europa ook aan een onduurzame schuldenberg is gebouwd. Dat zorgt voor een recessie tot 2012. Daarna worden de schulden niet gesaneerd en dat zorgt voor een illusie vergelijkbaar met Euforie; namelijk dat er niks aan de hand is. Europeanen gaan los op woke dingetjes als genderneutrale toiletten, slopen de eigen fossiele industrie, blijven onduurzaam veel consumeren en bouwen zo aan een nieuwe crisis.

Dan is er een pandemie, die de zwakheden in de wereldwijde logistieke ketens blootlegt. De lockdown doet het energieverbruik dalen en in die periode schept de ECB een ongezond grote hoeveelheid geld, vooral om de banken te redden. In de zomer van 2021 is de lockdown voorbij en gaat de samenleving open. Nu hebben we dezelfde economie weer terug, maar met een veel grotere geldhoeveelheid. Dat moet wel inflatie veroorzaken en zo geschiedde. Vooral energie is een probleem omdat vanwege het groene geloof de financiering van de winning ervan is afgeknepen. In februari 2022 valt Rusland Oekraïne aan. Hoe ernstig dat conflict ook is, de energiecrisis en inflatie waren toen al zichtbaar.

Sinds ongeveer augustus 2021 (de roestige Russische invasie liet nog op zich wachten) zit de EU definitief in verval. Het Duitse handelsoverschot, dat dertig jaar kostte om op te bouwen, is verschrompeld. De komende jaren gaan de collectieve schulden van de eurolanden - hun overheden, burgers en bedrijven - met minstens een half biljoen euro per jaar omhoog. Maar bovenstaande grafieken laten een scherp daling dus dat saldo kan verslechteren. Er zit overduidelijk een nieuwe eurocrisis aan te komen. Gelukkig is daar een oplossing voor: Coronabonds. Daarbij mag de EU zelf geld lenen, een schuld die om boekhoudkundige redenen (lees mijn boek maar) wordt weggepoetst. Stel dat Italië tien miljard wil uitgeven, bijvoorbeeld om arme huishoudens te helpen. Alle EU-landen hebben in 2022 een begrotingstekort. Als Italië dat geld leent dan gaat de staatsschuld omhoog en dat voedt paniek rondom een nieuwe eurocrisis of kredietcrisis, dat is hetzelfde. Stel echter dat die uitgaven door de Europese commissie worden gedaan, volgens de constructie van de Coronabonds. Dan is er ook meer staatsschuld, alleen wel op Europees niveau. Dat is eigenlijk geen verbetering. Maar de commissie heeft geen staatsschuldmeter en Italië wel, dus wordt er voor de eerste route gekozen. TIjdens de pandemie werd dit excuus gebruikt om ‘Coronabonds’ uit te geven voor het niet misselijke bedrag van 800 miljard euro. Daarvan ging bijna niets naar de zorg, terwijl het allemaal te doen zou zijn ‘om de zorghelden’. Dan is het heel logisch dat de energiecrisis aan Poetin wordt toegeschreven, wat meer Europese staatsschulden rechtvaardigt. Nederland betaalt toch wel weer.

Kortom, vanaf nu moet er op de een of anderen manier een half biljoen per jaar extra aan Europese schuld worden gemaakt. Nederland heeft nu het grootste Europese overschot terwijl het collectief vijftig miljard euro per maand verliest, dus daar zijn meer Europese schulden de oplossing. Het is schuld door mismanagement, maar dat bekt niet lekker. Daarom zullen er straks Europese ‘solide energieveiligheidsobligaties uit solidariteit met Oekraïne’ worden uitgegeven, of iets dergelijks. Hoe ze precies heten weten we niet, maar op de een of andere manier moet die schuld opgevangen gaan worden. De tekorten nu zijn een paar keer zo groot als na de val van Lehman Brothers. De eurocrisis is terug, met recessie. De EU heeft last van zeven jaar onderinvestering vanuit een groene obsessie en om de negatieve effecten daarvan te compenseren zal een herstelplan in dezelfde orde van grootte moeten worden opgezet. Eerst moeten de groene ideologen als Frans Timmermans weg, zodat er ruimte ontstaat voor mensen die wel met beide benen op aarde staan. Dan kan er in jaren aan herstel worden gewerkt en pas aan het einde is de ‘groene’ schade weer hersteld. Tot die tijd zit de EU in een periode van harde economische neergang, de statistieken laten niets aan duidelijkheid te wensen over. De volgende keer toch meer niet zoveel gewicht hangen aan de woorden van de groene praatjesmakers, want dit zijn de gevolgen.

Mijn opbeurende werk helpen mogelijk maken? Kijk op BackMe en borrel gezellig en inhoudelijk mee.

Lees meer

De energiecrisis komt niet door Poetin maar door klimaatbeleid

Jarenlang de financiering van de fossiele industrie afknijpen maar wel blijven stoken, vliegen en rijden; dat gaat een keer fout. Geniet van een uurtje bij de Gold Republic podcast met Arno Wellens (dat ben ik) over onderinvestering in de fossiele industrie in het westen, en onderinvestering aldaar in het algemeen. Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe, borrel gezellig en inhoudelijk mee!


Lees meer

De energiecrisis komt niet door Poetin maar door 'klimaatbeleid' (1/2)

Hij heeft het aan zichzelf te danken, ome Vlad; want hij is de favoriete Kop van Jut. Is je fiets gejat? Poetin. Racisme? Poetin. Hoge energierekening? Poetin. De schuld ergens van extern plaatsen is gevoelsmatig erg lekker, maar het klopt niet. Het gevolg daarvan is wel dat de Europese bevolkingen niet doorhebben hoe ernstig het probleem is. Als Poetin morgen hard in de douche uitglijdt, is het niet ineens weer allemaal rozengeur en maneschijn. Europa heeft last van zeven jaar onderinvestering in de fossiele industrie en het zal ook jaren kosten om dat tekort in te lopen. Tot die tijd zal het een uitdaging zijn om de energierekening op te brengen. De ‘groene transitie’ is een treinramp in slow motion, beter vlak voor het einde gekeerd dan terug de Middeleeuwen in gedwaald.

Ursula uit Brussel was gisteren in Nederland. Ze kwam 4 miljard uit het Coronafonds doneren, maar dat kwam uit een tien keer zo grote omgekeerde gift. Toch waren Rutte en Kaag er blij mee, hun glimlach zou een mens bijna doen vergeten dat Nederland op deze transactie 40 miljard euro verliest. De gift had te maken met Corona, het eigen geld kwam uit het zogeheten ‘Corona herstelfonds’. Bijzonder detail; daarvan gaat meer dan de helft naar de ‘green deal’ van de Europese commissie. Het fonds was er vanwege de pandemie maar de zorg krijgt maar hooguit een cent van elke euro die Nederland stort. Het is acceptabel geworden dat de zorgt bekneld blijft worden en dat alle urgentie die ontstond bij de pandemie, maatregelen rechtvaardigt die niets met zorg te maken hebben – zoals de green deal.

Onderdeel daarvan is het Europese plan ‘fit for 55’, dat voorziet in een snelle halvering van het gebruik van fossiel. De consument was er nog niet voor op te porren, want het betekent bijvoorbeeld dat het aantal gevlogen vakantiekilometers ook halveert. De brave burger zal een petitie op een klimaatdemonstratie ondertekenen, maar bijna niemand is bereid de persoonlijke consequenties te accepteren (de wegen zijn bijvoorbeeld nog even vol als zeven jaar geleden). Die houden in dat op zeer korte termijn het gebruik van fossiele brandstoffen – om het huis te verwarmen, eten te bereiden, op het werk te komen, op vakantie te gaan – ook moet halveren. Daar komt nog bij dat fossiele brandstoffen nodig zijn om haast elk consumptiegoed te produceren. Zelfs de meest hardcore groene veganist gebruikt nog allemaal fossiele brandstoffen. Ook hangmatten van biologisch macramé komen uit China, India en Korea en worden met gebruik van fossiele brandstoffen hier heengebracht. Logisch redenerend kan men niet anders concluderen dan dat het weghalen van de helft van de fossiele brandstoffen ook een halvering van de consumptie tot gevolg zou moeten hebben. Nu is het groene deugen ineens een stuk minder leuk, nietwaar?

Het is wel een realistisch toekomstbeeld. Er is een trend waar te nemen die de huidige energiecrisis verklaart. De trend is ouder dan de oorlog in Oekraïne, zelfs ouder dan de invasie van de Krim in 2014. Poetin is een soort boeman geworden, je bent voor of tegen hem en de eerste groep mensen is klein: daar wil je niet bijhoren. Dus heeft iedereen het over ‘de oorlog van Poetin’ en de straten hangen vol met Oekraïense vlaggen - de BLM-vlaggen hebben plaats moeten maken voor een nieuwe morele trend. Wie stelt dat de energiecrisis niet door Poetin komt wordt meteen in het foute kamp geplaatst, maar pak voor een neutrale, apolitieke analyse de jaarrekeningen van Shell er nu eens bij. Oliebedrijven en andere energieleveranciers moeten investeringen verrichten om aan de vraag naar energie te kunnen voldoen. Pijpleidingen, booreilanden, raffinaderijen, noem maar op; ze worden niet door de kaboutertjes neergezet. Een groot bedrijf doet daarom een grote investering, hetgeen we terug kunnen vinden het kasstroomoverzicht in het jaarverslag. Naast de balans en resultatenrekening is het kasstroomoverzicht het derde klassieke onderdeel van een jaarrekening. Daarin wordt uitgelegd om welke redenen de toename van de liquide middelen niet overeenkomt met de nettowinst. Laten we een simpel voorbeeld gebruiken om dat helder te krijgen.

Stel dat een pizzeria eters krijgt die per factuur willen betalen. Ze rekenen wel af, maar pas in het nieuwe jaar. Dan hebben we de omzet in het oude jaar, maar het binnenkomen van het geld meten we pas in het nieuwe. De relevante boekhoudregels stellen nu dat de ondernemer die omzet en de winst in het eerste jaar opneemt, het daadwerkelijke binnenkomen van het geld in het tweede. De winst komt in het eerste jaar in de resultatenrekening, het betaald krijgen van de factuur zit in het tweede jaar in het kasstroomoverzicht. Dat laat eerst zien wat de stand van de liquide middelen aan het begin van het jaar is. Dan zien we de nettowinst, waarvan we mogen verwachten dat die een beetje meebeweegt met de hoeveel geld in kas. Immers, bedrijven die veel winst maken krijgen ook veel geld binnen, maar het voorbeeld met de pizzeria liet al zien dat dat niet een op een hoeft te zijn. Het kasstroomoverzicht verklaart de verschillen en laat zien hoe de eindstand van de liquide middelen is gevormd. Wie zich afvraagt of een bedrijf de middelen wel heeft om heel snel een bonnetje te betalen, kijkt hier. In het kasstroomoverzicht vinden we wat de kasstroom uit operationale resultaten van het bedrijf zijn; het geld dat binnenstroomt omdat er in het verleden winstgevende investeringen zijn gedaan. Dan vinden we de investeringen die het bedrijf in het afgelopen jaar deed, zodat er ook een toekomst is. Een extreem gezond bedrijf kan de investeringen betalen uit de operationele winsten. Voor heel veel investeringen is het wenselijk om ook bancaire leningen aan te trekken. De rente kan namelijk meestal afgetrokken worden en om de economie te stimuleren is die rente ook laag gehouden. De ECB hoopte namelijk dat die leningen gebruikt zouden worden om nieuwe investeringen te financieren, met meer economische activiteit tot gevolg. Het totale bedrag dat het rapporterende bedrijf in een jaar investeert in de toekomst vinden we bij de ‘kasstroom uit investeringsaktiviteiten’.

Daaruit volgt natuurlijk wat de derde post uit het kasstroomoverzicht is; de kasstroom uit financieringsaktiviteiten. Als Shell een nieuw booreiland wil bouwen maar de operationale kasstroom valtin een zeker jaar tegen, dan zou het kunnen dat de gewenste investeringen groter zijn dan wat er in een jaar binnenkomt. Geen nood, daar zijn banken voor, die helpen bedrijven met een kredietje. Als bijvoorbeeld Shell meer wil investeren dan er operationeel binnendruppelt, regel je een financiering en wat er in totaal wordt geleend en opgehaald met aandelenemissies vinden we gegroepeerd onder ‘kasstroom uit financieringsaktiviteiten’. Als Shell echter geen nieuwe lening aangaat maar meer aflost, dan staat die hier ook tussen, als een negatieve investering. Nu is er zoiets is als het schaduwbankwezen; dat is het collectief van partijen die ook graag van rente willen genieten maar geen trek hebben om een bankvergunning aan te vragen. Het zijn de pensioenfondsen en vermogensbeheerders als BlackRock en Vanguard. Banken sluiten leningen af, in de wetenschap dat ze leningen kunnen verpakken en doorschuiven. Gesprekken met enkele zakenbankiers leerden dat het hier missgaat met de energierekening – en een analyse van de cijfers bevestigt het ook. Het schaduwbankwezen, zoals pensioenfondsen, wordt op de huid gezeten door de klimaatactivisten. Niet zelden zijn er rechtszaken, want een vermogensbeheerder zou niet ‘in klimaatverandering’ moeten beleggen. Na jaren en jaren van drammen is het de klimaatactivisten gelukt; de pensioenfondsen hebben geen trek meer in beleggingen die gebaseerd zijn op fossiele inkomsten. Waar ze die hebben, laten ze het product aflopen, want bijna elk beleggingsproduct zoals obligaties kent een afloopdatum. De lening wordt dan terugbetaald door bijvoorbeeld Shell en de opbrengsten voor het pensioenfonds moeten ergens anders in worden belegd. In de regel gaat het pensioenfonds dan langs bij de banken, want die hebben allemaal leuke beleggingen in de etalage staan. Alles kan, zo lang het maar niet in ‘fossiel’ is want dan ligt de stoep binnen de kortste keren weer vol met dramatsiche klimaatactivisten.


Voorbeeld van een actie tegen 'investeren in klimaatverandering'

De bankier en de vermogensmanager van het pensioenfonds komen een andere investering overeen, misschien wel in vastgoed of de woningmarkt – daar ontploffen de prijzen ook. De fossiele investeringen blijven alleen in de etale achter. De verkopende bankier belt zijn eigen afdeling origination op, waar nieuwe kredieten worden gemaakt om door te schuiven; stop maar even met het verstrekken van nieuwe fossiele kredieten, want we krijgen ze aan de achterdeur niet verkocht. Als gevolg daarvan krijgt de arme, gedemoniseerde olieboer, Shell in dit voorbeeld, ook geen geld om een nieuw booreiland neer te zetten. Er is geen kasstroom uit financierinsactiteiten en daarmee ook geen investering. Shell begint dan letterlijk te krimpen. Bedrijven die op termijn hierdoor in de problemen gaan komen, zijn te herkennen aan hun kasstromen en specifiek de ‘capital expenditures’ (capex), de investeringen in nieuwe harde bezittingen als terreinen, pijpleidingen en booreilenden. Shell bereikte zijn grootste positie daarin ooit in 2008, toen bedroeg de Capex 35 miljard. Daarna zakte het wat in, als gevolg van de kredietcrisis. Dat is niet zo vreemd, er was een recessie waardoor een beetje vraaguitval verwacht mag worden en door de aard van de crisis was het ook logisch dat leningen aantrekken wat lastiger zou worden. In crisisjaren 2009 en 2010 lagen de investeringen op ruim 26 miljard per jaar. Voor Shell is zo het verschil tussen een goed en een slecht jaar te herkennen. In 2014 steeg de Capex naar 31 miljard per jaar en daar is Shell nooit meer bij in de buurt gekomen. In de jaren 2019, 2020 en 2021 werd er voor resp. 23, 19 en 21 miljard euro aan investeringen gedaan. In 2020 was er een duidelijk effect zichtbaar vanwege Corona, maar in alle eerlijkheid mag gezegd worden dat in die drie jaren de investeringen ver onder het crisisniveau van de vorige recessie lagen. Dat is gek, men zou mogen verwachten dat de investeringen daarna aantrekken. De reden: bankiers waren onder sociale druk niet bereid om meer te verstrekken.


Volgens de droge redelijkheid van de waardekringloop, elke boekhouder kent hem, zouden brave Westerlingen op zeer korte termijn hun gebruik van fossiele brandstoffen moeten halveren. Ga gewoon de helft van de winter jezelf warm rillen, of sla om de zomer de jaarlijkse vakantie over, dat is goed voor het klimaat. De meeste brave burgers accepteren dat de bedrijven als Shell offers moeten brengen. Maar als bedrijven geen geld meer krijgen van de banken en het schaduwbankwezen, dan gaan ze minder investeren. Dat vermindert het aanbod. Bij gelijkblijvende of stijgende vraag krijg je dan ernstige tekorten. Aangezien energie een eerste levensbehoefte is, zullen de meesten het blijven gebruiken en de hogere prijs accepteren – denk aan de discussie over de oliecrisis van 1973. Het resultaat is een sterke stijging van de kosten van energie, ineens, waardoor iedereen zch een hoedje schrikt. De oorzaak ligt primair in een klein decennium van onderivestering, een politieke, groene aangelegheid. Nu krijgt Poetin daar de schuld van maar dat is niet terecht, wat men ook van hem vindt. Als hij morgen van de aardbodem verdwijnt kun je hem nergens meer de schuld van geven, maar de gevolgen van een decennium van onderinvestering wreken zich dan nog steeds. Het cijfer van alle energiebedrijven is nog heftiger, dat wordt gemaakt door het IAEA.

In 2010, officieel een crisisjaar, investeerden alle oliebedrijven samen nog 511 miljard dollar. In 2014 werd het record van 779 miljard aangetikt, net als bij Shell is daar een piek. Daarna zakte het in, ook al trok de economie aan. In 2020 werd er voor slechts 328 miljard geinvesteerd, dus bijna zestig procent van de financiering is afgeknepen. Dat gaat grote gevolgen hebben voor het aanbod en daarmee de prijs. Dat is wat er achter de huidige energiecrisis zit. Consumenten eisen op hoge toon dat energiebedrijven vergroenen en steunen campagnes om hen de financiering voor investeringen te onthouden. Vervolgens verwachten ze wel dat die investeringen op peil blijven, op magische wijze, zodat de levering van de verfoeide fossiele brandstoffen wel op vertrouwde wijze doorgang vindt. Dat kan natuurlijk niet. Als je wil dat Shell de helft minder investeert, ga dan ook de helft minder tanken, wassen draaien, het huis verwarmen, vliegen etc. Dat is het probleem in een deugpronksamenleving, echte offers wil men niet brengen dus wordt alles onbetaalbaar. Het is politiek slim om alles te verklaren met de oorlog in Oekraïne, maar die verklaart niet waarom landen als België en Duitsland tijdens het veroorzaken van onderinvestering, nog voordat er een volledig operationele ‘groene’ alternatieve energievoorziening was, ook alvast de kerncentrales dicht hebben gedaan. Ook zonder Poetin was er een energiecrisis alleen dan iets minder acuut, nu kunnen de falende, verantwoordelijke politici als Rutte echter het Kremlin de gevolgen van hun eigen mismanagement in de schoenen schuiven. Een verband leggen met de ellende in Oekraïne zal vast ook een tijdje blijven functioneren als emotioneel windscherm, maar de mensen daar zijn echt niet gebaat bij ellende in de polder. Dat was een vreemdsoortig staatltje ideologische zelfbeschadiging. Het zal vast een tijdje duren voordat een meerderheid van de bevolking dat inziet, waardoor de onderinvestering niet op korte termijn wordt gekeerd. Sterker nog, dankzij de pandemie heeft de Europese commissie extra geld voor nog meer groene dingen en wordt het voorlopig alleen maar erger. Jaren van onderinvestering vragen ook om jaren van herstel, dus die energiecrisis is voorlopig niet voorbij.



Volgende week gaan we kijken wat deze groene politiek eigenlijk doet voor het milieu. Is ‘het klimaat’ eigenlijk wel gebaat bij deze economische automutilatie? Mijn werk mogelijk maken? Kijk op BackMe.org en borrel mee over deze opbeurende onderwerpen.

Lees meer

'Hoe lang pikken Nederlanders dit nog', met Michael Pilarczyk

* Ingezonden mededling, in zwoele, donkere stem *

'Leef Je Mooiste Leven Podcast #110, 'Hoe lang accepteren Nederlanders dit nog?'

'Je krijgt wat je accepteert, dus de vraag is hoe lang accepteren Nederlanders dit ellendige beleid nog? De eerste boerenopstanden zijn niet onopgemerkt gebleven. Het land hangt vol omgekeerde vlaggen. En meestal komen na de boeren de burgers. Komen de burgers in opstand, of niet? De crisis waarin we ons bevinden is wellicht groter dan je denkt. Daarom deze podcast met journalist Arno Wellens, die ons uitlegt waardoor we in de huidige situatie verzeild zijn geraakt. We zoeken naar een oplossing. Wie kan Nederland uit deze ellende loodsen? Wie heeft het vertrouwen en is capabel genoeg om deze strontkar uit het moeras te trekken?

Dit bespreken we in deze podcast;

- Hebben politici echt boosaardige bedoelingen of zijn ze gewoon niet capabel

- Wat is de oorzaak dat de energierekening blijft stijgen en hoe is dat op te lossen

- De groene gekte maakt de wereldeconomie kapot

- Wij zijn voor een leefbare wereld voor iedereen

- Wat gebeurt er met ons geld

- Wat is de rol van de Centrale Europese Bank

- Waarom moet er digitaal geld komen

- Wat zijn de gevaren van digitaal geld

- Er wordt een volledige controlestaat opgetuigd

- Waarom moet iedereen een digitale QR ID krijgen

- Blijft de Euro bestaan

- Is het beter voor Nederlanders als Nederland uit de EU stapt

Dit en andere zaken in een lang gesprek met journalist Arno Wellens.

Meer weten en artikelen lezen:

https://arnowellens.backme.org

GEHEEL NIEUW: THINK AND GROW RICH SEMINAR

Lees hier alle info en meld je aan.

29 en 30 september en 1 oktober doe ik een live online seminar.

Over geld en de wetenschap achter succes en rijkdom.

Gebaseerd op de principes achter Think and Grow Rich.

Met gast Willem Middelkoop over de situatie in de wereld.

Lees meer

Uit 2019: groen beleid zorgt voor armoede

Industrie afknijpen via de financiering zorgt voor schaarste. Als mensen 'van fossiel af' willen maar ze zijn niet bereid minder te vliegen, te rijden en eitjes te bakken, dan gaan de prijzen omhoog. Het is zo logisch als wat. Een voorspelling uit 2019 die helaas is uitgekomen.

De rest van de week staat geheel in het teken van energiearmoede. Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe. Tot zeer binnnenkort, ook bij u in de buurt, op een event.

Lees meer

Duitse landbouwminister Özdemir (Groenen): ‘Honger is prima, voor biodiversiteit’

Dat is een inderdaad een rare foto, u ziet immers Harry en mij en niet zozeer de Duitse groene landbouwminister. De vakantie duurde nu wat langer, de rook van de bosbranden was niet goed voor de auto. Deze begaf het in Frankrijk en dan ontaardt het allemaal in een logistiek gezien vervelend gebeuren. De planning is zodoende wat overhoop gegooid, vertraagd, maar dat mag de pret niet drukken. Iets beters dan deze foto was even niet voorhanden.

Nu ben je nog geen seconde terug achter je bureau en dan krijg je dit in je nieuwsoverzicht. Het brengt een aantal topics van mijn eigen onderzoeken overzichtelijk bij elkaar. Duitsland heeft in de vorm van Cem Özdemir een landbouwminister die de Europese plannen voor ‘biodiversiteit’ duidelijk met volle overtuiging omarmt. Hij laat een interview optekenen met ‘die Frankfurter Allgemeine’ en daarin stelt hij dat honger niet zo erg is. Ja, prijzen gaan omhoog door alle milieumaatregelen, maar dat is een te rechtvaardigen offer. Juist op plekken waar het niet goed gaat met het klimaat en de biodiversiteit is ook veel honger, dus mag je die offers best brengen.


Het artikel kreeg meteen een nieuwe kop: die veranderde in ‘Cem Özdemir: „Es ist gut, dass die Menschen immer weniger Fleisch essen“‘ in plaats van ‘Cem Özdemir: „Hunger ist kein Argument für Abstriche bei Biodiversität und Klimaschutz“‘. Overigens is het natuurlijk op zich wel een waarheid als een koe, vlees eten is in termen van te offeren natuurlijke hulpbronnen natuurlijk niet goedkoop. Iets doen voor ‘Biodiversität und Klimaschutz’ klinkt wel weer prettiger dan ‘je kinderen honger zien lijden’ maar het een is dus een onlosmakelijk gevolg van het ander. Ik heb daar een videoreeks over gemaakt, hier is het makkelijk gegroepeerd.

Het kwam me op een hoop kritiek te staan, een verband leggen tussen honger en inflatie en milieumaatregelen, maar dat verband is er dus wel degelijk. Eerst even de mail opruimen, dan ga ik wat dingen opzetten voor de BackMe-mensen (zoals een vaste borrelavond tot 2023) en wat content over stikstof maken. Dit artikel was niet meer dan een natte wind en die veroorzaken ook nog eens klimaatverandering, dat is bewezen zo.

Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe - borrel gezellig en inhoudelijk mee. Het overheersende topic zal komende maanden het steeds pijnlijker wordende bonnetje voor levensonderhoud zijn, dat kan eigenlijk niet anders. Voorwaarts!

Lees meer

Uit 2015: een euro samen met zwakkere staten betekent LAPPEN voor de Nederlander

Niets ontspant beter dan de jaarlijkse trip naar de Franse camping. Handig, daar kun je met Nederlands geld betalen: wisselen hoeft niet meer! Mis. Als twee zeer verschillende landen hetzelfde geld krijgen, zitten ze ook aan dezelfde centrale bank vast. De mogelijkheid om lokaal economisch noodzakelijk beleid toe te passen verdwijnt, dus er is een centraal ministerie nodig dat belasting heft. De opbrengsten zijn nodig om de verschillen glad te strijken en vergelijkend warenonderzoek laat zien dat de kosten van eenheid wel eens tien procent van de jaarlijkse economie kunnen bedragen, maar het getal van vier procent is gangbaarder. Wil je iets, dan moet je ook het bonnetje pakken.

Van een afstandje bekeken lijkt het alsof Nederland in rep en roer is vanwege de inflatie. Maar die inflatie is de normaalste zaak van de wereld, als je als EU en eurozone de boel bij elkaar wilt houden. Er is sprake van opzet. Een euro kan niet bestaan zonder grote financiële offers van Nederland. Dat was de voorspelling zeven jaar geleden, nu is het duidelijker dan ooit. Niet Poetin is schuldig aan de inflatie (ook al is het geen fijne vent) maar de D66-stemmers in uw omgeving. Een half uur kijkplezier, terug naar 2015. ‘Wanneer snappen mensen dat het moeten betalen een steeds terugkerend iets is?’.

Ik loop hier nog een keer de berg op, de marathon van Amsterdam is nakende. Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe.org, borrel gezellig mee. Bonne soirée!

Lees meer

Geen ANWB-tolbadge op weg naar de Franse camping!!1!

Nieuws uit het knorrenkamp, als is ‘knor’ na het nekbreekverhaal van een zekere Amsterdamse borrelclub een compliment geworden. Terug naar de foto. We kunnen er twee dingen uit afleiden. Ten eerste ben ik inderdaad even naar de Franse camping, anders heb je zo’n vignet niet nodig. Ik reageer de komende drie weken iets trager op mail en andere berichten (nog trager? Ja, nog trager, sorry). Belangrijker is dat de EU zo afhankelijk van China is geworden dat het de eigen tolbadges voor Europees wegverkeer niet meer kan maken. Laat de steeds ongezonder wordende afhankelijke relatie van de EU met China nu net voer voor meerdere hoofdstukken zijn in het nieuwe boek, het laatste (en voorgoed laatste) Het Euro Evangelie. Na de vakantie kunt u ervan genieten, of zichzelf ermee geselen. De EU wil zich verenigen om sterker te staan tegenover de revanchistische economische kolos uit Oost-Azië, maar al het beleid maakt het eerder erger dan iets anders. Hebben we dat niet vaker gezien? Verder komt er een vaste Amsterdamse BackMe-borrelavond, er wordt nu een ei gelegd over de handigste dagen. Daarna gaan we het land in. Dank voor uw interesse en steun, anders was mijn journalistiek welhaast onmogelijk geweest om te realiseren. Tot midden augustus!


Lees meer

Zes uur gratis (!) kijkplezier met David van Ineveld

U kent David niet? Geeft niet, de belofte van ‘gratis’ is zo hard als iets anders. Uw schrijver gaat twee weekjes naar de camping. Het is niet zo dat we helemaal niks gaan doen, maar in zekere zin zou men mogen stellen dat er in enige mate aan het opbakken van kliekjes gedaan gaat worden.

David heb ik in Zuid-Afrika leren kennen, tijdens Future of Finance van Gold Republic. Hij raakte geïnteresseerd in de wettentrein - de wettentrein? Ja. De huidige Europese commissie heeft grote ambities, de samenleving moet helemaal opnieuw worden ingericht. Dat gaat via honderden ingrijpende wetten en die zijn samengevat in de wettentrein: zes perrons met wetten op specifieke terreinen als ‘vergroening’ en ‘digitalisering’. David wilde er een video over maken maar het werd wat groter dan dat.

Deel een: Russische oligarchen - 1:40:55
Deel twee: Digitale paspoorten - 2:09:12
Deel drie: Armoede door 'groen' - 2:13:12

Veel kijkplezier. Mijn werk mogelijk maken kan met BackMe.org vanaf twee euro per maand. Borrel ook inhoudelijk en gezellig mee!

Lees meer

Emoterreur om overleden kind: Frans Timmermans wil meer groene belastingen

Emoties, dat is Frans Timmermans wel toevertrouwd. Een tienerdochter van zijn collega is vorig jaar overleden, tijdens de overstromingen in de zomer. Het sterkt hem in zijn zoektocht naar een ‘groener’ Europa - alsof hij met de blote vingers die overstromingen kan bestrijden. Hij denkt daadwerkelijk dat het zo werkt.


Nu is er niks mis met daadwerkelijk effectieve pogingen om het milieu schoner te maken, dat zal iedereen onderschrijven. Maar hier slaat Timmermans de plank helemaal mis. Overstromingen op het Europese continent zijn te danken aan de industriële revolutie. Rivieren worden voor meerdere doeleinden gebruikt en transport is er een van. Daarom zijn rivieren de afgelopen twee eeuwen meedogenloos gekanaliseerd en rechtgetrokken. Als er ergens eens te veel regen is, dan schiet dat water binnen de kortste keren dankzij de natte snelweg naar lager geleden gebieden. In het Ahrtal, waar het vorig jaar nogal misging, was er van een identieke overstroming sprake in 1804 en 1910. Door bochten te verwijderen kan het overtollige water nergens meer heen. Het heeft ook een vernietigend effect gehad op de aanwezige natuur in de rivierbeddingen. Dat heeft niets met het klimaat te maken. Maar Timmermans is bezig met het klimaat, dus is de overstroming veroorzaakt door zijn politieke dossier. Zo werkt dat kennelijk.

Wat ook niet meehelpt, is dat Europese landen hun bossen hebben gekapt. Regenwater blijft daardoor niet in berghellingen ‘hangen’ maar stroomt meteen in de gekanaliseerde rivier en voor je het weet heb je stroomafwaarts watersnood. Nu is Timmermans verantwoordelijk voor het Europese ‘groene’ beleid en dat ziet toe op het aansporen van gebruik van biomassa. Dat beleid zorgt voor ontbossing en maakt het alleen maar erger. Dat is het probleem met valse emotie: het haalt de aandacht weg bij echte problemen en levert enkel nutteloze maatregelen op met niet zelden een averechts effect ten opzichte van het gecommuniceerde doel, nog eens.

Iets soortgelijks deed Al Gore in zijn film ‘An Inconvenient Truth’. Hij schreef de 1883 slachtoffers door orkaan Katrina uit 2004 toe aan klimaat, verwijzend naar de wetenschappers in het klimaatpanel IPCC. Dat noemde echter dat er niet genoeg bewijs was om de orkaan en de rampzalige gevolgen simpelweg toe te schrijven aan het klimaat, er was te veel 'onzekerheid'. Latere studies lieten ook zien dat menselijke fouten de grootste oorzaak waren. New Orleans ligt sinds de vestiging van de eerste bewoners al onder zeeniveau en de zeewering is in aanloop naar de ramp ernstig verwaarloosd.

Maar ‘klimaat’ bekt lekker, het is simpel en je kunt iemand de schuld geven. Dat zorgt voor legitimatie van een politieke ideologie die uit is op meer belastingen, je redt er letterlijk kinderlevens mee. Het klopt niet, als je het nader bestudeert, maar dat maakt voor het gevoel niet uit. Misschien is een tandje meer rationaliteit en nuchterheid in tijden van torenhoge inflatie door de groene maatregelen wel nuttig. Zo daalt het aantal overledenen door het klimaat juist. In het VK gaat het om 555.094 sterfgevallen die er twintig jaar geleden wel waren, maar nu niet meer. En bossen, die water vasthouden en overstromningen helpen voorkomen, kun je redden door de bomen niet te kappen. Best logisch allemaal eigenlijk.

Nota bene: het overlijden van het vijftienjarige meisje is natuurlijk een bijzonder treurige gebeurtenis. Wel mag gesteld worden dat een daarop gebaseerd standpunt niet automatisch klopt. Timmermans had uit respect ook niet naar haar overlijden kunnen referen.

Mijn journalistiek mogelijk maken? Kijk op BackMe.org voor de mogelijkheden en borrel inhoudelijk mee.

Leesvoer over gekanaliseerde rivieren:

https://www.dw.com/en/living-planet-straightening-the-rhine/av-37382387

https://www.uni-bonn.de/en/university/press-and-communications/publications/forsch/forsch-2021-02/forsch-article-folder-2021-02/201cyou-can2019t-really-compare-river-levels-just-like-that.201d

https://e360.yale.edu/features/a_successful_push_to_restore_europes_long-abused_rivers

https://enveurope.springeropen.com/articles/10.1186/s12302-021-00460-8

https://hess.copernicus.org/articles/24/5125/2020/

https://www.nytimes.com/2015/05/24/us/decade-after-katrina-pointing-finger-more-firmly-at-army-corps.html


Lees meer

Dat lobbyen van Neelie Kroes voor Uber kon Nederland flink wat centjes gaan kosten

Het ICIJ, een internationale onderzoeksgroep, kreeg dankzij een intern lek toegang tot tienduizenden documenten van Uber. De ‘disruptor’ heeft persoonlijk bij premier Rutte om gunsten gebedeld en die gekregen, allemaal dankzij voormalig eurocommissaris Neelie Kroes. Die stond op de loonlijst bij Uber, ook binnen de afkoelperiode die voor eurocommissarissen geldt. Ze bemoeide zich zelfs met een onderzoek van de Amsterdamse politie naar Uber. Rutte gaf verder advies aan oprichter Travis Kalanick om wat ‘aaibaarder’ over te komen. Een en ander is onder meer te lezen bij Trouw en Tijd.be.

Nu heeft Nederland er voor gekozen om Uber fiscaal onderdak te bieden. Dat blijkt uit openbare informatie in jaarrekeningen. Ik weet niet in welke mate de persoonlijke lobby van Kalanick heeft bijgedragen aan het fiscale welkom in Nederland, dat moet nog blijken. Ook kan (nog) niet hard gemaakt worden wat de invloed is geweest op de persoonlijke lobby van Kroes bij Rutte. Wel weten we dat Rutte zeer ver gaat in het behagen van bedrijven met in de regel niet meer dan een brievenbusbedrijf in Amsterdam. Die zouden ons gouden bergen opleveren en dat betekent dat de Nederlandse regering van mening is dat die bedrijven actief geholpen moeten worden. In 2013 ging Rutte bijvoorbeeld persoonlijk naar het Kremlin in Moskou, om de lokale wapendealer Rostec naar de Zuidas te lokken. Een jaar later verloor Nederland bijna tweehonderd landgenoten in de ramp met MH17. Ook het Nederlandse OM legt de schuld bij Rusland en Rostec, leverancier van de raket.

Daar kwamen Kamervragen over. Rutte weigerde die te beantwoorden, omdat een onderzoek, op verzoek van de Kamer, iets was dat hij de directeur van Rostec ‘niet zou willen aandoen’. In de nasleep van MH17 was het belangrijker om de brievenbusbedrijven te beschermen, dan de Kamer in te lichten. Rutte beloofde dat vertrouwelijk te doen maar dat heeft hij simpelweg nagelaten. Bij de discussie met de Kamer bleek dat de fiscus een ‘Advanced Pricing Agreement’ (APA) met bedrijven sluit. Een buitenlands bedrijf kan dan de winsten naar Nederland overboeken en hier een gunstige deal krijgen met de fiscus. Bij internationale bedrijven is het vaak onduidelijk waar er belasting betaalt moet worden. Een APA is bedoeld om helderheid te verschaffen, maar internationale bedrijven met nauwelijks activiteiten in Nederland kunnen er ook om vragen.

Uber is zo’n bedrijf. In Nederland kun je met Uber rijden, maar over het totale concern bekeken zal de omzet uit Nederland maar matig zijn. Als een groot deel van de internationale inkomsten dan wel door Nederland lopen, dan is dat omdat Nederland als doorvoerhaven wordt gebruikt. Dat is uit een paar zaken af te leiden. Ten eerste gebruikt Uber, een Amerikaans beursgenoteerd bedrijf, in Nederland een MKB-constructie, namelijk de commanditaire vennootschap of CV. Fiscaal niet handig, maar je kunt wel geheim houden wie er een belang in de CV heeft. Lokale tandartsen gebruiken de CV, maar een Amerikaanse beursgenoteerde disruptor ook. Alleen met een goede APA heeft zoiets zin.


Nu wordt het een beetje ingewikkeld. Bedrijven kunnen een ‘deferred tax asset’ opbouwen, een DTA. Dat zit zo. Normaal gesproken maak je winst en daar betaal je belasting over. Als je verlies maakt, krijg je in principe geld terug van de fiscus. Bedrijven die vennootschapsbelasting betalen kunnen een verlies in het ene jaar gebruiken om in een ander jaar belasting af te trekken. Als je een tijd verlies hebt gemaakt is dat vervelend, maar je hebt wel een potje (de DTA) om latere belastingaanslagen te voorkomen.

Als we naar de jaarrekening van Uber kijken, dan lijkt het bedrijf fiscaal neutraal te zijn: het hoeft nauwelijks belasting te betalen. Dat is deels het geval. Sommige jaren waren bijzonder slecht, startups hebben dat nu eenmaal en lobbyen bij Neelie Kroes kost ook geld. Dan zijn er zo veel verliezen dat niet valt in te zien hoe die op korte termijn verrekend kunnen worden met toekomstige winsten.


Het Amerikaanse tarief voor de vennootschapsbelasting is 21 procent. Het bedrag dat Uber betaalt, is heel anders. Het verschil wordt uitgelegd in deze ‘reconciliatie’, zo heet dat. Het blijkt dat Uber in 2019 aan ‘entity restructuring’ deed. Dezelfde winsten uit dezelfde ritten werden via een ander land doorgeboekt, enkel om fiscale redenen. Drie maal raden welk land dat was.


Uber verwacht 1,5 miljard dollar aan belastingcredits te kunnen gebruiken. Dat is de omvang van de DTA. Samengevat: als je 100 winst maakt, betaal je als Amerikaans bedrijf 21 belasting. Maak je 100 verlies, dan mag je 21 in een potje doen, te verrekenen met latere winsten. Maar die moeten er dan wel binnen afzienbare tijd komen. Als dat waarschijnlijk niet het geval is, moet er iets worden afgeboekt van die 21. Dat is een ‘allowance’. Al met al heeft Uber een DTA, rekeninghoudend met de ‘allowance’, van 1,5 miljard. Dat is een flinke stijging in een enkel jaar. Het blijkt dat er een zeker land een fiscale wijziging was, waardoor dit Amerikaanse bedrijf een veel hogere DTA mocht opnemen. Over welk land hebben we het?


Nederland. Enkel een kleine verhoging van de VPB in Nederland, een land dat een klein deel van de operationele winst van Uber vertegenwoordigt, zorgt er al voor dat de DTA van het hele concern stijgt. Dan kan het niet anders dan dat een significant deel van de internationale winsten door Nederland lopen. Iemand heeft zijn stinkende best gedaan om Uber in fiscale zin naar Nederland te halen. Vervelend alleen dat Uber vervolgens allemaal verliezen gaan maken, want die krijgt Nederland dan ook op het bordje.

Het is vakantie, maar eigenlijk zou een Kamerlid moeten vragen of Nederland een specifieke deal met Uber heeft gesloten. Nederlandse wijzigingen in de VPB hebben een onevenredig grote impact op het hele bedrijf, dus een onevenredig groot deel van die DTA (een belastingkorting) heeft betrekking op Nederland. Leuk hoor, zo’n VVD die tot het Kremlin aan toe bedrijven naar Nederland haalt om hier belasting te ontwijken. Maar op deze manier kost het alleen maar geld, misschien wel een paar honderd miljoen euro. Mag Neelie niet gewoon met pensioen?

Mijn werk mogelijk maken? Kijk op BackMe en borrel inhoudelijk mee.



Lees meer

Achter migratie zit geen complot maar wel beleid (en dat verschil is niet zo interessant)

Als je dronken bent en je rijdt met tweehonderd tegen een boom, dan is dat geen ongeluk maar een keuze. Sommige types zullen dan zeggen: zo redeneren is complotdenken, alsof mensen bewust gaan drinken uit haat jegens bomen. Dat is natuurlijk niet het geval. De situatie is volledig te wijten aan de borrelaar, dus de intentie is irrelevant. Moord en dood door schuld zijn juridisch gezien ook niet hetzelfde, maar ze kennen allebei een strafrechtelijke afhandeling - en hetzelfde resultaat.

Bij migratie is dat ook zo. Op dit moment groeit de bevolking met een half miljoen mensen per kabinetsperiode, enkel en alleen door immigratie. Intussen kunnen er met hangen en trekken 60.000 woningen per jaar worden gebouwd, in verband met stikstof, en niet meer. Dat was voor de laatste verkiezingen al bekend. Desalniettemin beloofden de regeringspartijen er 100.000 per jaar te bouwen, wat theoretisch onmogelijk is zonder wat boeren weg te pesten. Zo is het frame ontstaan dat de boeren de oorzaak zijn van de huizencrisis, terwijl men zich ook kan afvragen of een hoog migratiesaldo voor een druk land wel wenselijk is.

Nu is het voor Nederland onmogelijk om een echte discussie over immigratie te voeren. Je kunt het niet sturen, dat heeft alles te maken met Europees recht. De lidstaten van de EU hebben beloofd hun binnengrenzen weg te halen. De grensovergang mag niet op een manier bewaakt worden die de doorstroming van het verkeer hindert. Daarmee is het land aan de rand van het collectief, Griekenland, automatisch verantwoordelijk voor de bewaking van de grenzen van dat collectief. Dan zou het aardig zijn als er wat hulp tegenover stond maar de regel is dat ‘er geen cent naar de Grieken mag’. Dan is chaos het voorspelbare resultaat, met echte vluchtelingen die onnodig verdrinken en allemaal ongewenste types als terroristen die wel doorgang vinden.

De kern van het probleem zit in het Schengenverdrag, naar het Luxemburgse plaatsje waar het verdrag op 14 juni 1985 werd gesloten. Het regelt het weghalen van de binnengrenzen, wat bepaalde verantwoordelijkheden ‘tot gevolg’ heeft. Dat staat in titel I van het verdrag, bij ‘korte termijn’. Vervolgens heeft dat verdrag een titel II, waarin expliciet ‘lange termijn’ staat. Het omgaan met de gevolgen van het weghalen van de binnengrenzen wordt dus bewust op de lange termijn geschoven. Dat vinden mensen dan ‘complotdenken’, als je dat zegt, maar het staat er wel gewoon letterlijk.


En wat wordt er dan gedaan, op lange termijn? Dan worden er ‘gesprekken gevoerd’. Zo kan het gebeuren dat Frontex, dat de gemeenschappelijke grenzen moet bewaken, in 2005 (dus twintig jaar na het tekenen) pas mocht beginnen, met een budget van vijf miljoen euro. Je had natuurlijk ook eerst die ‘gesprekken’ kunnen voeren over het organiseren van de gemeenschappelijke verantwoordelijkheden, waarna je dat plan uitvoert. ‘Schengen’ is gewoon te snel gegaan. Wat Europese burgers nu aan grensbewaking uitgeven, kunnen we in centen per maand uitdrukken en dan krijg je ook niet veel, dat is niet zo gek.

Om Frontex zo te verwaarlozen was ook een politieke keuze. Daarom is de mate van ongecontroleerdheid van migratie een vorm van beleid. Het is hetzelfde als op korte termijn mensen uitnodigen voor een diner en op lange termijn beloven ooit gesprekken te gaan voeren over de boodschappen. Als er dan iets gebeurt dat niet gepland was, ligt dat natuurlijk aan de volgorde van de genoemde handelingen. Wie daarop wijst kan men afdoen als een idioot, maar echt helpen doet dat niet.

De omroep Ongehoord Nederland scheen er iets over gezegd te hebben en prompt stond het land op zijn kop. Helaas doen de brave boeroepers die hun mening over racisme meteen klaar hebben staan hun huiswerk niet. Het Schengenverdrag bevat een grote omissie in deze. In plaats van dat je een hetze begint, kun je ook een oplossing voor de omissie formuleren. Maar schreeuwen is klaarblijkelijk leuker. Toen ik hoorde dat er een relletje was heb ik mezelf meteen uitgenodigd bij makker Ahmed.

Het resultaat is hier te aanschouwen. Mijn oplossing: organiseer een referendum. Wilt u dat migratie in Brussel of Den Haag wordt geregeld? In het eerste geval moet er veel meer geld naar de EU, in het tweede geval kan Nederland de eigen grenzen weer bewaken en enkel dan zou je kunnen proberen migratie in banen te leiden - in de huidige situatie niet. De rest is een hoop gebabbel voor de bühne. Het bijzondere is dan ook dat de regeringspartijen die om het hardst schreeuwen dat kritiek hierop gelijk staat aan racisme, niets doen om de chaos ook daadwerkelijk op te lossen. Om de een of andere reden is voor de camera verschijnen, op social media of bij de interuptiemicrofoon, belangrijker geworden dan met voorstellen ter verbetering komen.

Mijn werk ondersteunen doet u via BackMe.

Fijn weekend!

bron van de foto:

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Eug%C3%A8ne_laermans,_gli_emigranti,_1894.jpg

Lees meer

Feit: een op de tien Europese boeren moet voor 2030 worden onteigend

Is er inderdaad een oorlog tegen de boer gaande of stelt die zich aan? Feit is en blijft dat de EU een ‘green deal’ heeft en daarvan maakt onomstotelijk deel uit dat een op de tien boeren voor 2030 onteigend of uitgekocht moet worden. Voor de liefhebbers van wetten: dit is de hele Europese wettentrein met plannen die voor 2030 over ons worden uitgestort, hierin zit de specifieke passage over het opkopen of via onteigening verkrijgen van een tiende van de landbouwgrond. Door dat te doen wordt voedsel zeventien procent duurder en krijgen 22 miljoen kwetsbare mensen in vooral Afrika straks honger. Daar hoor je Frans Timmermans dan weer niet over.

Als je een ‘input-factor’ zoals een boer weghaalt, of met een tiende vermindert, dan krijg je minder productie en bij dezelfde vraag zorgt dat voor honger en inflatie. Wees daar nou gewoon eerlijk over. Ik sprak er anderhalf uur lang over met David van Ineveld, de hele video (gratis!) staat hier. Het leven is al duur genoeg. Als u wil reageren: eerst de hele video kijken, daarin zit de bronvermelding. Mijn werk ondersteunen kan op BackMe.org. Voorwaarts!

Lees meer

Die kaart met die stikstofgebieden is bij nader inzien best wel gek

Aan wetenschap mag je niet twijfelen, anders komt Gerrit Hiemstra een verbale oorvijg uitdelen. En stikstof is ook wetenschap, dus heeft het kabinet gelijk. Of niet? Bij nader inzien zijn die natura2000-gebieden, die zo nodig beschermd moeten worden, best wel bijzonder uitgekozen. In het dorp Vaassen heeft iemand de aangelegde beekjes die door het dorp lopen als natura2000-gebied aangewezen. De reden: er liggen bloemen in de sloot maar die vind je overal op de Veluwe. Gek, want de beek begint aan de westkant van het dorp en splitst bij het kasteel. De ene kant van het water is nu geen natuurgebied, aan de andere kant is het wel natura2000-gebied maar dat water is niet eens gescheiden. Voorbij het dorp komen dezelfde beken weer samen. Nu kan er alleen wel een heel dorp op de lijst met natura2000-gebieden worden gezet, eraf halen is zo makkelijk nog niet. Daarom krijgt Vaassen dezelfde bescherming als de Serengeti en moet op plekken in de buurt de uitstoot van stikstofverbindingen met meer dan de helft afnemen - om een beekje te beschermen, dat bij het verlaten van het dorp ineens geen natura2000-gebied meer is. Maar aan deze wetenschap mag je niet twijfelen, die pijn moet de omgeving maar pakken. Ik was bij gabber Paul Buitink van Holland Gold en we spraken over deze en andere beslommeringen. Kijken? Hier, helemaal gratis. Mijn werk ondersteunen? Kijk op BackMe.org voor de mogelijkheden.

Disclaimer: Arno komt uit Vaassen en heeft hier een belang bij, hij wil zijn geboortedorp niet de afgrond in geduwd zien worden. Disclaimer van de disclaimer: dat is eigenlijk heel normaal gedrag, om dat niet te willen.

Lees meer

Inflatie is voorlopig niet weg (en dat heeft alles met de ECB te maken)

Poetin heeft het gedaan! Dat is makkelijk, maar het klopt niet (helemaal). Als je geld bijdrukt, wordt dat op een gegeven moment waardeloos. Dat is vrij eenvoudig te beredeneren.

De inflatie bedraagt nu tien procent en huizen worden per jaar twintig procent duurder. Er kan bijna niet iets in de reële economie gebeurd zijn om dit te verklaren. Het is bijvoorbeeld niet zo dat de genoemde huizen ineens allemaal twintig procent groter zijn geworden. De stijging valt compleet samen met uitbreidingen van steunpakketten van de ECB.

In 2014 werd het opkoopprogramma van de ECB aangekondigd. Het ging om het redden van de euro, tegen elke prijs, aldus Mario Draghi destijds. Door politiek wanbeleid had vooral Italië veel te veel schulden. De rente op de tweedehands markt voor staatpapier steeg naar zeven procent, waardoor Rome tegen een toekomst met een jaarlijkse rentelast van 140 miljard euro aankeek. Dan zou het snel Griekenland achterna gegaan zijn en was de euro niet houdbaar. Oneindige liefde voor Europa en de muntunie houdt in dat het bij elkaar houden van een wankele munt, belangrijker is dan het wel en wee van de mensen die met die munt betalen. Het bij elkaar houden ‘tegen elke prijs’ is daarom een prijs die inwoners in de lidstaten betalen, Draghi en zijn opvolger Lagarde drinken er zelf geen glas Champagne minder om.

Die politieke wens zien we terug in de rentegrafiek. De rode lijn is de ‘deposit rate facility’. Dat is de rente die particuliere banken betalen als ze overtollig spaargeld bij de ECB stallen. Door die negatief te maken, zullen ze eerder geneigd riskante investeringen te doen en zo de economie te stimuleren. We hebben sinds de kredietcrisis dus een centrale bank die particuliere banken doelbewust aanstuurt om dingen te doen waar ze anders te bang voor zouden zijn, bijzonder. Het neveneffect is dat het politiek instabiele Italië weer kan lenen, zonder politieke hervormingen uit te voeren als de onmogelijk lage pensioenleeftijd te verhogen. Nederland betaalt wel. Een ander neveneffect is dat particuliere banken die kosten doorberekenen aan de spaarklanten, waardoor de spaarrente negatief is.

Tot de kredietcrisis kende de rode lijn een duidelijke correlatie met de blauwe lijn, de inflatie volgens het CBS. Als de economie oververhit is, kan de ECB afremmen door de rente te verhogen. Zo blijft de inflatie binnen acceptabele bandbreedtes. De gele lijn is vervolgens het verschil tussen rente en inflatie. Deze geeft aan wat het echte rendement is op risicovrij spaargeld. Stel dat de rente een procent bedraagt, dan zouden we dat als de beloning op sparen mogen zien. Echter, als er intussen drie procent inflatie is, dan is de reële rente op die spaarrekening niet een procent positief, maar eigenlijk twee procent negatief. De gele lijn is dus gelijk aan de rente min die dan geldende inflatie.

Eigenlijk laat deze grafiek zien dat de Westerse wereld nooit uit de kredietcrisis is gekomen. Sinds de val van Lehman Brothers is de rente permanent tijdelijk laag. Voor 2008 was de ECB ook veel actiever. De momenten waarop de rode lijn verspringt, is er een rentebesluit genomen. Soms reageerde de ECB binnen een maand op een oud rentebesluit met een nieuwe, als de inflatie toch echt vervelend begon te worden voor inwoners van de eurozone. In maart 2016 is de rente naar -0,4 procent gegaan, in 2019 werd deze nog eens minuscuul lager. Eigenlijk is er zes jaar lang geen rentebesluit geweest. Dat laat maar zien dat er al die tijd niet wordt gereageerd op inflatie. De rente moet laag blijven, zodat politiek instabiele landen en failliete banken goedkoop kunnen blijven lenen. Zo wordt een volgende kredietcrisis voor ons uitgeschoven, de ‘kick the can down the road’ methode.

In verband met de Coronacrisis is er een forse monetaire impuls geweest. De pandemie bracht een recessie, omdat bedrijven gedwongen gesloten werden. Toen die weer open mochten, zo vanaf vorige zomer, trad er een voorspelbaar effect op. De economische activiteit nam de oude omvang aan, maar er was veel meer geld bijgedrukt. Dat zorgt natuurlijk voor inflatie. De ECB had toen al vijf jaar geen rentebesluit meer genomen. Zou deze nu dan toch in actie komen?

Nee dus. De inflatie schoot omhoog naar zeven procent. De oorlog van Poetin zal het ongetwijfeld erger hebben gemaakt, maar als we in bovenstaande grafiek inzoomen op de Coronaperiode dan blijkt dat het complexer is dan ‘de schuld van Poetin’. De stijging van de inflatie is al in de zomer van 2021 ingezet. Dat werd kennelijk acceptabel geacht. De ECB en en het politieke waterhoofd van de EU accepteren inflatie als een middel om de boel bij elkaar te houden. Als de ECB het bijvoorbeeld echt van plan was de koopkracht voor Nederlanders te bewaken, dan was er in november al op de rem getrapt.

Als de ECB wegens de wel erg hoge inflatie dat nu dan toch maar wel doet, dan is dat een doekje voor het bloeden. De rente en de inflatie zijn zo ver uit elkaar gelopen, dat een verhoging van een halve of een hele punt het verschil niet gaat maken. Deze kloof wordt duidelijk gemaakt door de gele lijn, die diep negatief wordt. De rente en de inflatie groeien ver uit elkaar en nogmaals, dat is een politiek geaccepteerd verschijnsel. Bij een echt stevige renteverhoging zouden landen als Italië meteen in de problemen komen en dat mag ook weer niet gebeuren.  

Een meerderheid van de kiezers stemde op partijen die diep eurofiel zijn. Nu moeten de Nederlandse burgers daar de rekening voor betalen, ook degenen die geen fan van dit monetaire experiment zijn. Ook dat is democratie. De inflatie blijft en het leven wordt fors duurder, waardoor miljoenen Nederlanders in de problemen komen. Dat moet dan maar als een acceptabel offer worden gezien. Italië kan immers nog steeds goedkoop lenen.

Wilt u mijn werk mogelijk maken en gezellig meeborrelen? Kijk op BackMe.org.

Lees meer

Video: Rutte is de dienaar van Poetin en zijn oligarchen, maar waarom?

Nederland zit vol met Russische oligarchen. Dat zijn mensen die in Rusland maar Oekraïne net zo goed hebben leeggeroofd. Daarmee hielden ze de wederopbouw van de civiele rechtsstaat tegen, met alle gevolgen van dien. De roofridders wilden hun vermogen in een buitenlandse bananenrepubliek stallen, maar welke? Rutte besloot daarom om zelf naar het Kremlin te vliegen en Poetin er van te overtuigen dat Nederland het beste witwasland ter wereld is.

Nu kunnen we ons afvragen waarom een premier zich zo uit de naad werkt om de eigen trustsector van criminele klandizie te voorzien. Het enige wat ik kan bedenken is dat de trustsector Rutte heeft omgekocht om deze oligarchen te halen. Als je uitgaat van integriteit, dan is dit geen rationeel gedrag. Wel lijkt het me een serieus onderzoek waard: waarom vliegt een premier naar het Kremlin om Poetin persoonlijk te overtuigen van de voordelen van Nederland als witwasland? Sterker nog, ambassades worden in de voormalige Sovjet-Unie gebruikt om witwasfeestjes te houden. Dat gebeurt in samenwerking met Mikhail Fridman en zijn Amsterdam Trade Bank. ING kreeg een boete van honderden miljoenen, omdat de bank Fridman geld uit criminele activiteiten helpt wit te wassen. Dan is het best vreemd als je premier met zo iemand samenwerkt, actief en uit eigen beweging, om ambassades te gebruiken als verkoopkanaal van Fridman - die volgens het OM dat aan diezelfde premier rapporteert- zich schuldig heeft gemaakt aan omkoping.

Op 14 juli 2014 wordt MH17 uit de lucht geschoten. Extra pijnlijk voor de premier, want er zijn 200 landgenoten vermoordt met een wapen van Rostec. Dat gebruikt de Amsterdamse Zuidas als fiscaal tussenstation. Rutte vloog persoonlijk naar het Kremlin om precies met dit Rostec een deal te sluiten, en nu zou hij ineens kritisch moeten zijn. Er kwamen Kamervragen, waarin Rutte vervolgens ontkende dat zijn gabber Poetin iets te maken had met MH17. Het was volgens de premier nog niet duidelijk wie erachter zat, ook in 2016 niet. Dat is een vrij eenzaam standpunt dat doorgaans enkel onder kringen van grote Kremlin-fans wordt verspreid, maar daar mogen we Rutte dan ook toe rekenen. Weinig zijn er daadwerkelijk op audientie geweest.

Toen bleek dus al wat het stinkende neveneffect is van een Rutte die zich uit eigen beweging dienstbaar opstelt naar Russische oligarchen: hij moet ze verdedigen tegen zijn eigen parlement. Dat was het moment waarop duidelijk werd dat Rutte niet de premier van Nederlanders is, maar van Russische oligarchen. Bij het desbetreffende parlementaire debat werd hij enthousiast bijgestaan door Alexander Pechtold. Jesse Klaver wilde graag een onderzoek naar bovenstaande beweringen, en dan specifiek de relatie tussen de directeur van Rostec en Rutte. Terwijl er nog menselijke resten van de Nederlandse slachtoffers in Oekraïense velden lagen, nam Rutte het vurig op voor Chemezov. Een onderzoek moet je de leverancier van bommen die eerst Syrische steden in puin hebben gelegd, ‘niet aandoen’ - om vervolgens dus Russische betrokkenheid bij MH17 te ontkennen. Rutte beloofde een onderzoek te doen naar Rostec en de Kamer daar ‘hetzij openbaar, hetzij vertrouwelijk’ verslag van te doen. Dat heeft hij simpelweg nooit gedaan. Een glasharde leugen over iets dat zo belangrijk is, maar Rutte komt ermee weg. Enige politieke behendigheid kunnen we hem niet ontzeggen.

In 2013 kwam Rostec al voorbij in DWDD. Jort Kelder, toen mijn aandeelhouder bij 925, nam het onderwerp mee. Voor Matthijs van Nieuwkerk was het meteen te moeilijk. Achteraf is het een mooi stukje tv, omdat voor MH17 en de oorlog in Oekraïne al duidelijk was dat Poetin en/of de trustsector op de Zuidas Rutte in zijn zak heeft. Dan is het ook volslagen logisch dat Nederland ook niet in slaagt geld van de oligarchen in te vorderen. Het was de eigen regering die de oligarchen immers ‘asset protection’ aanbood. Mijn stagiair van destijds, Kip 6, trok wat materiaal van het internet om het te gebruiken in een grotere videopresentatie. De onbewerkte beelden stuurde hij me later toe met een USB-stick. Achteraf is het te verleidelijk om het niet gewoon online te gooien. Het laat zien hoe Rutte zijn best doet de belangen van de trustsector en specifiek de Russische oligarchen te dienen, alsof hij door hen en niet door de Nederlandse burger van een gage wordt voorzien. Eerst is marketingmateriaal van het ‘Amsterdamse’ Rostec, dat trots nota bene de Buk-raket presenteert; dan legt Jort uit wat Rutte allemaal aan het doen is met zijn Russische vrienden; dan zien we Rutte zich in allerlei bochten wringen om Rostec af te schermen van de terechte kritische vragen van Klaver over MH17. Ter lering en vermaak. De reden om het nu te publiceren is omdat ik er tegenaan liep tijdens het grasduinen in het archief naar iets anders.

Wel ben ik al langer van mening dat het OM de persoonlijke financiën van Rutte eens zou moeten doorspitten. Ook zouden nabestaanden aangifte kunnen doen van het breken van de sancties inzake MH17. Het is toch vreemd dat de premier van het land met de meeste slachtoffers, als enige het breken van die sancties alsmede het ontkennen van Russische betrokkenheid normaal acht?

De hele video ziet u alhier, op mijn Youtube Kanaal. Vergeet hem niet te liken, dan krijgen meer mensen hem te zien. Mijn werk mogelijk maken kan via BackMe.

Lees meer

Het WEF ‘regelt niet de hotelkamers’ voor Rutte maar is een stevig lobbybureau

Toch een bijzondere uitspraak van de SMS’ende Minister-President. Dat World Economic Forum bemoeit zich niet met de inhoud, maar zorgt een beetje voor de logistiek. Dan kunnen de regeringsleiders en de grote bedrijven in gesloten zaaltjes afspreken waar de koffie al klaar staat. Helemaal onschuldig toch?


Niet helemaal. Een simpele blik op de jaarrekening laat zien dat er in een goed jaar voor 367 miljoen aan lidmaatschappen, sponsored content en vergoedingen voor lobbywerk wordt verkocht. Als al dat geld naar ‘hotelkamers’ gaat, dan is in een keer duidelijk waarom die jaarlijkse bijeenkomst zo populair is.

Nu gaat al dat geld niet naar room service van diverse aard voor de deelnemers. Het grootste deel van de uitgaven heeft betrekking op het communiceren van beleid dat gunstig is voor de sponsoren van het WEF, niet heel vreemd. Daarbij hoort het ‘ministerie van buitenlandse zaken’ van het WEF, het staat gewoon in de jaarrekening beschreven. Dat hamert er bij bij overheden op dat er gedigitaliseerd wordt, want dat is in het belang van de bedrijven die de bijbehorende technologie leveren. Of de burger er ook bij gediend zijn is dan ondergeschikt, dat is het akelige met lobbyen. Het WEF is geen logistieke club maar bemoeit zich wel degelijk met de inhoud. Waarom dat ontkennen?

Ik liep met David van Ineveld door de jaarcijfers van het WEF. We vonden het moment waarop de mythe ontstond dat alles digitaal maken voordelen zou opleveren. Dat was een rapport over Nigeria, niet Nederland. Deze video is geheel gratis hier te aanschouwen. Mijn werk ondersteunen? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden.



Lees meer

Honderd procent is tegen een digitale euro - wordt toch doorgedrukt

Het klinkt goed, een consultatie. Je bent iets heftigs van plan dus je vraag de mensen of ze er überhaupt wel zin in hebben. Het gaat hier over de digitale euro, de CBDC. Daarmee komt contant geld te vervallen. Het voordeel voor de centrale bank is dat er negatieve rente mogelijk gemaakt kan worden zonder dat mensen kunnen vluchten. Omdat vervolgens elke scheet die mensen laten wordt opgeslagen, is privacy voorgoed verdwenen. En waarom? Niemand die het weet. CBDC is een oplossing op zoek naar een probleem.


De Europese commissie wil dit onzalige plan er in het eerste kwartaal van 2023 doordouwen. Nu is er een website van de commissie met een vriendelijk klinkend 'have your say'. Daar kwamen 14228 reacties op en als we de eerste driehonderd lezen, dan blijkt dat letterlijk niemand voorstander is. De meeste reacties komen uit Duitsland en dat is te begrijpen. Duitsers begrijpen als geen ander waarom je hyperinflatie en een ongecontroleerde overheid moet willen. Nu lijkt het er niet op dat er naar de mensen geluisterd wordt. De introductie gaat gewoon door en als duidelijk is wat een monsterlijk project het is, zit je er al heel ver in. Zo werkt Europese democratie. Precies hiervoor zou een referendum op zijn plek zijn geweest maar dat is helaas afgeschaft. Anders zou een digitale spionagemunt er nooit kunnen komen.

Ik maakte er met Robert Valentine een video over, hier te zien. Intussen gaat al mijn tijd zitten in het doorspitten van dit soort regelgeving, teneinde het publiek te informeren over wat er komen gaat. Wilt u mij hierbij helpen? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden en borrel gezellig mee.

Lees meer

Vermeende voordelen Europees digitaal ID: Rutte verwarde Nederland met Nigeria

Een Europees digitaal paspoort, waar was dat allemaal voor nodig? Corona. Zonder digitaal paspoort val je acuut dood neer van de vleermuisvirussen. Nu is de pandemie alleen voorbij en de regering gaat nog eens tientallen miljoenen stukslaan op die app. Dat is toch gek? Niet als je je bedenkt dat de digitalisering van het ID, met daarbinnen de QR-code voor mensen, een doel op zich was. Dat is in het artikel besproken over de QR-code voor de horeca, een proef bedacht in oktober 2019 - voor de pandemie.

De huidige Europese commissie wil een ‘digital decade’, met digitale plannen die doorlopen tot 2050. Die zijn vrij eng, dat wordt een ander topic. Nu is het zo dat dit decennium het ‘digital decade’ moet worden, in aanloop naar die digitale dystopie die Von der Leyen voorstaat. Haar commissie begon in 2019 dan ook met dit plan dat wederom geen reactie op de pandemie is maar zo wel wordt verdedigd. Ze kon het alleen niet financieren, niemand had er trek in. Dankzij de coronabonds had ze ineens het geld om te doen wat ze toch al van plan was. Daarom verkondigde ze haar blijdschap op Twitter dan ook toen die Coronafonds ineens wel doorgang konden vinden: ‘nu had ze de middelen’ om haar reeds bestaande plannen wel uit te voeren. Wie tegen die digitalisering is wordt als een gevaarlijk wappie weggezet, omdat de QR-code en anderen onmenselijke maatregelen zogenaamd een reactie op dat virus zouden zijn. Een chronologische reconstructie van die maatregelen laat echter zien dat dat een vals frame is.  


Ze kan dit niet doen zonder nadrukkelijke toestemming van de regeringen van de lidstaten in de Europese raad, waaronder Rutte. Nu blijkt dat hij de grote voorstander is van deze digitale transitie, verkapt als noodzaak vanwege een virus. Uit de Kamerbrief die de regering bij monde van Raymond Knops naar het parlement stuurde - niet om erover te stemmen, het was ter kennisgeving van wat in Brussel toch al is besloten - blijkt iets opmerkelijks. Rutte is juist degene die in de Europese raad, die boven de commissie staat, heeft geknokt voor die digitalisering. Vervolgens komt er een richtlijn uit Brussel die van lidstaten, ook Nederland, eist dat het digitale ID wordt ingevoerd. Rutte kan hier dan claimen dat hij het moest van Brussel, maar hij heeft de andere regeringsleiders er volgens zijn eigen Kamerbrief juist enthousiast voor gemaakt.

Waarom dacht Rutte dan dat de hele EU inderdaad een digitaal paspoort moet krijgen? Omdat de economie dan met dertien procent kan groeien. Even je paspoort digitaal maken en je krijgt er honderd miljard per jaar bij, dat is makkelijk verdiend! Werkt dat wel zo? Rutte kreeg deze opmerkelijke informatie bij het World Economic Forum toegespeeld. Er was zelfs een heus rapportje van McKinsey, dat deze dertien procent becijferde. De adviesclub schreef dat de miljoenen landgenoten die überhaupt geen paspoort hebben, baat hebben bij een digitale variant van een ID, dan hebben ze nog iets. Dan kunnen ze toch een bankrekening openen of een opleiding volgen en daarmee kan de nationale economie met dertien procent groeien. Daarom krijgen de miljoenen kwetsbaren in sloppenwijken en vluchtelingen in het land snel een digitaal paspoort dat anderen ook kunnen gebruiken en zo groeit de economie snel uit de crisis. Met hernieuwd enthousiasme toog Rutte naar de Europese raad, de rest was snel om en zo is het Europese digitale paspoortgeboren. Dat blijkt allemaal uit de Kamerbrief.

Als we het rapport van McKInsey lezen, dan blijkt alleen dat de probleemstelling helemaal geen betrekking had op Nederland, maar op sloppenwijken in Brazilië, Ethiopië en Nigeria. Nederland heeft helemaal geen tientallen miljoenen ongedocumenteerden, maar die nuance was Rutte ontgaan. Niemand zit hier te wachten op ‘digitale inclusie’ maar we krijgen het wel. En nu zitten we vast aan een digitaal geel oormerk voor vee, toegepast op mensen, omdat Rutte vroeger niet oplette bij topografie. Nederland en Nigeria zijn allebei gave landen die beginnen met een ‘n’, maar dat betekent niet dat ze hetzelfde zijn, beste Mark. Alleen heeft Ursula dankzij de pandemie de middelen om het onzalige plan uit te voeren, dus het digitale paspoort wordt sowieso uitgebreid.

Ik sprak er uitgebreid over met David van Ineveld, het is hier terug te kijken. Het is lastig om voor stellen dat onze regering niet begrijpt dat Nederland en Nigeria twee verschillende landen zijn. Daarom bevat de video een uitgebreide bronvermelding. Het is raar maar waar. Behalve dit rapport dat niet over Nederland gaat is er geen enkele economische onderbouwing van de digitale surveillancestaat. Toch slikt de meerderheid het voor zoete koek.

Mijn werk mede mogelijk maken? Kijk op BackMe voor de mogelijkheden.

Lees meer

Borrelen voor Willie: 27 april bij Blast Galaxy, Amsterdam

We doen het deze keer niet voor de zorghelden, maar voor koning Willie. Het is best een geschikte peer, toch? Morgen is er om 1900 scherp een borrel bij Blast Galaxy in Amsterdam Noord, bij de NDSM pont. Ik ga u wat vertellen over het nakende digitale paspoort en waar het idee vandaan komt dat we daar heel rijk van zouden gaan worden (spoiler: is een misrekening, dat zal blijken). Daarna gaan we afpilsen. Het is morgen buiten koud en je mag geen bier drinken, dus kom ook gewoon gezellig. Ik wil ongeveer weten hoeveel mensen er komen, dus schrijft u zich hier in met enkel een voornaam. Entree is een tientje, voor het personeel en de elektriciteitsrekening. Mijn werk mogelijk maken doet u via


Lees meer

Een kwart miljoen euro voor een zeecontainer (ik ben even weg)

Soms heeft een huis alles. Niet wat je van de woning in oorspronkelijke zin had gedacht, maar als illustratie van alles wat er mis is in de markt om dat huis heen. Zie het als een steengeworden kroniek van een tijdperk. Of, beter nog, van metaal waarmee zeecontainers worden gemaakt. Want daar hebben we het over.


Op Funda vinden we deze parel (fotocredits zijn ook voor Funda). Het is een oude zeecontainer, omgebouwd als woning. Dat is natuurlijk mooi. Gebruik iets wat je al hebt om woningnood op te lossen, dat is sociaal en milieuvriendelijk. Zo’n container heb je al voor een paar duizend euro. Klus er een keukentje en een badkamertje in en je hebt voor zo goed als nop een starterswoning of een woning om na een scheiding vanuit opnieuw te kunnen beginnen.


Wat kost zoiets? Een half miljoen gulden, oftwel bijna een kwart miljoen euro. In de jaren ‘90 kocht je daar een heel huis voor, nu een container. Was het vroeger dan beter? Ja. Dit bewijst dat de koopkracht van beetje geld, hoe je ook rekent, compleet is verdampt.

Met een middenklasse baan krijg je nooit een huis, tenzij je rijker ouders hebt, de loterij wint of crimineel wordt. Daarmee is het meritocratische gehalte uit je samenleving weg en verhuftert en radicaliseert deze in rap tempo. Waarom zou je je gedragen en een systeem verdedigen dat zich tegen jou keert? Netjes je school afmaken en een nette baan zoeken brengt niet meer de voordelen die het ooit bracht. Wie durft er te ontkennen dat economische prikkels invloed hebben op het gedrag van mensen?

Een dergelijk ‘huis’ kost misschien 10 duizend om te maken en je moet niet verrast zijn als als het voor het dertigvoudige wordt verkocht, want dit is de vraagprijs. Dan heb je straks een hypotheek die voor 97 procent bestaat uit lucht. Zo krijg je een uiterst instabiel bankwezen dat constant moet worden gered door dezelfde mensen die kromliggen voor een postzegel. Als de huizenmarkt instort, daalt het onderpand op deze hypotheken dus wie belang heeft bij de status quo (zoals de banken) vertraagt het oplossen van de wooncrisis.

Werkenden wennen eraan dat bij een volwassen baan geen normaal huis meer hoort. Agenten bij de politie wonen in studentenkamers, wat ze steeds meer vatbaar maakt voor omkoping. In de steden zijn gierende tekorten aan leraren en verplegers, om dezelfde reden. De overheid heeft ook een gat in de hand en vindt dit speculeren mooi, want ze kunnen de grond onder de container voor tonnen verkopen. Ze handelen daarmee rechtstreeks tegen het belang van de eigen jeugd in. Zonder ongecontroleerde massale immigratie stort het piramidespel in. Het klassieke gezinsleven staat op de tocht dus straks zijn er geen mensen meer om een hypotheek van een half miljoen gulden op een stuk metaal te nemen - daarom is er behoefte aan een niet aflatende stroom nieuwe schuldslaven, voor wie de norm is dat de volgende generatie in het piramidespel het steeds slechter moet hebben.

Nederland schakelt op in een doodlopende straat. Ons financieel systeem was al failliet en de pandemie maakte het erger, op meerdere manieren. Er is idioot veel geld bijgedrukt, hetgeen inflatie veroorzaakt die sinds de Oorlog niet is waargenomen. In de pandemie zijn vrijheden afgepakt en burgers pikken dit, vreemd genoeg. Die ‘digitalisering’ wordt nu doorgezet om dat failliete bankwezen te redden. Rutte en de zijnen willen de wooncrisis dan ook helemaal niet oplossen, integendeel.

Om dit uit te kunnen leggen heb ik me teruggetrokken in Benidorm, in een alcoholvrij resort. Daar zijn twee dingen niet die mijn in combinatie enorm zouden kunnen afleiden (of dat zeker zouden doen). Ik neem zo de tijd om dit allemaal in een begrijpelijk document te stoppen. Met koningsdag organiseer ik een borrel met de volgers op BackMe bij Blast Galaxy in Amsterdam Noord, daarna ben ik weer twee weken weg. Mij volgen doet u hier. Voor midden mei moet het boek in de winkel liggen. Tot die tijd ben ik afwezig maar kunt u altijd nog een bezichtiging plannen in Almere.

Lees meer

Wet Verplaatsing Bevolking’ van kracht, ‘intern afvoeren bevolking’ op het menu

Als je eenmaal accepteert dat je burgerrechten worden geschonden in oorlogstijd, dan stopt een antiliberale regering niet ineens. Het is alsof je Hubert Bruls en Frans Timmermans uitnodigt voor een bruiloft met een lopend buffet. In principe is dat all you can eat, want er staat nergens dat het niet zo is. Toch? Daarom. Na vijf keer opscheppen staan die met saus bevlekte snoetjes gegarandeerd weer voor je. Je geeft ze een vettig kippenpootje, gaan ze er alsnog met al je schalen spare ribs, warme ham en saté vandoor naar een eigen, exclusief statafeltje.

Natuurlijk stoppen ze niet. Zelfs het geven maar een klein beetje vertrouwen kan ontaarden in een feest op hongerige maag (voor de andere gasten), als je het vertrouwen aan de verkeerde gaf. Het is heel raar om te denken dat mensen die een bepaalde logge trein aan het rijden brengen, hem later uit eigen beweging tot stoppen zullen brengen omdat redelijkheid en billijkheid dat voorschrijven. Mensen zullen morgen zeer waarschijnlijk willen doen wat ze vandaag en gisteren ook deden. Op een glijdende schaal, de afgrond van de mensenrechten in, is de momentopname van je huidige positie irrelevant. Als mensen erkennen dat eerdere noodmaatregelen 'slecht' of 'verkeerd' waren, dan mogen ze ook niet verbaasd opkijken als er meer voorbeelden volgen.

Met de impliciete prikplicht voor kinderen werd het grondwettelijk recht op lichamelijke integriteit aangetast, ook al is het aantal overledenen onder jongeren (dat is iedereen onder de vijftig) zo laag dat de cijfers niet gepubliceerd mogen worden. Immers, per leeftijdsgroep per tien jaar zijn er zo weinig overledenen aan Corona dat de statistieken van het hele land naar een enkel individu zijn toe te rekenen: om zo weinig jongeren gaat het. Die kinderen en jongeren werden en worden ernstig gehinderd, in het naar school gaan en het onderhouden van sociale contacten, zonder dat ze zelf gevaar liepen. Ze moesten een offer te brengen, zoder dat ze zelf over inspraak beschikken. Als burgers dat accepteren, kan het eigendomsrecht en het recht op vrije vestiging op je eigen grondgebied er ook aan.

Nederland heeft een ‘Wet Verplaatsing Bevolking’, uit de jaren ‘50. Het was de tijd van de Koude Oorlog die op enig moment op een nucleaire holocaust kon uitdraaien. Dan heeft een regering middelen nodig die ronduit dictatoriaal zijn. Let op de bewoording.



Een ‘bevolking afvoeren’ met ‘transportleiders’ is een grove inbreuk van voorheen vanzelfsprekend geachte rechten. ‘Mensen afvoeren’ associëren normale mensen met een duister verleden. Dat een beschaafd land zo’n wet nog heeft is een juridisch, rudimentair overblijfsel, een geschreven museumstuk, dat eigenlijk allang afgeserveerd had moeten worden. Maar deze dictatoriale wet bestaat, dus Mark en Hugo gaan hem gebruiken ook.

De directe aanleiding? Vluchtelingen uit Oekraïne. Die zijn dan een soort schaamlap. De regering vreest overspoeld te worden met mensen die je vanzelfsprekend hulp gaat bieden. Alleen kun je dat ook zonder het activeren van bruine wetten.


Er komen zo veel mensen uit Oekraïne (maar vooral uit andere landen) dat het COA overspoeld raakt. En nood breekt wet, daarom zijn delen van deze wet, specifiek 2c en 4 voorlopig (voorlopig, voorlopig) als enige geactiveerd. Burgemeesters krijgen nu bijzondere bevoegdheden, feitelijk het recht op onteigening. Als mensen dat niet willen is er de ‘sterke arm’. Kortom, wie weigert wordt zonder compensatie met geweld van de overheid geconfronteerd.

Eigenlijk is dit een kunstgreep. Immers, zoals Juliana het in 1952 schreef, is deze wet er voor de bescherming van de eigen mensen, niet die uit Oekraïne - hoe zeer die mensen ook hulp verdienen. Je schendt de rechten van Nederlanders omdat je diezelfde mensen wil beschermen. Als je een intervention doet bij Harry omdat Harry zo veel zuipt, dan zijn die twee feiten aan elkaar gerelateerd, logischerwijs. Je gaat niet, omdat Harry zo’n problematische zuiplap is, LaShondra van haar burgerrechten beroven. Dat staat letterlijk zo in die wet (niet het voorbeeld, wel het principe dat de heftige ingreep in het leven X te maken moet hebben met een acute oorlogsdreiging waar X wel en niet zozeer Y mee te kampen heeft).

‘Wet van 10 juli 1952, houdende voorzieningen aangaande de verplaatsing van bevolking voor het geval van oorlog, oorlogsgevaar, daaraan verwante of daarmede verband houdende buitengewone omstandigheden

Wij JULIANA, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau, enz., enz., enz.

Allen, die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten:

Alzo Wij in overweging genomen hebben, dat het wenselijk is voor het geval van oorlog, oorlogsgevaar, daaraan verwante of daarmede verband houdende buitengewone omstandigheden, bepalingen vast te stellen betreffende de verplaatsing van bevolking in het belang van haar veiligheid, van de instandhouding van het maatschappelijk leven of van de uitoefening van de taak van de krijgsmacht;’

Oorspronkelijk betrof deze wet namelijk ‘de bevolking haar veiligheid’, niet die van iemand anders. Nu dat principe van oorlogsgevaar zo is opgerekt dat elke oorlog als excuus kan dienen, mag je ook aannemen dat deze ‘oprekruimte’ gebruikt gaat worden. En zijn mensen eenmaal onteigend en met 'de sterke arm' van hun eigen bezit verdreven, dan beschikt de staat over het vastgoed. Dan kun je er leuke groene dingen mee doen, bijvoorbeeld. Never waste a good crisis!

Als mensen menen dat je ‘vluchtelingen gewoon moet helpen’; daar gaat dit niet over. Hier wordt op basis van valse gronden een wet aangenomen (of geactiveerd) die burgerrechten schendt. Dat staat los van de discussie over de er met haren bijgesleepte oorzaak zelf. Je gaat ook niet de maximumsnelheid binnen de bebouwde kom verlagen naar 30 kilometer per uur omdat in 2017 mijn mooie winterjas in de sportschool is gejat. En ja, ik was erg gehecht aan die jas maar dat is geen argument voor een snelheidsverlaging. ELKE oorlog kan nu als excuus dienen voor het onteigenen en deporteren van de eigen mensen, terwijl die wet daar overduidelijk niet voor bedoeld is. Nu is het einde zoek.

Voor mijn BackMe-mensen: ik ga nu twee weken in retraite. Het is wat veel, wat er de laatste tijd gebeurt. Green Deal, CBDC, e-ID en nu dit. Ik maak een tekst waarin ik alles probeer te duiden en al deze op zich al schokkende gebeurtenissen aan elkaar koppel. Wat betekent dit voor ons leven? Het is zo veel dat ik enige afzondering heb geregeld, in een resort in Benidorm (zonder alcohol, alleen bejaarden) waar geen afleiding zou moeten zijn. Zodra ik terug ben gaan we het weer gezellig maken, een uitgebreider bericht met video zit woensdag in de mail. Aanmelden voor BackMe, om mijn werk te ondersteunen en zodat we samen inhoudelijk kunnen borrelen over deze uiterst verkwikkelijke gebeurtenissen, doet u hier.

Lees meer

Rutte kwam naar Moskou, zag Poetin en haalde de oligarchen zelf op (2/2)

Dit is deel twee van het stuk over Rutte en zijn Russische vrienden. Het andere deel staat hieronder. Mijn werk mogelijk maken en inhoudelijk meeborrelen? Kijk hier voor de mogelijkheden.

Op 17 juli 2014 gaat het vreselijk mis. Vlucht MH17 wordt uit de lucht geschoten, met bijna tweehonderd Nederlandse slachtoffers tot gevolg. Al vrij snel volgt er een barrage aan Russisch nepnieuws, waarbij anderen als dader worden neergezet. Pijnlijk neveneffect van de inzet van Rutte om de Russische oligarchen naar de Zuidas te halen: het zijn zijn eigen Russische vrienden die dit doen. Chemezov is bijvoorbeeld ook directeur van Almaz-Antey, dat de BUK-raket maakt en verkoopt. Met zijn kennis had hij bij kunnen dragen aan het oplossen van het drama, hij koos een anders pad. Nederland laat het voorlopig, maar de Amerikanen plaatsen Chemezov op de sanctielijst. De EU volgt later, juist vanwege de rol bij de inname van de Krim en het neerhalen van MH17. Het blijkt dat Chemezov eigenlijk nergens op te pakken is in de EU, alleen in Nederland heeft hij zo’n brievenbusje. Dat betreft overigens een joint venture om ook echt auto’s te maken. Wereldwijd gemaakte winsten kunnen dankzij de Amsterdamse route makkelijk doorgestort worden naar de uiteindelijke aandeelhouder. Je moet dan wel voldoen aan de wettelijke vereisten, zoals vier keer per jaar een vergadering in Nederland houden. Dat kan niet als je op de sanctielijst staat van de EU en daarmee ook een inreisverbod voor Nederland aan je broek hebt. Het feit dat deze constructie zo voortbestaat betekent dan ook dat Nederland feitelijk de sancties inzake MH17 niet naleeft.

Maar Rutte is bereid ver te gaan voor zijn vrienden. De Tweede Kamer begint zich met dit opmerkelijke detail te bemoeien. Klopt dit verhaal wel, van die Chemezov, zou de Minister-President er helderheid over kunnen verschaffen? Het begint met Jesse Klaver van Groenlinks, die in 2014 om opheldering vraagt. Kijkt u eerst dit bijzondere fragment terug.

Rutte wil er niet op ingaan, omdat de privacy van de ‘Nederlandse belastingplichtige’ - Chemezov in dit geval - het primaat heeft. Dat is geregeld via Artikel 67 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen, onthoudt u dat artikel. Een stamelende Alexander Pechtold haast zich om Rutte bij te staan. In de nasleep van MH17 is het niet de bedoeling dat Jesse Klaver de directeur van Rostec ‘dit aandoet’, zomaar vragen stellen over zijn rol - als leverancier van de dodelijke raket. Vervelend voor die nabestaanden, maar Rutte was minder dan een jaar ervoor nog in het Kremlin om Poetin persoonlijk te garanderen dat zijn oligarchenvrienden in de polder niets te vrezen hebben. Rutte zegt in dit debat dat ‘de wens van de Kamer hem duidelijk is’, zien we aan het einde, maar hij voert de motie niet uit. De belofte die in het Kremlin en de ambassade in Kiev is achtergelaten is een harde: Nederland zal de privacy van fiscale vluchtelingen uit Oekraïne en Rusland zwaarder laten wegen dan het recht van de Kamer op informatie. De komende jaren is dit het geldende beleid. Nederlanders geven er niet zoveel om, de lobbyisten die hebben ingezet op dit beleid zijn tevreden en verder laat iedereen het erbij.

Soms worden er nog wel eens Kamervragen gesteld over artikelen van mij in deze. In maart 2016 probeert Rik Grashoff van GroenLinks het maar weer.


Wiebes is dan verantwoordelijk voor het dossier en antwoordt weer dat artikel 67 de ‘buitenlandse belastingplichtige’ beschermt. Een maand later stelt de SP Kamervragen over de aanwezigheid van de eerder genoemde Neder-Oekraïner Akhmetov op de Zuidas. Ze zijn gericht aan Lilliane Ploumen.Ook zij was aanwezig bij de roadshow van Nederland als belastingparadijs in 2013, we zien haar hier met het bruine haar tegenover Lavrov en Poetin zitten. Ze herhaalt het kabinetsstandpunt: we gaan geen Kamervragen beantwoorden over de oligarchen, die staan boven de wet. Het is een fascinerende ideologie, die sociaal-democratie.


https://zoek.officielebekendmakingen.nl/ah-tk-20152016-1723.html

Als we nog eens goed kijken naar het antwoord van Wiebes, dan zien we iets bijzonders. Hij stelt letterlijk dat als Chemezov zich niet aan de fiscale regels houdt (omdat hij het land niet in kan vanwege sancties), dat niet meteen vervelende gevolgen voor hem (en daarmee anderen) hoeft te hebben. Inzake de toeslagenaffaire was deze regering wel iets strenger te noemen maar dat terzijde. Het enige gevolg van het niet respecteren van de regels in deze, is dat er geen zekerheid vooraf gegeven kan worden dat de aanvragen een ‘APA’ of ‘ATR’ zal krijgen. Wat is dat nu weer?

Bij ingewikkelde fiscale constructies, zoals die van de oligarchen, is het soms niet duidelijk hoe de belastingregels moeten worden geïnterpreteerd. Stel, je bent een Rus met een klein aandeel in een kunstmestfabriek. Je liquideert de rest, zodat al het bezit op jouw naam komt. Na een paar maanden gevangenisstraf kom je vrij, want alle getuigen van de moorden kregen ineens voedselvergiftiging. Je boekt je winsten over naar Cyprus, via de genoemde route. Daarna gaat het naar Amsterdam. Een deel van het geld gaat naar de traditionele eindstations zoals de Britse Maagdeneilanden, vanaf waar je je weer inkoopt in de economie van de brave Westerse loonslaven. Van een deel van de winsten, overgeboekt uit Cyprus, koop je in de EU wel eerst een penthouse in Londen en nog wat vastgoed en een voetbalclub in het zuiden van Frankrijk. Je zet ook een Amerikaans appartement op naam van een van je familieleden. Vervolgens ga je vreemd met je secretaresse en moet je naar Zwitsers rechts scheiden. Onder welk belastingtarief val je dan? Daarom, fiscaal recht is niet voor zwakke magen.

Een ruling (APA/ATR) biedt uitkomst. De fiscus hier vertelt je nu alvast welke kosten je straks mag aftrekken, zodat er later geen teleurstellingen voor de oligarch volgen. In principe kan iedereen dat doen, bij maar bij de meeste mensen met bijvoorbeeld een enkele, helder omschreven baan is het vrij duidelijk hoe hun belastingaangitfe in elkaar steekt. Maar dit is dus een ruling. Vaak komt deze neer op een complete kwijtschelding van enige belasting. De personen bij de fiscus die deze rulings maken werken vanuit het diepste geheim en hoeven ook de Kamer niet in te lichten over hun schimmige dealtjes met de oligarchen. Dat is de uitkomst van het voorwerk van Rutte in het Kremlin in 2013.

Wiebes is niet de meest behendige politicus ooit. Zijn statement over de rulings was eigenlijk inhoudsloos overbodig, in het antwoord, maar daarmee niet minder pikant. ‘Geen zekerheid’ betekent niks, als je je niet aan de regels houdt als oligarch, krijg je dan wel of geen ruling? ‘Vooraf’ kunnen we daar niets over zeggen. Uit de overbodige toevoeging van Wiebes kunnen we opmaken dat de fiscus inderdaad bij de vleet gunstige rulings af heeft gegeven aan de oligarchen. Vervelend, want door de huidige oorlog in Oekraïne is de Westerse wereld juist achter deze types aangegaan. Nederland slaagt er niet in om ze ook daadwerkelijk geld afhandig te maken en dat is ook niet zo gek. De Nederlandse overheid heeft juist allemaal gunstige rulings afgegeven, met lage tarieven tot gevolg maar bovenal ‘Dutch privacy and asset protection structures’. Juist daarmee maakte de overheid in 2013, bij de roadshow, reclame bij de oligarchen. Ze kwamen massaal naar Nederland, zonder enig meetbaar voordeel voor ons land. Het financiele voordeeltje voor die oligarchen keert zich nu tegen Nederland. Erg lekker voor je reputatie is dit niet.

Jarenlang werd hun aanwezigheid in Nederland irrelevant geacht. Met veel plezier heb ik de Kamerplanttour mogen doen maar veel heeft het niet uitgehaald. Nu zijn de schijnwerpers van de wereld begrijpelijkerwijs ineens wel op de oligarchen gericht. Er volgende een Kamerdebat, waarbij Pieter Omtzigt weer naar de bekende weg vroeg: hoe zit het met die beschermingsconstructies voor de oligarchen? Rutte weigerde weer eens te antwoorden, met dezelfde smoes die hij, Ploumen en Wiebes eerder gebruikten. Voor oligarchen bestaat een fiscale geheimhoudingsplicht, weet u nog? Onder die omstandigheden is het goed te begrijpen dat de Nederlandse overheid er niet in slaagt om Russische bezittingen te bevriezen, het doel van die overheid is dat juist niet te doen.

Met zijn roadshow voor Nederland als vluchthaven voor oligarchen heeft Rutte een zeer bedenkelijke rol gespeeld, in het destabiliseren van Rusland maar vooral Oekraïne. Hele samenlevingen worden door de oligarchen gecorrumpeerd, zo kun je nooit een fatsoenlijke, vreedzame rechtsstaat opbouwen. Het interesseerde Rutte geen zier, hij kwam wat business scoren voor Nederlandse trustkantoren die hem op de een of andere manier daartoe hebben weten te bewegen. Dat proberen hij en zijn minister Wobke Hoekstra nu recht te praten, maar het Nederlandse beleid in deze was fouter dan fout.  


Lees meer

Hier komt de vleesbelasting vandaan

Toegegeven, deze kop doet clickbaiterig aan. Maar het antwoord luidt ‘The Conference on the Future of Europa’ (COFE) en dat zou de kop te lang maken. Wat is COFE? De Europese commissie (EC) organiseerde een paneldiscussie met mensen uit elk land van de EU. Wat vinden jullie nou belangrijk? Uit die online (pandemie!) bespreking komen dan aanbevelingen die volledig vrijblijvend zijn. COFE heeft geen juridisch bindende werking. Probleempje: in het huidige regeerakkoord staat alleen dat het kabinet bereid is de aanbevelingen op te volgen, zonder deze te kennen. Immers, het kabinet kan een bepaald standpunt innemen over een onderwerp. Dan komt er een aanbeveling van COFE die daar haaks op staat en dan moet je je eigen verkiezingsprogramma al breken. Hieronder de desbetreffende passage uit het regeerakkoord:


Zo roept COFE op tot de bouw van een Europees leger. De VVD won in Nederland de verkiezingen met de belofte daar niet aan mee te werken. Maar omdat het een aanbeveling van COFE is komt het er wellicht alsnog. Onder deze omstandigheden heeft het eigenlijk geen zin om in Nederland verkiezingen te houden, als de regering zich neerlegt bij maatregelen die later uit de Europese paneldiscussie komen en bij die verkiezingen nog onbekend zijn. Op dezelfde manier wil COFE Europese boetes voor Nederlandse bedrijven die niet genderinclusief zijn. Is nooit onderdeel van discussie geweest bij Nederlandse verkiezingsdebatten maar dat maakt dus niet uit.

In juni van dit jaar wordt het complete pakket aanbevelingen gecommuniceerd en de regering zal daar een deel van overnemen, ook al is daar geen enkele juridische noodzaak voor. En uit precies dat COFE komt ook een oproep om een belasting op vlees in te voeren. Als je het de kiezers in Nederland vraagt zullen die waarschijnlijk afwijzend reageren. Bij hoge inflatie is nog meer belasting op eten niet populair. Het stond niet in het regeerakkoord, maar omdat datzelfde regeerakkoord wel COFE respecteert komt er alsnog vleesbelasting. U wilde het niet, maar een groep onbekende panelleden in een ondoorzichtige enquête wel. Zo werkt de EU tegenwoordig, het is wat het is. Als in juni deze aanbeveling uit COFE komt, zal de regering met enige trots op de kaken kunnen melden dat Nederland al zo vooruitstrevend was om vleestax in te voeren. Nederland is dan 'koploper in Europa' maar was dus helemaal geen eigen Nederlands bedenksel - anders hadden we het er bij de verkiezingen wel over gehad.

Bij mijn volgende BackMe-borrel in april gaan we het over COFE hebben. Inschrijven en zo mijn werk mogelijk maken kan hier.


Lees meer

Rutte kwam naar Moskou, zag Poetin en haalde de oligarchen zelf op (1/2)

Dit is deel een van het stuk over Rutte en zijn Russische vrienden. Het andere deel staat hierboven. Mijn werk mogelijk maken en inhoudelijk meeborrelen? Kijk hier voor de mogelijkheden.

Wie houdt er nou niet van een feestje? Een Nederlands feestje nog wel, met tulpen, bier, bitterballen en belasting ontduiken en witwassen. Het is 27 november 2013 en in de nacht vriest het al in Kiev. De Nederlandse ambassade in Oekraïne houdt een gezellig partijtje, dat het samen met de Amsterdam Trade bank organiseert. Doel: Oekraïense oligarchen uitnodigen om van de Zuidas gebruik te maken voor hun ‘holding’ structuren. Daarbij gebruikt een zeer vermogend persoon, of een groot bedrijf, het belastingrecht van een ander land om fiscale voordelen te halen.


© Foto: Facebookpagina Nederlandse ambassade in Kiev. Daar schamen ze zich een beetje, al hun foto's zijn net verwijderd

Cyprus heeft bijvoorbeeld een belastingverdrag afgesloten met Oekraïne en Rusland, om zeer voordelig in de twee laatst landen gemaakte winsten over te boeken. Cyprus en Nederland zitten zonder enige rationele, economische reden in dezelfde muntunie. Daarom kun je wel mooi onbeperkt en zonder controle geld overboeken tussen deze landen, zelfs als het crimineel verkregen is. Handig, omdat elke euro hetzelfde is, zie je niet waar en hoe deze is verdiend. Nederland heeft een faciliteit die ‘deelnemingsvrijstelling’ heet. Als je ergens in je keten van bedrijven een Nederlandse bv hebt, hoef je geen belasting over het rondpompen van gelden tussen als die bv’s te betalen. Vanuit Nederland kun je dus heel makkelijk winsten verdelen die je in Oekraïne of Rusland hebt verdiend, via Cyprus, waarna je ze vanuit Nederland doorstort naar Bermuda of de Britse Maagdeneilanden.

Daar geldt het bankgeheim, ook fijn. In elk van de landen gebruik je de mogelijkheden die het lokale recht biedt. Zo kun je winsten uit geroofde bedrijven of zelfs inkomsten uit criminele activiteiten belastingvrij verstoppen in een buitenlandse digitale schuilplaats. Vanaf daar koop je in Westerse landen aandelen, obligaties en vastgoed en zo kun je generaties later nog genieten van de criminele carrière. Vervolgens ga je naar Malta, daar koop je een Europees paspoort en je kunt de rest van leven de PC Hooft afstruinen, in de Rivièra zonnen of upper class feestjes bijwonen in Londen. Voor deze constructie heb je wel landen nodig die een uiterst gemankeerde rechtsstaat hebben of gewoon ronduit corrupt zijn. Welke zijn dat?


© foto: V. Poetin via www.kremlin.ru

In 2013 is Mark Rutte namens Nederland met een offensief bezig. Elke oligarch uit de voormalige Sovjet-Unie moet Nederland voor dit doel gebruiken. Waarom een premier zich niet bekommert om de behoeften van zijn volk maar zichzelf opwerpt als onbezoldigd ambassadeur van zijn nationale trustsector in het buitenland is een raadsel. Die trustsector kan goed lobbyen, dat is bekend, wellicht vinden we daarin de oorzaak. Rutte gaat in deze hoedanigheid in 2013 zelf naar het Kremlin, samen met zijn ministers Frans Timmermans en Lilianne Ploumen van de PvdA. Hun ideologische veren hebben ze afgeworpen, ze gaan Poetin er nu persoonlijk van overtuigen dat hun Nederland dé plek is belasting te ontlopen en aan ‘asset protection’ te doen. De deal is tweeledig. Aan de ene kant wil de Russische president Poetin zijn leger in technologische zin versterken. Hij heeft zijn oog op DSM laten vallen: dat bedrijf beschikt over de kennis om zijn tanks en helikopters van betere bepantsering te voorzien. Dezelfde technologie kan gebruikt worden om kogelvrije vesten effectiever te maken. Poetin verkoopt tot dat moment enkel de bommen die Syrische straaljagers op hun eigen steden gooien, maar het is een kwestie van tijd voordat Assad hem opbelt om hem ook met soldaten op de grond te helpen. Feike Sijbesma van DSM wil graag ook wat centjes pakken op de komende escalatie van de oorlog in Syrië en vliegt daarom met Rutte mee. Op 10 april 2013 bevestigen DSM en Rostec hun samenwerking.


Poetin heeft een vriendje, uit zijn KGB-tijd. Die heet Sergey Chemezov, ze hebben samen nog een kamer in Dresden gedeeld. Vertrouweling Chemezov wordt directeur van het wapenbedrijf van Rusland, dat heet Rostec. Chemezov laat de wapendeal tekenen door zijn onderdirecteur Vladimir Aryakov. Namens DSM en Nederland tekent de latere mondkapjesman van ons koninkrijk. De deal is controversiëel. Rostec levert ook bommen aan de luchtmacht van Assad in Syrië, die zijn eigen steden genadeloos bombardeert. Hoe weet je nu zeker dat Nederlandse technologie niet voor oorlogsmisdaden ingezet gaat worden? Moet je überhaupt wel zaken doen met de wapenleveranciers van zo’n brute oorlogsmisdadiger?


© foto: V. Poetin via www.kremlin.ru

Rutte lacht de bezwaren weg. We gaan hier zo veel geld verdienen! Er wordt een gezellige tafel neergezet, Timmermans en Ploumen mogen ook aanschuiven. Later blijkt dat Minister van Onderwijs Jet Bussemaker, ook PvdA, al op de hoek van de tafel was gaan zitten. Niemand weet wat ze daar deed. Timmermans en Ploumen hadden een geanimeerd gesprek met Poetin en zijn compaan Lavrov, minister van Buitenlandse Zaken van de Russische Federatie. Terwijl de clusterbommen neerregenen op Syrische burgerdoelen imponeert Timmermans iedereen met zijn talenknobbel, historische kennis en ideologische gedrevenheid. Het is diezelfde Timmermans van dat huidige klimaatpan, vijftig kilo en een profetische baard geleden. Maar het is hem wel.


© foto: V. Poetin via www.kremlin.ru

Dezelfde regering zorgt er in 2013 ook voor dat de Amsterdamse Zuidas een warm bedje wordt voor de oligarchen uit Rusland. Bij de val van de Sovjet-Unie zijn de nieuwe deelrepublieken eigenlijk overgenomen door de lokale criminaliteit. Een selecte groep maffiosi verkrijgt het eigendom over het lokale bedrijfsleven, pot de winsten op en koopt er voetbalclubs en superjachten van. Rutte wil precies deze oligarchen aan zich binden, ook al hebben deze mensen er juist zo aan bijgedragen dat zowel Oekraïne als Rusland geen erg sterke rechtsstaat hebben. Maar een deal is een deal en ook Chemezov schrijft zich in de op de Zuidas.


Terug naar het feestje in de ambassade van Kiev. Als we naar de flyer kijken, dan zien we dat deze is verstuurd door de Amsterdam Trade Bank. Rutte is succesvol, dus er stroomt veel fout geld uit de voormalige Sovjet-Unie naar Amsterdam. Spaarders mogen daar een rekening openen bij de ‘Amsterdam Trade Bank’ (ATB), maar dat is een handelsnaam van de Alfa Group uit Moskou. Hoofdrolspeler daar is een oligarch van het eerste uur, ene Mikhail Fridman, die in het het begin van deze eeuw zo slim was Poetin niet in de wielen te fietsen.


Het koninkrijk der Nederlanden, via de ambassade in Kiev, en Fridman, via ATB, slagen erin ook wat Oekraïense oligarchen naar Amsterdam te halen. Daaronder vinden we de oude president Janoekovitsj, zijn opvolger en tegenstrever Porosjenko en de rijkste man van het land, Rinat Akhmetov. Dat laatste mogen we afleiden uit de bovenste foto, van de Nederlandse ambassade in Kiev, die nu wijselijk is verwijderd van de Facebookpagina van de ambassade. DTEK, een enorm energiebedrijf, was ooit staatsbezit op maar op wonderbaarlijke wijze was het ineens van Akhmetov. U kent hem van de kamerplanttour: het bedrijf MetInvest zit ook op de Zuidas en is ook van hem. De banden tussen Poetin en Rutte zijn uitstekend, de Russische en ook de Oekraïense oligarchen varen er wel bij dus is de Nederlandse premier erg blij.

Deze oligarchen zijn een uiterst destabiliserende factor, in zowel Oekraïne als Rusland. Hun vermogen danken ze aan corruptie en daarom zullen ze de status quo willen houden zoals hij is. De export van Oekraïne, ondanks alle ruimschoots voorhanden economische mogelijkheden, stort daarom in en in 2008 heeft het land hulp van het IMF nodig. Het waren de oligarchen die het land arm maakten en hielden, en toch kiest Rutte ervoor om deze aan zich te binden en daar de ambassade zelfs voor te gebruiken. Misschien is het achteraf slim om die ambassade maar te sluiten, deze richt meer schade aan dan iets anders. Enkele medewerkers van die ambassade delen de dubieuze flyer, die bewijst dat de Nederlandse regering doelbewust samenwerkt met de Amsterdam Trade Bank van Fridman, dan ook met een zekere journalist. De schimmige constructies zijn nooit enig onderwerp van debat geweest. Nederland verdient een heel beetje geld aan het arm houden en destabiliseren van Oekraïne, dus het is allemaal wel best.


Lees meer

Hoe bescherm je je geld tegen inflatie? (1/2)

Lang verhaal kort: niet. Als aangewakkerde inflatie ver boven de bewust laaggehouden rente uitsteekt, zijn er eigenlijk verdomd risicoloze opties. Vanuit Kaapstad, Future of Finance, met Bart Brands van Gold Republic en Jay Boske: de podcast van dag 1. Waar komt die inflatie op de energierekening eigenlijk vandaan? Dit is deel 2 van deze zondagse reeks.

Inhoudelijk meeborrelen en mijn werk mogelijk maken? Kijk op BackMe.org.

Lees meer

Future of Finance: live vanuit Kaapstad

Bij deze de registratie van 'Future of Finance' vanuit Kaapstad, een initiatief van Gold Republic (Arno Wellens heeft geen goud). Wat gebeurt er als je zo nog even doorgaat met geld bijdrukken? Dan is het op een gegeven moment niks meer waard, logisch. Vermogen vloeit dan vooral naar mensen die het toch al hadden. Maar wat moet een mens met die kennis? Met Jay Boske, Willem Middelkoop, Bart Brands, Arno Wellens en Marleen Evertsz. Twee uur informatief kijkplezier alhier. Wilt u inhoudelijk meeborrelen met ondergetekende en zijn werk mogelijk maken, kijk op BackMe.

Lees meer

Oekraïne wordt dus gewoon wel mooi lid van de EU

Feiten zijn feiten. Het associatieverdrag was de opstap naar toetreding, dat staat zelfs in het verdrag zelf. Kun je voor of tegen zijn, maar doe niet alsof het niet zo is. Water is nat, nog zo'n feit waarvan het zinloos is om er een mening over te vormen. En sinds vandaag is het officieel. Kijk hier naar mijn gesprek erover bij V for Valentine. Anderhalf uur gratis pret! Mijn werk mogelijk maken en lekker inhoudelijk meeborrelen? Kijk op BackMe.org.

Lees meer

Op 9 mei wordt het EU-leger voorgesteld (en wellicht nu wel goedgekeurd)

Als je elkaar echt vertrouwt in een relatie, dan zeg je ‘ja’ zonder dat je weet waar je voor tekent. ‘Weet je waar ik vanavond zin in heb?’. ‘Ik weet het niet maar we doen het gewoon!’. Op dezelfde manier rommelt Rutte ons een Europees leger in. Dit is hoe het gaat.

Menig Europees policitius (en niet zozeer kiezer) is voorstander van een EU-leger. En dergelijke vorm van integratie kost geld, dus moeten er ook belastingen bijkomen. De plannen daarvoor zijn er sinds 2016 maar de lidstaten waren er alleen niet voor op te porren. Er was geen noodzaak, nu ligt dat misschien anders. Daarna kwam de ‘Conference on the Future of Europe’ (COFE). Dat is een initiatief van europarlementariër Guy Verhofstadt. Hij vroeg 800 mensen zich over drie grote onderwerpen uit te spreken. Het panel was zo geselecteerd dat het een afspiegeling is van het Europese continent en niet zozeer de Nederlandse samenleving. Samen kwamen ze met 178 aanbevelingen, zoals boetes voor bedrijven die niet genderneutraal zijn. In het Nederlandse regeerakkoord staat dat het kabinet Rutte-IV er zeer voor open staat om de uitkomsten over te nemen en het Europese verdrag te wijzigen.  

Dat is in democratische zin nogal problematisch. Als Rutte in het regeerakkoord aangaf de uitkomsten van de enquête over te nemen zonder dat het eindrapport toen op tafel lag (dat is pas over twee maanden klaar), dan zet hij zijn handtekening onder een document waarvan hij de inhoud niet kan kennen. Door op Rutte te stemmen weet je dus niet je uiteindelijk krijgt - en hij zelf ook niet.


Bij de standpunten van de VVD lezen we dat er geen Europees leger moet komen en er dan ook geen Europese belastingen ingevoerd hoeven te worden. Lidstaten kunnen dat zelf! Best veel mensen die zichzelf als rechts beschouwen, trappen in de list en geloven ook echt dat de VVD dit gaat regelen als deze partij de grootste wordt. Echter, omdat de VVD ook achter COFE staat, is het heel goed mogelijk dat het beleid ineens 180 graden wordt gedraaid. Dan wordt er een verkiezingsbelofte gebroken, zogenaamd vanwege de omstandigheden op dat moment.

In Nederland zijn er 13,3 miljoen kiesgerechtigden en de laatste keer maakten 10,4 miljoen Nederlanders gebruik van hun recht om te stemmen. De partij die beloofde geen Europese belastingen en geen Europees leger in te voeren, werd de grootste: 2,3 miljoen mensen stemden op de standpunten van de VVD. Vervolgens belooft de VVD zich te committeren aan de uitkomsten van de enquêtes die bij een selectie van 800 inwoners van andere lidstaten wordt gehouden. Die willen ineens wel een Europese belasting en leger, dus je had net zo goed geen verkiezingen in Nederland kunnen houden. Het bijzondere aan deze gang van zaken is ook dat de Europese enquête via COFE zwaarder kan wegen dan het woord van de kiezer. Van democratie met stemrecht voor iedereen ga je naar enquêtemaatschappij met panels die op weinig transparante wijze zijn aangesteld door de uitvoerende macht. Een enorme staatkundige transformatie, zonder ook maar een seconde debat of discussie met de kiezer.

Er is alle reden om aan te nemen dat Rutte ‘meegaat’ met deze verstrekkende plannen ter Europese integratie van COFE. De nieuwe Duitse bondskanselier Scholtz heeft al aangegeven dat COFE moet resulteren in een Europese federale superstaat en daar passen centrale strijdkrachten en belastingen prima bij. Verhofstadt heeft eergisteren een speech in de Franse senaat gehouden en betoonde zich groot voorstander een Europees leger, met financiering. Hij doet dit namens Renew Europe, de Europese fractie waar de VVD zich ook bij heeft aangesloten. Feitelijk is hij het baasje van Rutte. Als de VVD in Nederland stelt dat er geen Europees leger komt maar Renew Europe zegt in Brussel het exact tegenovergestelde, dan gebeurt het laatste gewoon toch.


Toen de Taliban Afghanistan overnamen in 2021, was er dezelfde oproep te horen. En al in de jaren ‘90 riepen eurofederalisten op tot invoering van een dergelijk leger. Het is dus niet zo dat er een diepgaande, constructieve discussie met burgers in de lidstaten en wetenschappers is waarna er samen met enthousiasme gebouwd kan worden aan wat bewezen goed is voor het gemeenschappelijke belang; nee, elke crisis wordt ad hoc gebruikt om de macht van de Europese commissie verder uit te breiden, tegen de zin van de mensen in. Of het nu Bosnië, Afghanistan (twee keer) of Oekraïne is, bij elke crisis wordt er, gebruikmakend van de dan heersende oorlogsmentaliteit, een verdere stap naar een Europese superstaat gezet. Het is niet zo dat er in vredestijd grote animo voor een dergelijk leger is, in tijden van oorlog worden er gewoon stappen gezet die burgers dan niet waarnemen omdat ze slecht opletten. Hetzelfde gebeurde rondom Corona. Er moesten en zouden Europese schuldbewijzen komen, eurobonds. Die zijn nodig om een bankenunie te bouwen, zijnde een afwikkelmechanisme voor failliete banken in andere eurolanden. Zo’n gemeenschappelijke pot, om de kosten van fouten van bankiers elders te dekken, is bijzonder impopulair onder kiezers.

Economen weten ook wel te vertellen wat er tegen zo’n plan is. Als een bankier de schade van zijn eigen falen elders neer kan leggen, dan is dat een motivatie om juist meer risico te nemen: Als het misgaat is het niet je eigen probleem. In het jargon heet dat moral hazard, je bedoelt het goed maar eigenlijk stimuleer je bankiers om zeer risicovol gedrag te tonen. Daarom kwam het er niet van, die bankenunie met eurobonds - gemeenschappelijk uitgegeven schuldbewijzen, al zit het plan al sinds 2013 in de maak. Toen Corona kwam, moesten er ineens acht miljoen kinderlevens worden gered en dat kon alleen met geleend geld. In de haast was het niet mogelijk om te vragen waarom het redden van al die kinderen met wereldwijde vaccinatieprogramma’s via leningen en niet afdrachten van overheden kon geschieden (en waarom het waanzinnige getal van 8 miljoen kinderlevens nooit eerder is genoemd). Nee, er was een gezondheidscrisis en voortaan moesten uitgaven via gemeenschappelijk uitgegeven schuldpapier worden gedekt en niet langer via afdrachten van individuele lidstaten. Wie niet meeging met het narratief was een wappie en toen waren er ineens de eurobond. Het betreft wel een tijdelijke maatregel in verband met Corona, tot slechts 2058. Het is de methodiek van de oorlogsmentaliteit. Er is een crisis, dus moet je even niet zo moeilijk doen. Met kritische geesten praten is leuk, maar niet als Europese leiders levens aan het redden zijn. Later blijkt dat de maatregelen juist averechts hebben uitgepakt en dan geef je daar diezelfde kritische geesten de schuld van. Dan maak je een verband tussen wappies en geld uit het Kremlin ofzo. Doet wat vreemd aan maar nood breekt wet. En wie dergelijke ongefundeerde beschuldigingen om het luidst weet te ventileren is de grootste held.

De deugcultuur met sausje van eurofederalisme duwt dit land nog eens een nucleaire holocaust of een andere afgrond in. Maar dan stond je wel aan de juiste kant van de geschiedenis. Een Europees leger valt in hetzelfde patroon. Het mag dodelijk geweld gebruiken maar de Europese commissie staat onder geen enkele democratische controle. Het is een geüniformeerde macht die de belangen van een autocratie verdedigt. Dat is echt nooit fout gegaan in de geschiedenis.

De komende weken ga ik met mijn volgers op BackMe in gesprek over de bouw van een Europees leger en de situatie in Oekraine. Zij maken mijn werk mogelijk. Inschrijven kan vanaf 2 euro per maand alhier.

Lees meer

Tijdens de vrijmibo met WW3 op de achtergrond is de Coronapas verlengd tot 2023 (of 2027)

Het is half acht op vrijdagavond. Dat betekent: vrijmibo, maar ook de aanloop naar de derde wereldoorlog. In Nederland zijn er bijna gemeenteraadsverkiezingen. Wat verwacht niemand op zo’n tijdstip? Een verlenging van de Coronapas tot juni 2023 - of eigenlijk 2027, dat is financieel alvast geregeld. We hebben het het hier wel over Rutte en die is een held in dit soort geintjes. Geen journalist die nog nuchter is bij de eerste vrijmibo na het afschaffen van de Coronapas - behalve die ene die voor zijn lol alle Europese verordeningen leest en zich ook heeft ingeschreven voor de marathon, welke een gruwelijk dieet vergt . Dat is het uitgelezen moment om die pas stiekem te verlengen, want iedereen staat nu dronken te hossen. Als de pas even uitstaat, kan hij zo weer aangezet worden zolang de wet geldig is en daar gaat het hier over.

De officiële reden waarom de pas wordt verlengd? Het virus kan volgend jaar terugkomen maar belangrijker is dat de pas inmiddels voor heel veel andere dingen wordt gebruikt. De funding komt uit de begroting van 2021 tot 2027 en is daarom niet aan een bepaald jaar toe te rekenen. De pas is ook een doel op zich, de funding komt namelijk uit ‘Digital Europa’, het plan om voor 2030 elke Europeaan een digitaal geel oormerk voor koeien op te dringen. De brief van ministers Ernst Kuipers en Dilan Yeşilgöz-Zegerius vindt u hier.

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2022/02/25/kamerbrief-over-kabinetsappreciatie-voorstel-ter-verlenging-van-de-dcc-verordening

De tekst laat het lijken alsof Rutte nog gaat onderhandelen over de mate van gebruik. Als liberaal wil hij zogenaamd de pas maar beperkt gebruiken, alleen eisen die vervelende Europese commissie en raad het digitale keurmerk. Uit een eerdere Kamerbrief blijkt alleen dat Rutte juist de aanjager van de pas in die Europese raad is. Hij wil iedereen digitaal taggen en via deze strategie kan hij anderen de schuld geven. Politiek gezien, naar zwarte pieten uitdelen, een stijve poot veinzen, het ‘afschaffen’ van de pas vlak voor verkiezingen aankondigen en de Kamerbrief tijdens de vrijmibo versturen is Rutte een briljant politiek strateeg. Met hoe hij iedereen om de tuin leidt, hij kan zich meten met Talleyrand en Metternich.

Voor de gewone mensen is het desastreus, want de nationale democratie wordt ingeruild voor een Europese autocratie en dat terwijl iedereen lam is.

De relatie tussen nationale overheid, Europese raad en commissie is voor velen verwarrend. Voor mijn volgers op BackMe houd ik hier woensdag 11 maart een lezing over: inschrijven kan hier. Drink er nog maar een.

Lees meer

De nekslag voor de lokale democratie: de ‘conferentie over de toekomst van Europa’

Guy Verhofstadt komt Nederland! Morgen (22 februari) is hij in Den Haag te vinden, in de Tweede Kamer om precies te zijn. Hij gaat praten over ‘De toekomst van Europa’. Dat klinkt als een gezellige praatclub maar dat is het niet. In feite wordt er een manier bedacht om langs de kiezer naar reeds van tevoren bedachte doelen te fietsen. Bij deze ‘Conference on the Future of Europe’ zijn groepjes burgers door de Europese commissie (EC) geselecteerd om zich uit te spreken over bepaalde onderwerpen, zoals migratie, digitalisering, waarden en jeugdzaken. Ze moeten antwoorden op voorgekauwde vragen en de resultaten worden samengevat in aanbevelingen. Burgers die menen dat de EU helemaal niet over een bepaald onderwerp moet gaan hebben nu pech, want ‘geen mening’ is geen optie.



Een voorproefje van deze manier van democratie bedrijven zagen we vorige zomer al. TNO kwam met een onderzoek en daaruit bleek dat de meeste mensen wel op te porren zijn voor een klimaatbudget per persoon, als ‘grote bedrijven ook betalen’. Die mogelijkheid werd afgezet tegen een variant waarbij grote bedrijven vrijgesteld zijn. De optie waarbij overheden persoonlijk gebruik helemaal niet meten en dus ook niet belasten omdat je regering dan wel erg diep je in privéleven zit te wroeten is dan weggelaten. Vervolgens is de uitkomst dat ‘grote bedrijven ook een persoonlijk klimaatbudget moeten krijgen’, net als burgers. Het is alsof je verslavingsgevoelige, kleptomane buurman je voor de keuze stelt: zal ik vanavond met een joint of een fles wodka achter de kiezen in je auto stappen? Veel mensen zullen dan voor het eerste kiezen, de kans op ongelukken is dan kleiner. De EC zal dan stellen dat een meerderheid van de 'Europeanen' voor de joint is. Dat komt dan enkel omdat 'de auto laten staan en een gezonde wandeling maken' nooit als optie is gepresenteerd. Mensen die in de sales hebben gezeten kennen deze geintjes, trap er dan ook niet in.

De oplossing voor de structurele problemen waar de EU mee worstelt is voor Verhofstadt, europarlementariër en voormalig opperhoofd van België, bijzonder simpel. De EU moet een federatie worden naar Duits of Amerikaans model. Nu zijn dat cultureel en taalkundig gezien vrij homogene natiestaten en de EU is dat niet. Daarom kun je van de EU een federatie proberen te maken maar simpel is dat niet, als je bevolking die wens niet draagt. Als je een baviaan een mooi lingeriesetje aandoet heb je nog steeds een heftige bierbril nodig. De uitkomst van een COFE met Verhofstadt is dan ook uiterst voorspelbaar.  Zowel Verhofstadt als Rutte en de opvolger van Merkel, Olaf Scholtz, zijn grote voorstanders van een grote Europese superstaat die op afstand van de burger in de regio staat. Ze bedienen zich alledrie van dezelfde retoriek dus waar dit eindigt is makkelijk te voorspellen. Verhofstadt was bijvoorbeeld aanwezig bij de presentatie van de ‘aanbevelingen’ die 800 burgers gaven op het onderwerp ‘European democracy / Values and rights, rule of law, security'. Dat vond hij allemaal zo geweldig dat er maar een conclusie moest zijn: hier moeten we wel naar luisteren! Je gaat niet honderden mensen selecteren om ze een visie te laten verwoorden waarna je die visie in de vuilnisbak gooit. Daarom, een groot deel van de ‘aanbevelingen’ zal omgezet worden in wetten die daadwerkelijk ook voor Nederland gaan gelden. Dat is om drie redenen problematisch.

Ten eerste bestaat er geen mandaat voor deze mensen om wetsvoorstellen in te dienen. In de EU is het zo geregeld dat lidstaten een functionerend parlement hebben en naar keuze de EC het mandaat geven om iets te regelen, zoals gemeenschappelijke tarieven op Amerikaans varkensvlees of Chinese laptopstekkers. Deze 800 mensen mogen nu voorstellen maken over zaken die normaal gesproken onderwerp zijn van verkiezingsdebatten in lidstaten, de kiezers daar hebben de panelleden daar nooit om gevraagd. Ten tweede zijn de panelleden uit de hele EU geselecteerd maar mogen ze wetsvoorstellen schrijven die voor burgers in lidstaten gelden, terwijl ze geen afspiegeling zijn van die bijvoorbeeld Nederlandse burgers. Als tien Italianen, door de EC geselecteerd, opschrijven dat de EC boetes moet kunnen innen als Nederlandse bedrijven niet ‘genderinclusief’ zijn dan wil dat niet zeggen dat werknemers van die Nederlandse bedrijven dat ook vinden. De panelleden bemoeien zich met zaken die onderwerp van lokale verkiezingen zijn, zonder dat stemgerechtigd zijn in die verkiezingen. Het is een inbreuk in je democratie. Ten derde kan gesteld worden, zoals gezegd, dat de panelleden een zware bias richting meer EU hebben en ook in dat opzicht de Nederlander niet vertegenwoordigen. Een grote meerderheid van de Nederlandse kiezers is tegen Europese belastingen, de panelleden voor. Daarom is het bestaan van deze panels antidemocratisch. Anders gezegd: als je in Nederland al verkiezingen hebt, waarom moet daar dan nog een panel van honderden mensen uit andere landen overheen om de wens van het volk te duiden?

De panels bieden wel een fantastische mogelijkheid om een eurofiele staatsgreep in een legaal jasje te gieten. Verhofstadt deed het met zijn enthousiaste observatie dat de panelleden de aanbevelingen zo vurig verdedigden: dan kun je ze toch niet terzijde schuiven? Alleen geef je op die manier legitimatie aan een document vol aanbevelingen, zonder dat jij of jouw kiezers op voorhand weten wat er eigenlijk in die aanbevelingen staat. Het is een democratische blanco cheque en in dat opzicht doet Rutte exact hetzelfde als Verhofstadt.

Het Nederlandse regeerakkoord laat zien dat deze regering, ondanks de in Nederland aanwezige euroscepsis, verder wil met integreren. Als er voorstellen uit COFE komen dan is Nederland zeer bereid een verdragswijziging te accepteren. Die wijziging ontleent zijn legitimiteit dan uit de panels. Deze werkwijze is nooit tijdens de verkiezingscampagne gecommuniceerd met het electoraat. Ineens is er de aanbeveling en voor je het weet is dat een reële mogelijkheid.


Neem deze aanbeveling. Wat betreft aannames en ingrijpen in de rechtsstaat is het nogal een draak van enige omvang. De aanbeveling neemt aan dat er in de hele EU sprake is van dezelfde stelselmatige discriminatie van vrouwen en minderheden. Aan de andere kant, als bedrijven meer vrouwen en minderheden zouden aannemen dan zouden ze sterker worden want diversiteit is goed. Als dat laatste klopt, waarom worden vrouwen en minderheden dan zo gediscrimineerd? In Nederland is het zo dat veel vrouwen er juist voor kiezen om minder te werken. Dat staat los van het krijgen van kinderen, veel vrouwen werken direct na het verlaten van de schoolbanken al parttime. Dat mogen ze helemaal zelf weten. Deze aanbeveling meent echter dat de overheid zich er mee moet bemoeien, en dan ook nog eens de overheid die in Brussel zit en niet in Den Haag. Ook moet de EC boetes kunnen opleggen of subsidies verstrekken. Dat impliceert dat de EC deze bevoegdheid moet krijgen, wat een enorme staatsrechtelijke hervorming is. Dat gebeurt dan zonder dat er in Nederland een democratisch debat over is gevoerd, want de regering is enthousiast over de inhoud van de aanbevelingen zonder op de hoogte te zijn van die inhoud. En tegenwoordig is ook de VVD helemaal ‘woke’ dus deze wet zou er zomaar kunnen komen. Een panel met nauwelijks Nederlanders erin meent dat hier discriminatie is en komt dus met draconische wetten die die Nederlanders zelf helemaal niet willen.


COFE komt ook in het Duitse regeerakkoord voor. De nieuwe Duitse regering is voorstander van volledige Europese integratie, tot een federale staat, waarbij COFE de aanzet moet zijn. Of Nederlandse kiezers dat ook willen is dan verder irrelevant. Zo werkt COFE dus: ‘ja’ zeggen tegen iets waarvan je inhoud net kent, en als die inhoud in een Europese federatie uitmondt zeg je dat je wel mee moet doen omdat je dus eerder ‘ja’ zei. Deze voorstellen hebben het ook in zich om verder voorover vallen mogelijk te maken. Stel dat de EC een nieuwe belasting mag heffen, in verband met klimaat, transgenders of angst voor virussen. Die inkomsten kunnen dan gebruikt worden om de rente op obligaties te dekken. Zo heeft de EC nog meer geld en als die obligaties een hele lang looptijd hebben, zit een regering die er later toch van af wil er nog lang aan vast. De obligaties vanwege Corona zijn ook ‘tijdelijk, tot 2058’.


Hier is staat een lijst met verstrekkende ideeën die direct uit de aanbevelingen komen. Een deel zal in wetten worden omgezet, zonder dat Nederland er nog iets over te zeggen heeft. Precies over deze onderwerpen organiseer ik lezingen met mijn BackMe-volgers. Inschrijven doet u hier, voor 2 euro per maand krijgt u de uitnodigingen.

Mensen hebben eigenlijk geen flauw idee wat ze wachten staat. In de zomer van 2022 is COFE afgelopen en dan krijg je een deel van deze maatregelen om de oren en dat worden morgen gezellig bedisseld in de Groen van Prinstererzaal. Hier kunt u dinsdag dit alles aanschouwen.

Lees meer

Een weekje half uit de lucht (plus biomassaborrel voor BackMe op 27 februari)

Even een kort bericht voor enkel de BackMe-volgers. Ik ben een week in Kaapstad in verband met werk en familieaangelegenheden. Ik reageer wat trager op mijn mail en app maar ik beantwoord alles altijd, uiteindelijk. Nu is er woensdag 23 februari een event. Ik heb het idee dat niet iedereen mijn uitnodiging heeft ontvangen, volgens mij gaat daar iets mis. Dus, als u de uitnodiging NIET heeft ontvangen, laat svp uw emailadres achter in dit formulier. Daar gebeurt verder niets mee, behalve dan dat ik iedereen daar alsnog de uitnodiging doe toekomen. Er zijn ook mensen die bewust geen enkele contactinformatie achterlaten, dat kan natuurlijk ook. Negeer dit bericht in dat geval. Behalve de uitnodiging versturen kan ik zo ook zien wie er geen bericht krijgt. Er zijn bv ook veel emailadressen met een tikfout erin, dan loop ik alles handmatig na. Dit is het formulier, vul svp enkel en alleen uw emailadres in als u de sinds maandag nog geen uitnodiging hebt gehad. Mijn excuses voor het lastigvallen met een vraag die bureaucratisch aandoet maar dit is de makkelijkste manier. NB: de volgende borrel is in Diemen en het onderwerp is biomassa, waar komt het groene imago van bossen omzagen vandaan?


Lees meer

'Verrassing over stikstof’: in 2019 was al duidelijk dat er veel te weinig huizen bijkomen

In de categorie ‘nou breekt mijn klomp’ komt De Telegraaf met een schokkend artikel. Er zouden een miljoen huizen gebouwd worden maar die komen er niet, vanwege stikstof. Tegenwoordig hebben we zelfs een nieuwe stikstofminister Christianne van der Wal en ook die kan er niks aan doen, komt ze ineens achter. De Telegraaf doet er nog een verduidelijkend artikel achteraan. Bij de verkiezingen beloofden de regeringspartijen om in een decennium de woningnood in te lopen met de bouw van een miljoen huizen. Moet ook wel, want in het huidige tempo is de bevolking aan het einde van deze kabinetsperiode met een half miljoen gegroeid. Het is dus al een uitdaging om de woningnood niet erger te laten worden, laat staan oplossen, maar bij een verkiezingscampagne wil je niet te eerlijk zijn tegen de mensen.

Van der Wal is alleen wel VVD-minister geworden dankzij een verkiezingscampagne waarbij er inderdaad werd beloofd een miljoen huizen in een decennium te bouwen. De woordvoerder van de VVD is een bijzonder grappige Daniël Koerhuis, die op zijn Twitterfeed de ene na de andere onmogelijke belofte doet maar daar wel aanstekelijk bij lacht. En nu komen we er dus achter dat die woningnood toch niet zal verdwijnen. Als we simpelweg op de website van het RIVM kijken, dan blijkt dat in 2019, voor de verkiezingen al, duidelijk was de belofte gebroken zou worden. In november van dat jaar gaf het RIVM een presentatie aan de betrokken ministers over wat er nodig zou zijn om woningbouw te realiseren.


https://www.rivm.nl/documenten/presentatie-stikstof-voor-betrokken-ministers-8-november-2019

Het is een technisch verhaal, dus nu volgt de beknopte versie. De uitgebreide versie kon u hier eerder lezen. De EU heeft in 1990 besloten dat landen hun stikstofuitstoot moeten terugdringen. Sindsdien hebben vooral de boeren grote stappen gezet, de uitstoot van stikstof (of eigenlijk: chemische verbindingen met een stikstofatoom) is in een generatie gehalveerd. Uitstoot is vooral het gevolg van bouw, industrie, wegverkeer en landbouw (niet noodzakelijkerwijs in die volgorde). De richtlijn uit 1990 stelt dat een project dat stikstof uitstoot, gecompenseerd moet worden, zodat er per saldo nooit meer stikstof bij komt. Na de kredietcrisis heeft Nederland het PAS (programma aanpak stikstof) ingevoerd, dat deze compensatie regelt. Als er links een natuurgebied wordt opgeruimd, kun je rechts weer bouwen. Zo moet er ruimte komen om bijvoorbeeld woningen te bouwen en bouwvakkers aan de slag te houden.

In 2019 besloot de Raad van State dat deze methode niet is toegestaan. Elke locatie moet minder uitstoten, je mag het een niet met het ander salderen. Sindsdien is er een stikstofcrisis. Het is dus niet zo dat er actief een bepaald probleem was, nee, het is een juridische of bureaucratische crisis. Een zekere milieuactivist met zeven ton op de rekening heeft net zo lang getreiterd en geprocedeerd tot hij deze uitspraak kreeg.

Nu mag er pas gebouwd worden als er over de hele breedte minder stikstof wordt uitgestoten. Daarom is de maximumsnelheid ook verlaagd. Uit de documentatie van het RIVM blijkt echter dat de maatregelen van tot en met november 2019 ruimte boden voor slechts 75 duizend woningen, geen een miljoen.



Op dit moment worden er 70 duizend woningen per jaar gebouwd in Nederland. Er zijn natuurlijk andere knelpunten anders dan stikstof maar die laten we even voor nu. Om dat tempo vol te houden (en nog niet eens met de helft te laten toenemen zodat je op een miljoen woningen in een decennium komt) moet er dus in andere sectoren minder stikstof uitgestoten worden.


Het verlagen van de maximumsnelheid bood enkel ruimte om in 2019 nog te bouwen ('eenmalig'), in dat jaar ging het om 70 duizend huizen. Om voor 2032 de woningvoorraad met een miljoen huizen te laten stijgen, moet de bouw vijftig procent harder werken maar daar komt een beetje stikstof(verbindingen) bij vrij. Stikstof uitstoten mag niet, dus elders moeten er op grote schaal industriële activiteiten worden afgebouwd. Dat zal een vrij rampzalige uitwerking op de economie hebben en het is ook niet mogelijk om van de ene dag op de andere allemaal bedrijven te sluiten en mensen werkloos te maken. Daarom ontstaat die ‘stikstofruimte’ er niet is, zullen er niet genoeg vergunningen afgegeven worden en stijgt de productie niet. Bij de belofte om een miljoen huizen te bouwen had ook even vermeld moeten worden dat de partijen geen enkel idee hadden hoe ze die ‘stikstofruimte’ zouden realiseren. Het was een loze slag in de lucht en allemaal brave mensen trapten massaal in dit vooropgezette plan om op zo’n belangrijk thema een verkiezingsbelofte te breken.


Als de huidige trends niet veranderen, zijn er in 2032 1,25 miljoen mensen bijgekomen terwijl er maar 700 duizend woningen worden opgeleverd. De enige oplossing van de woningnood zit daarom in het laten dalen van het aantal meters per bewoner. Mensen moeten gewoon massaal als student gaan wonen, met gedeelde keukens en toiletten. Op geen enkele manier is in te zien hoe die miljoen woningen extra gerealiseerd gaan worden, dus reken er ook maar niet op. Die woningnood is er om te blijven, tenzij je die stikstofuitspraak gewoon negeert (tip?). Goed nieuws voor de banken, want als je de woningnood oplost krijg je een bankencrisis maar dat is een ander verhaal.

Mijn journalistiek mogelijk maken en inhoudelijke borrels bijwonen? Dat kan met twee euro per maand, meldt u zich aan op BackMe.


Lees meer

Leveranciers Russische troepenopbouw gebruiken Nederland als belastingparadijs

Hoe, dat zeg ik niet. Iemand gaf me een tip: kijk hier eens naar, dat vind je interessant. Het kan een accountant, een notaris, een bankier, een toezichthouder of een trustboer zijn, dat is vertrouwelijk. Maar volgens de tipgever gebruikt een belangrijke Russische wapenleverancier Nederland als belastingparadijs. Het is 2014 en Nederland is geschokt door de ramp met MH17. Premier Rutte breekt dan de sancties tegen Rostec, het belangrijkste Russische wapenbedrijf: in eerste instantie omdat de regering niet durft uit te spreken dat Rusland verantwoordelijk is, want Rutte was die mening niet toegedaan. Belangrijker is dat het breken van de sancties doelbewust beleid is. Nederland wil een veilige vluchthaven voor crimineel geld zijn (why?) en daarom wordt iedereen gedoogd, ook als je net een raket in een toestel met 200 Nederlanders hebt geschoten. Het is de ultieme kruiperigheid: hiermee liet de regering zien dat niemand zich zorgen hoeft te maken om de hete adem van Justitie in de nek. Wat je achtergrond ook is, hoe je aan je schimmige vermogen komt, Nederland heet iedereen welkom maar controleert de eigen burgers wel zo hard dat het onrechtmatig is. Vrij bijzonder. In deze periode schreef ik meerdere artikelen over menig Rus die Nederland als fiscale vluchthaven gebruikt.

Een daarvan was een heer genaamd Bolotin, die zijn winsten in Rusland via Cyprus en Nederland naar de Britse Maagdeneilanden verplaatst. Rusland en Cyprus hebben een verdrag dat bepaalt dat winsten, die naar de ander worden overgeboekt, feitelijk niet belast worden. Nederland en Cyprus hebben allebei de euro en daarmee vrij verkeer van kapitaal. Nederland heeft deelnemingsvrijstelling en staat het belastingvrij doorstorten naar elk ander land ook toe. De Britse Maagdeneilanden kennen een soort briefgeheim. Door in elk van deze landen een bv op te richten, maak je gebruik van de mogelijkheden die elk van die landen biedt. Uiteindelijk betaalt de vennootschap in geen van de landen belasting, veel heb je dus niet aan die brievenbusbedrijven op je grondgebied.

Het desbetreffende Nederlands/Cypriotische/Russische bedrijf heeft een belang in Kurganmashzavod (KMD). Deze firma in het Russische Kurgan maakt pantservoertuigen voor de Russische luchtlandingstroepen, de VDV. Het zijn de troepen die bij een conflict direct ingevlogen kunnen worden en bij een oorlog met Oekraïne de eerste slagen zullen uitdelen.


De VDV bestaat uit meer dan 70 duizend man en dat is enorm veel: geen enkel ander land komt in de buurt bij dit aantal stoottroepen. Een groot land als Frankrijk heeft slechts een tiende aan parachutisten. De VDV is ook uniek, omdat deze zelfstandige eenheid pantservoertuigen per parachute kan droppen. Dat betekent dat een eenmaal ingevlogen eenheid bij een invasie direct over zware aanvalswapens kan beschikken.


Op Twitter komen dagelijks filmpjes voorbij van Russen die de enorme troepentransporten waarnemen. Daar zit regelmatig materiaal van de VDV bij, zoals deze BMD-4 voertuigen. Deze worden gemaakt in de Volgograd Tractor Company, legendarisch geworden in de slag om Stalingrad (zie de film ‘Enemy at the Gates’). Dat is een dochterbedrijf van KMD en die vinden we in het Nederlandse handelsregister - niet omdat we zo veel met Russische pantserwagens hebben, het heeft de genoemde fiscale oorzaak.


De Nederlandse holding heet Machinery & Industrial Group NV (MIG), zit op de Amsterdamse Keizersgracht nummer 61 en ontvangt de winsten uit Cyprus via een holding genaamd Brendora. Dat laatste was de informatie die de tipgever gaf, de rest mocht ik er zelf bij zoeken. IMG heeft 61,58 procent van de aandelen in KMD en dat is weer de volledige eigenaar van de daadwerkelijke fabriek. De hele zwik staat wel op de Amerikaanse en de Europese sanctielijst, maar daar heeft onze regering niet zo veel mee.

De Nederlandse jaarrekening bevat wat interessante details. Deze structuur is zo opgezet om te voorkomen dat winsten te lang in Rusland blijven hangen. Dat land is kennelijk grillig, het lijkt op een ‘opkomend land’ en dat schept onzekerheid. Bolotin had in Poetin zijn voornaamste klant voor die pantserwagens, maar hij vertrouwt hem dus toch niet genoeg om het vermogen in Rusland te laten staan.


Verder heeft Nederland via de Europese ontwikkelingsbank EBRD een klein percentage van de aandelen Kamaz in handen. Dat maakt de trucs die de Russische eenheden vervoeren, maar er zijn ook voertuigen met wapens in dienst bij de Russische strijdkrachten.

Lees hier het artikel uit 2014, dat helaas van het actieve internet is gewist. Het is lastig voor te stellen dat zo’n opbouw van troepen niet in geweld gaat resulteren. In dat geval mag Nederland wel een minimaal graantje meepikken van de centjes die ermee gemoeid zijn, dat is het voordeel van een belastingparadijs zijn. Mijn journalistiek mogelijk maken? Kijk op BackMe.

Lees meer

NCTB (sort of): ‘nakende vaccinatieplicht is niet te handhaven'

‘Sort of’, want die twee zaken (handhaven en vaccinatieplicht) staan in hetzelfde document, maar niet in dezelfde zin. Waar gaat dit over? Ernst Kuipers, de nieuwe minister van slijterij, coffeeshop en McDonalds open houden maar de sportschool sluiten verstuurt een Kamerbrief over OMT-advies nummertje 139. Avondklok, zorgketens belasten, meten is moeilijk, de bekende riedel.

Het pakket bevat een bijlage en dat is een brief van de coördinator terrorismebestrijding (NCTB). Die houdt zich kennelijk niet bezig met externe dreigingen, maar de vraag of de bevolking dit allemaal nog wel trekt. Geen enge buitenlandse terreurbewegingen zijn het subject van studie van onze veiligheidsdiensten, maar ‘illegale thuisfeesten’. Als je in je eigen huis een borreltje organiseert is dat al ‘illegaal’, je bedenkt het niet. De NCTB adviseert over het scheppen van draagvlak voor de maatregelen, los van de vraag of die ook zin hebben. Zo merkt de de NCTB op dat er een studie van de TU Delft was, die liet zien dat een coronapas onzinnig is. De NCTB merkt dan op dat dat gevolgen kan hebben voor ‘het draagvlak’ voor de Coronapas. Het is dus niet zo dat heel duidelijk uitgelegd kan worden waarom die pas er is, nee, die pas moet er sowieso komen en bepaalde vervelende feiten (zoals wetenschappelijk onderzoek door TU Delft) kunnen het draagvlak verkleinen.


Beleid moet dus ‘gecommuniceerd’ worden, dat vergroot het draagvlak. Daarom is het ook nodig om naar ‘andersdenkenden’ te luisteren, voor de vorm kennelijk. Het is niet zo dat het nut van een bepaalde impopulaire, maar nuttige en proportionele maatregel uitgelegd moet worden; nee, die maatregel moet van draagvlak worden voorzien. Kennelijk is het slecht gesteld met nut en proportionaliteit van die maatregelen.



De NCTB wil daarom dat er naar het perspectief voor de lange termijn wordt gekeken, en wat treffen we daarin aan? De vaccinatieplicht, het staat er letterlijk. De 2G-maatregel lag ook al lang op de plank voor hij naar de Kamer ging, vandaar dat Mona Keijzer opstapte voordat het zo ver was. In haar afscheidsbrief kondigde ze 2G onbedoeld aan en later bleek dat zo uit te komen. Op dezelfde manier wordt er achter de schermen al over de vaccinatieplicht, de handhaving ervan en ‘het scheppen van draagvlak’ gesproken. Oostenrijk heeft de plicht al ingevoerd, in Duitsland wordt hij overwogen dus de kans is groot dat Nederland ooit volgt. Een vaccinatieplicht rechtvaardigt een eeuwigdurende QR-code, met een digitaal paspoort dat nooit verdwijnt. Dat was al een doel op zich, de medische noodzaak is irrelevant. Het bekt wel lekker: als je geen QR-pas gebruikt, breng je oma in gevaar. Dat is niet waar, maar de meerderheid gaat er in mee, bijzonder genoeg.

Ik houd met mijn volgers op BackMe QR-vrije aktiviteiten. Meedoen en zo mijn werk mogelijk maken?

Lees meer

QR-code voor de horeca is niet ‘medisch’ maar proef bedacht in 2019

Dag Hans Teeuwen. Je had een vraagje: waarom is er een QR-app voor de horeca? We kennen elkaar van een homo-erotisch weekend in de kelder van Kasteel Sterkenburg in het midden van het land, een paar jaar geleden. Ik dacht, ik help je even. Waar komt het digitale paspoort, de QR-code, vandaan? De pandemie is inderdaad NIET de oorzaak. En als het virus weg is, zit je nog steeds vast aan die digitale gekkigheid.

Waar begint het? In 2011 wordt voorgesteld om elektronische patiëntendossiers (EPD) in de EU beter inzichtelijk maken. Best handig. De wet zit tussen een bepaling over exotische vissen, bouwmaterialen en bananen ingeklemd. In 2014 komt de zogeheten eIDAS richtlijn, met feitelijk een Europees paspoort tot gevolg. Immers, als in een ander Europees land jouw EPD wordt opgevraagd (je hebt op vakantie acuut een behandeling nodig) dan moet iedereen wel te identificeren zijn. Er kunnen twee Europeanen met dezelfde naam zijn. Dat uniek identificeren gebeurt nog op landenniveau met het BSN, geen twee Nederlanders met hetzelfde BSN. De EU moet een soort federale bondsstaat worden en gedraagt zich nu ook als een overheid, inclusief staatsschulden en belastingen. Dan volgt vroeg of laat de noodzaak burgers op Europees niveau te identificeren, om ze toeslagen te kunnen uitdelen maar liever nog te belasten. Het was ook mogelijk geweest om het bestaande paspoort eerst Europees te maken en dan pas te digitaliseren, nu worden er twee vliegen in een klap geslagen. Dankzij ‘digitalisering’ zie je niet dat je paspoort ook Europees wordt. Corona biedt het excuus voor de haast, het ‘moet vanwege je gezondheid’.



Tussen 2011 en 2014 wordt het Europese project veel en veel ambitieuzer. In de tussenliggende jaren werd als reactie op de eurocrisis ook verregaande federalisering van de EU voorgesteld, daar gaat dit over. Je kunt geen euro hebben als Nederland niet gewoon elk jaar forse bedragen afdraagt, veel meer dan enig denkbaar voordeel. Goedkoop is het niet, maar dan voldoen we wel aan het Europese ideaal van Frans Timmernans. In de relevante wetgeving op Europese sites zie je dan ook dat de handige gezondheidsapp voor steeds meer dingen gaat gelden. De digitale bierpas is zo je toekomstige EU-paspoort. In 2013 wordt ook besloten dat er Europese schulden gaan komen, dat werd het ‘Coronafonds’ uit 2020 dat al in de maak was. Dat valt allemaal onder het eigen-middelenbesluit. Een overheid die belasting heft, moet weten wie de onderdanen zijn en waar ze wonen, anders kun je ze niet leeg schudden (dat zijn de eigen middelen, voor Brussel). Er wordt naar een smoes gezocht om een elektronisch paspoort in te voeren maar dat is er niet. Daarom wordt gezondheid er met de haren bij gesleept, het is nodig om die patiëntendossiers te koppelen.


Dat Europese paspoort werkt met ‘decentrale gegevens’. Dat betekent dat al jouw identiteitsgegevens op allemaal verschillende plekken liggen, via de blockchain technologie. Je bent dan zogenaamd ‘Self Sovereign’ (SSI), want jij kan bij al jouw data via een handige app (het latere Europese paspoort). Alleen heb jij helemaal niet om een digitale app met je persoonsgegevens gevraagd, deze Europese richtlijn wordt jou door de strot geduwd. Dat SSI is technisch gezien vrij ingewikkeld. Er is een Nederlandstalige Wiki over met het een handig filmpje. Nu is dat filmpje uitgegeven door de Nederlandse Rijksdienst voor Identiteitsgegevens, de RVIG. Het filmpje komt al uit 2019, want de plannen voor een Europees digitaal paspoort zijn ouder dan de pandemie en hebben er ook niets mee te maken. Kijk even naar het flmpje: daar zie je het idee ontstaan van een digitaal toegansbewijs.


Gedurende 2019 worden er proeven op kleine schaal gedaan. Het RIVG wil het daarom groter aanpakken. Immers, het is de bedoeling dat we in de zeer nabije toekomst allemaal een Europees digitaal paspoort krijgen en de getoonde appjes zijn dit ook. Het is alleen lastig om een grotere proef te doen, omdat deelnemers hem ergens verplicht zouden moeten gebruiken. Als je een app op je telefoon krijgt als proef en je hebt hem nergens ook echt nodig, ga je hem ook niet gebruiken. De vrijwillige proefpersonen moeten dus iets van dwang ondervinden. Hoe regel je dat?


De slimmerds bij het RIVG hebben een slachtoffer bedacht: de horeca. Kroegbazen kunnen dan met een digitale tool de app van klanten scannen, om te kijken of ze bijvoorbeeld wel meerderjarig zijn. Niemand die daaraan in december 2019 wil meewerken natuurlijk, waarom zou je. Dan dient de pandemie zich aan en is er een reden voor de app. De horeca moet en zal die stomme QR-app gebruiken om Nederland klaar te masseren voor een Europees digitaal paspoort, want dat hebben alle brave volgers nu op hun telefoon. De horeca is eigenlijk gechanteerd om mee te doen. Als ze de app weigeren, blijven ze dicht en gaan ze kapot. Zeg niet dat Rutte niet weet hoe je mensen motiveert mee te doen met een testje. Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese commissie, was bij aanvang van de pandemie dan ook verrukt. Ze wilde die digitalisering toch al, maar dankzij Corona 'had ze nu ook het geld!'.

Vanwege Corona is er een Europees fonds van 800 miljard opgericht en van dat geld gaat er bijna niets naar zorg zelf. Twintig procent moet naar 'digitalisering', wat neerkomt op 160 miljard euro om aan Europese digitale paspoorten en aanverwante surveillance te bouwen. De beslissing om dat op te bouwen was al in 2014 genomen, de pandemie bood de gelegenheid. Vreemd genoeg accepteert iedereen om ons heen het dat ondanks dat enorme fonds, er nog steeds tekorten zijn in de zorg, maar er wel een digitale overheid wordt gebouwd. Dankzij het verplichte gebruik in de horeca zullen mensen dat langzaamaan slikken. Denk je echt dat als de EU, dankzij de pandemie, over 160 miljard euro beschikt om een QR-samenleving op te bouwen, dat die pas dan verdwijnt als het virus overwonnen is? Never waste a good crisis.

Mocht je je vervelen, hier is nog een video over het onderwerp. Je gaat toch niet naar de kroeg, met die QR. Het valt onder het 'European Digital Identity Wallet' en die heeft duidelijk een monetaire achtergrond, Nederland moet gewoon lappen - dat is het einddoel van die gekkigheid. Zie daarover deze video.

Zeg het tien keer hardop tegen jezelf: de QR code is van voor de pandemie en heeft niets met een virus te maken. Hem weigeren doet niets met de volksgezondheid.

Het ga je goed.


Wilt u QR-vrije aktiviteiten en daar inhoudelijk meeborrelen? Kijk op BackMe en help mee mijn onderzoek mogelijk te maken.


Lees meer

Schulden afschrijven, huizencrisis oplossen en jongeren perspectief bieden

Zo makkelijk is het, een pakkende titel bij een kort artikel. Kijk hier naar mijn interview bij Holland Gold. Meedoen met de borrels voor een habbekrats en zo mijn werk ondersteunen? Kijk op BackMe!

Lees meer